Η γοητεία των ασπρομάλληδων

Πρόκειται για τάση που δείχνει να ενισχύεται. Ποιος υποψήφιος αρέσει περισσότερο στους νέους; Ο παλαιότερος από τους βασικούς διεκδικητές. Μόλις συνέβη με τον 71χρονο Ζαν-Λικ Μελανσόν  στη Γαλλία, ο οποίος, σύμφωνα με εκτίμηση της Ipsos-Sopra Steria, συγκέντρωσε το 31% των ψήφων στις ηλικίες 18-24 ετών και το 34% μεταξύ 35-34 ετών. Ομως είχε ήδη συμβεί με τον 80χρονο Μπέρνι Σάντερς στις Ηνωμένες Πολιτείες και με τον 73χρονο Τζέρεμι Κόρμπιν στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Θυμόμαστε επίσης ότι στην αρχή του κινήματος των «αγανακτισμένων» στην  Ισπανία, τον Μάιο του 2011, οι συμμετέχοντες εμπνεύστηκαν από το βιβλίο «Be Outraged!», που είχε δημοσιευθεί στα τέλη του 2010 γραμμένο από τον τότε 93χρονο Στεφάν Εσέλ. Θα μπορούσαμε να πούμε πολλά για τις αναλογίες μεταξύ Μελανσόν, Σάντερς και Κόρμπιν, που μπήκαν στην ενεργό πολιτική δράση τη δεκαετία του 1970, όμως αξίζει να αναρωτηθούμε, γράφει η ιταλική εφημερίδα «Corriere della Sera», γιατί πολλοί νέοι στην Αριστερά φαίνεται να προτιμούν «ώριμους» ηγέτες.

Ο Κόρμπιν, είχε γράψει η βρετανική εφημερίδα «The Guardian» προσπαθώντας να εξηγήσει την απήχηση του πρώην ηγέτη των Εργατικών στους νέους, «φάνηκε να αγγίζει μερικά από τα πιο ευαίσθητα θέματα για το εκλογικό σώμα της νεολαίας, ξεκινώντας από το εκρηκτικό ζήτημα του κόστους σπουδών και των φοιτητικών δανείων, πανεπιστημιακών δανείων». Ενα θέμα προσφιλές και στον Σάντερς. Ο Ερικ Λέβιτς στη στήλη του «New York Magazine Intelligencer» το συνοψίζει ως εξής: «Πείτε σε ένα υποσύνολο του πληθυσμού ότι δικαιούνται οικονομική ασφάλεια εάν τηρούν ορισμένους κανόνες, δώστε τους τέσσερα χρόνια εκπαίδευσης και πρόσβαση σε μια βιβλιοθήκη παγκόσμιας κλάσης και μετά αρνηθείτε τους τις ευκαιρίες που τους υποσχεθήκατε, ενώ τους βάζετε μια πέτρα χρέους στον λαιμό – τότε έχετε τη συνταγή για μια επαναστατική πρωτοπορία. Πρωτοπορία που προτιμά εκείνους οι οποίοι, για την πολιτική ιστορία (ο «σκληρός και αγνός» Εργατικός Κόρμπιν, ο «σοσιαλιστής» Σάντερς, ο Μελανσόν «πρώην σοσιαλιστής υπουργός που έχει εγκαταλείψει το μέτρο της σοσιαλδημοκρατίας», όπως έγραψε ο Στέφανο Μοντεφιόρι), δεν ακούγονται παράταιροι όταν προφέρουν τη λέξη «επανάσταση».

Οι νέοι φαίνεται να έλκονται από τις πολιτικές που υποσχέθηκε ο Κόρμπιν σε τομείς όπως η επανεθνικοποίηση του Συστήματος Υγείας και η φορολογία για τους εύπορους. Ορισμένοι τόνισαν, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, ένα ζήτημα αρχής: ο Κόρμπιν θα δούλευε «για την πλειοψηφία, όχι για τους λίγους». Αυτή την ανάγκη απηχούσε και το σύνθημα των «αγανακτισμένων» Αμερικανών του Occupy Wall Street, τον Σεπτέμβριο του 2011: «Είμαστε το 99%». Ερωτηθείς σχετικά με την έκκλησή του προς τους νέους, ο Μπέρνι Σάντερς σε συνέντευξή του είχε δηλώσει: «Εξ ορισμού, οι νέοι είναι ιδεαλιστές. Κοιτάζουν τον κόσμο με όλα του τα προβλήματα και λένε: Γιατί τόσο πολλοί άνθρωποι σε αυτή τη χώρα δεν έχουν υγειονομική περίθαλψη; Γιατί δεν μπορούμε να έχουμε δημόσια σχολεία και δωρεάν δίδακτρα στα πανεπιστήμια;».

Για να επιστρέψουμε στη Γαλλία, ο διευθυντής της Ipsos, Ματιέ Γκαλάρ, επιβεβαιώνει στο περιοδικό «Le Point» ότι οι νέοι ενδιαφέρονται πολύ για την αγοραστική τους δύναμη «και λιγότερο για θέματα όπως η μετανάστευση ή η ασφάλεια». Βέβαια, πρέπει να σημειώσουμε ότι η Μαρίν Λεπέν είναι δεύτερη μετά την αποχή η οποία είναι μακράν το «πρώτο κόμμα» στις ηλικιακές ομάδες 18-24 και 25-34. Γεγονός που κάνει τους αναλυτές να μιλούν για «δημοκρατική δυσαρέσκεια». Ο Μελανσόν, γράφει η «Corriere», «ελπίζει στην έλευση μιας νέας κοινωνίας, λιγότερο παραγωγικής και πιο προσεκτικής στην οικολογία, κραυγάζει ενάντια στις ανισότητες και στη δύναμη των πολυεθνικών και προκαλεί συζήτηση για τις αντικαπιταλιστικές του θέσεις που τον οδηγούν να υποστηρίξει τη Βενεζουέλα του Μαδούρο αλλά και τη Ρωσία των ολιγαρχών του Βλαντίμιρ Πούτιν». Χρειάστηκε η ρωσική εισβολή της 24ης Φεβρουαρίου για να πάρει αποστάσεις από τη Μόσχα.

Πριν από λίγο καιρό, αναλύοντας τις ομοιότητες και τις διαφορές μεταξύ του Κόρμπιν και του Σάντερς, ο Τζιοβάνι Ζάνι  κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «σε βαθύτερο επίπεδο, οι δύο ηγέτες φαίνεται να υποδεικνύουν μια άλλη αλλαγή. Επειτα από πολλές δεκαετίες πολιτικής που παίζεται πάνω από όλα στο κέντρο, σε μια προσπάθεια να κερδίσει το αβέβαιο σε ένα μεγάλο μετριοπαθές εκλογικό σώμα, ο Σάντερς και ο Κόρμπιν είναι ο δείκτης της επιστροφής σε έναν πιο πολωμένο πολιτικό λόγο. Ισως οι νέοι που αισθάνονται ότι τους αξίζει ένα καλύτερο μέλλον να έχουν μια ενστικτώδη έλξη για τους «παλιούς» που φαίνονται ακόμα να μπορούν να μιλήσουν στην καρδιά τους. Ή που, τουλάχιστον, «ενδιαφέρονται», θέλοντας έτσι να προκαλέσουν την καθεστηκυία τάξη.