Το ανοσολογικό {LF}των παιδιών μας απενεργοποιήθηκε στην πανδημία

Υπάρχει όντως μια επιδημική έξαρση κρουσμάτων οξείας ηπατίτιδας με αναφορά περιστατικών σε όλο τον κόσμο. Αφορά κυρίως μικρά παιδιά, κάτω των 10 ετών, ενώ η πιο μεγάλη συχνότητα κρουσμάτων παρατηρείται σε παιδιά τριών-πέντε ετών. Η αύξηση των κρουσμάτων παρατηρήθηκε πρώτη φορά στην Αλαμπάμα των ΗΠΑ, τον Ιανουάριο, με μια συρροή εννέα κρουσμάτων, κάτι αρκετά ασυνήθιστο. Ακολούθησε το Ηνωμένο Βασίλειο και άλλες χώρες, όπως η Φινλανδία, η Ισπανία, η Ολλανδία, ώστε σήμερα να έχουμε πάνω από 200 περιστατικά σε παιδιά, από τριών ως πέντε ετών, προηγουμένως υγιή. Γνωρίζουμε ότι στην Αλαμπάμα και στα εννέα περιστατικά βρήκαν τον αδενοϊό όπως και στο 77%-80% των κρουσμάτων στο Ηνωμένο Βασίλειο. Αρα πιστεύουν ότι είναι αυτός ο αδενοϊός που προκαλεί την οξεία ηπατίτιδα. Ο αδενοϊός είναι ένας πολύ κοινός ιός, όλοι έχουμε νοσήσει στην παιδική ηλικία και μετά, μεγαλύτεροι, από τα παιδιά μας. Αυτό που μένει να απαντηθεί είναι γιατί έχει συμβεί τώρα. Μέσω της μοριακής ιολογίας γίνεται προσπάθεια να αναλυθεί το γονιδίωμα του ιού, ώστε να δούμε αν υπάρχει μετάλλαξη που δημιουργεί τόσο βαριά λοίμωξη ή άλλη εναλλακτική εξήγηση. Εκείνο που δημιουργεί εύλογη ανησυχία είναι ότι οι αδενοϊοί που προκαλούν ιογενή ηπατίτιδα στα παιδιά συνήθως είναι ήπιας μορφής, χωρίς ιδιαίτερα κλινικά συμπτώματα, ενώ τώρα έχουμε βαριά κλινική εικόνα. Ενα 10% των παιδιών που έχουν διαγνωσθεί οδηγήθηκαν σε κεραυνοβόλο ηπατική ανεπάρκεια και ανάγκη για μεταμόσχευση ήπατος. Κάτι εξαιρετικά σπάνιο σε παιδική ηλικία. Το ερώτημα είναι κατά πόσο έχει αγριέψει ο αδενοϊός και αν έχει αλλάξει κάτι στα παιδιά μας.

Προσωπικά, θεωρώ πιο πιθανό το δεύτερο, ότι αυτό που συμβαίνει οφείλεται στο ότι τα παιδιά μας τα τελευταία δυόμισι χρόνια είναι στη γυάλα, είναι αποστειρωμένα, δεν έχουν έρθει σε επαφή με όλες τις ιώσεις που θα έπρεπε εάν πήγαιναν σχολείο, παιδική χαρά ή σε φιλικά σπίτια, έχουν στερηθεί τη δυνατότητα να πάθουν τις κοινές λοιμώξεις της παιδικής ηλικίας. Αυτό έχει δύο πιθανά αποτελέσματα, πρώτον ότι δεν έχουν ξαναδεί κάποιον αδενοϊό για να έχουν κάποια προστασία ώστε τώρα με τον 41 να απαντούσαν καλύτερα και, δεύτερον, επειδή τα παιδιά μας δεν είχαν την ευκαιρία να χρειαστεί να παλέψουν για τις ιώσεις, γιατί δεν τις συνάντησαν, το ανοσολογικό τους σύστημα έχει λίγο απενεργοποιηθεί.

Είμαστε ακόμα στην αρχή της ιστορίας για να πούμε τι ακριβώς συμβαίνει. Η Ελλάδα είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει αυτά τα παιδιά, ήδη έχουν γίνει δύο σχετικές συναντήσεις σε συνεργασία με όλες τις πανεπιστημιακές, παιδικές κλινικές της χώρας έτσι ώστε να είμαστε προετοιμασμένοι σε συνδυασμό με τις οδηγίες που θα δώσουμε σε όλους τους παιδιάτρους της περιφέρειας και της χώρας. Υπάρχει συγκεκριμένος αλγόριθμος σχετικά με τα απαραίτητα βήματα και τους αναγκαίους εργασιακούς ελέγχους καθώς και οδηγίες για το πού θα πρέπει να σταλούν τα δείγματα και πού το παιδί, εάν όντως πάσχει από σοβαρή ηπατίτιδα.

Η Βάνα Παπαευαγγέλου είναι καθηγήτρια Παιδιατρικής Λοιμωξιολογίας, μέλος της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων του υπουργείου Υγείας