«Φροντιστές, φροντίστε {LF}τον εαυτό σας!»

Η Ημέρα Φροντιστή είναι ένας θεσμός που έχει καθιερωθεί ως αναγνώριση του δύσκολου έργου που επιτελούν οι φροντιστές των ατόμων με Αλτσχάιμερ και άλλες μορφές άνοιας. Είναι γεγονός ότι οι αυξημένες καθημερινές απαιτήσεις που αντιμετωπίζουν έχουν ως αποτέλεσμα την οικονομική, ψυχολογική και σωματική επιβάρυνσή τους, οι ειδικοί εντούτοις υπογραμμίζουν πως είναι σημαντικό να μην… ξεχνούν τον εαυτό τους και τις δικές τους ανάγκες.

Η Ειρήνη Βαμβακάρη, κοινωνική λειτουργός της Εταιρείας Alzheimer Αθηνών, αναγνωρίζοντας το φορτίο των φροντιστών δίνει χρήσιμες συμβουλές και πρακτικές λύσεις που θα τους ανακουφίσουν, καλώντας τους να βάλουν και τα δικά τους «θέλω» σε προτεραιότητα.

Ετσι, με κεντρικό μήνυμα «φροντιστές, φροντίστε τον εαυτό σας!», η ειδικός προτείνει τα εξής:

Οικογένεια. Είναι σημαντικό να δέχεται κάποιος τη βοήθεια των μελών της οικογένειας που είναι διαθέσιμα να την προσφέρουν, παρά να την παρέχει αποκλειστικά ο ίδιος. Αν νιώθει κανείς πίεση λόγω έλλειψης βοήθειας από εκείνους ή από την κριτική στάση τους απέναντι στον δικό του τρόπο φροντίδας, τότε θα ήταν βοηθητικό να ζητήσει μια οικογενειακή συνάντηση ώστε να συζητηθεί το θέμα της φροντίδας του ασθενούς που σας ενδιαφέρει. Μια τέτοια συμπεριφορά από την πλευρά τους μπορεί να οφείλεται στην έλλειψη κατανόησης της ασθένειας.

Μιλήστε για όσα σας προβληματίζουν. Χρειάζεται να μοιράζεται κανείς με άλλα άτομα τα συναισθήματά του σχετικά με τη φροντίδα που παρέχει. Ο φροντιστής πρέπει να δέχεται την υποστήριξη των άλλων, ακόμα και αν νιώθει ότι με αυτόν τον τρόπο εμπλέκονται. Καλό είναι να έχει κανείς στο μυαλό του κάποιο άτομο στο οποίο να μπορεί να απευθυνθεί σε περίπτωση επείγοντος γεγονότος.

Βρείτε χρόνο για τον εαυτό σας. Είναι πολύ σημαντικό να βρει κανείς χρόνο για τον εαυτό του. Αυτό επιτρέπει να περνάει χρόνο με άλλους, να απολαύσει τα χόμπι του και, το πιο σημαντικό, να διασκεδάσει. Αν έχει ανάγκη να περάσει κάποιον χρόνο μακριά από τις υποχρεώσεις της περίθαλψης, τότε πρέπει να βρει κάποιο άτομο που να μπορεί να αναλάβει γι’ αυτό το διάστημα.

Μην κατηγορείτε τον εαυτό σας. Οι φροντιστές δεν πρέπει να κατηγορούν τον εαυτό τους ή το άτομο με άνοια για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν. Η ασθένεια είναι η μόνη αιτία γι’ αυτό. Η σχέση με τους άλλους αποτελεί πηγή υποστήριξης για τον φροντιστή. Αυτό μπορεί να αποδειχθεί σημαντικός παράγοντας και για τον φροντιστή, αλλά και για το άτομο που φροντίζει.

Να θυμάστε ότι είστε σημαντικός. Ο φροντιστής είναι σημαντικός τόσο για τον εαυτό του όσο και για το άτομο με άνοια. Χωρίς τον φροντιστή, ο ασθενής δεν θα μπορούσε να τα καταφέρει. Αυτός είναι ένας ακόμα λόγος για τον οποίο είναι σημαντικό να φροντίζει τον εαυτό του.

Πηγές βοήθειας. Η αναγνώριση και ανακούφιση του φορτίου των φροντιστών αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της αποτελεσματικής αντιμετώπισης της άνοιας. Με έντονο το αίσθημα ευθύνης, η Εταιρεία Αlzheimer Αθηνών συμβάλλει έμπρακτα στο πρόβλημα, παρέχοντας εκπαίδευση και υποστήριξη σε φροντιστές για την ενίσχυση των δεξιοτήτων που απαιτεί ο ρόλος τους και για ανακούφιση από το δύσκολο έργο τους.

Υπηρεσίες για φροντιστές από την Εταιρεία Alzheimer Αθηνών:

n Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Φροντιστών

n Ιατρείο Ψυχιατρικής Υποστήριξης Φροντιστών

n Ατομικές συνεδρίες Συμβουλευτικής

n Ομάδα Ψυχοεκπαίδευσης Φροντιστών

n Ομάδα Διαχείρισης Αγχους και Βελτίωσης της Διάθεσης για Φροντιστές

n Ομάδα Εικαστικής Ψυχοθεραπείας Φροντιστών

n Ομάδα Εμψύχωσης Φροντιστών μέσω Θεατρικής Εκφρασης

n Caregivers Online

Στον καιρό της πανδημίας όλες οι παραπάνω υπηρεσίες προσφέρονται και διαδικτυακά ώστε οι φροντιστές να έχουν ψυχολογική υποστήριξη, να ενταχθούν σε ομάδες ψυχοκοινωνικών παρεμβάσεων που παρέχονται από την Εταιρεία Alzheimer Αθηνών ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας τους και τις καθημερινές δυσκολίες μετακίνησης. Και μην ξεχνάμε τη Γραμμή Βοήθειας για την Ανοια 1102.

Οι δυσκολίες της πανδημίας. Η παροχή φροντίδας σε άτομα με άνοια είναι μία αγχωτική εμπειρία που μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ψυχολογία ενός φροντιστή, σημειώνει η Ειρήνη Βαμβακάρη. Πόσω μάλλον τώρα που εξαιτίας της πανδημίας απαιτήθηκε αλλαγή στη φροντίδα της ρουτίνας ενός ατόμου με άνοια και προκάλεσε μεγαλύτερη διατάραξη στη συμπεριφορά του: ευερεθιστότητα, άγχος, υπερδιέγερση, τάσεις φυγής, ακόμα και άρνηση στη φροντίδα του.

Στο ερώτημα τι μπορεί να κάνει ένας φροντιστής με τον άνθρωπό του που έχει άνοια, καθώς η κοινωνικοποίησή του και τα γνωστικά ερεθίσματα είναι περιορισμένα λόγω της πανδημίας, η ειδικός απαντά.

Μιλήστε του για την πανδημία Covid-19 με απλά λόγια. Τα άτομα με γνωστικές δυσκολίες θα πρέπει να αποφεύγουν να βλέπουν συνέχεια τα νέα και εικόνες που σχετίζονται με την πανδημία. Υπενθυμίστε στους αγαπημένους σας να κρατούν αποστάσεις και να φοράνε μάσκα. Βάλτε τους σημάδια στο μπάνιο υπενθυμίζοντάς τους να πλύνουν τα χέρια τους.

Διατηρήστε τις παλιές ή δημιουργήστε νέες ρουτίνες: Αυτό μπορεί να αφορά από τα γεύματά του, την προσωπική του υγιεινή, έως περιπάτους κ.ά. Φτιάξτε ημερήσιο πρόγραμμα και κρεμάστε το σε κεντρικό σημείο του σπιτιού. Αυτό ίσως κατευνάσει το άγχος τους και μειώσει τις επαναλαμβανόμενες ερωτήσεις.

Ενισχύστε τη σωματική και νοητική άσκηση: Η άσκηση μπορεί να βελτιώσει τη λειτουργικότητα, τον ύπνο και την κινητικότητα. Οργανώστε δραστηριότητες που μπορούν να υλοποιηθούν μέσα ή στον γύρω χώρο του σπιτιού (επιτραπέζια, περπάτημα, ενασχόληση με τον κήπο).

Συνδεθείτε συναισθηματικά: Βρείτε κοινά σημεία συζήτησης και μοιραστείτε εμπειρίες (δείτε παλιές ταινίες, ακούστε τραγούδια, μιλήστε για την παιδική τους ηλικία, ξεφυλλίστε οικογενειακά άλμπουμ).

Αξιολογήστε τον χώρο του σπιτιού για να ενισχύσετε την ασφάλειά του.

Βρείτε τρόπους για κοινωνικοποίηση: Οι άνθρωποι με άνοια ίσως αισθάνονται παραγκωνισμένοι καθώς φίλοι και συγγενείς δεν μπορούν να τους επισκεφθούν. Εάν είναι ασφαλές, οργανώστε μικρούς περιπάτους σε εξωτερικό χώρο με αγαπημένα πρόσωπα. Αυξήστε τις τηλεφωνικές κλήσεις, χρησιμοποιήστε τις νέες τεχνολογίες (skype, viber). Ακόμα όμως και αν δεν είναι κάποιος εξοικειωμένος με τις τεχνολογίες, στείλτε του μία κάρτα ή ένα γράμμα.

Εκδήλωση με πρωταγωνιστές φροντιστές των ατόμων με άνοια

Είκοσι χρόνια πριν, δύο συγγενείς ατόμων με άνοια και ένας γιατρός αποφάσιζαν να ιδρύσουν την Εταιρεία Alzheimer Αθηνών. Ο σκοπός τους ήταν απλός, όσο και επιτακτικός: η υποστήριξη των ατόμων με άνοια και των οικογενειών τους.

Είκοσι χρόνια μετά, η Εταιρεία έχει ιδρύσει και λειτουργεί 5 Κέντρα Ημέρας στην Αττική, 94 Συμβουλευτικούς Σταθμούς για την Ανοια, σε συνεργασία με τους Δήμους του ΕΔΔΥΠΠΥ σε όλη την Ελλάδα, Γραμμή Βοήθειας για την Ανοια, υπηρεσία Φροντίδας στο Σπίτι, ενώ κάθε χρόνο αναλαμβάνει πληθώρα πρωτοβουλιών, με σχετικές δραστηριότητες και εκστρατείες ενημέρωσης του κοινού.

Στο πλαίσιο αυτό και όπως υπογραμμίζει η νευρολόγος – ψυχίατρος, πρόεδρος της Εταιρείας και του Εθνικού Παρατηρητηρίου για την Ανοια και τη νόσο Alzheimer, Παρασκευή Σακκά, οι φροντιστές των ατόμων με άνοια ήταν και εξακολουθούν να βρίσκονται στο επίκεντρο των δραστηριοτήτων. Μάλιστα, θα αποτελέσουν τους πρωταγωνιστές της διαδικτυακής εκδήλωσης που διοργανώνεται το Σάββατο 19 Μαρτίου 2022 και ώρα 18.00, στο πλαίσιο του ετήσιου θεσμού της Ημέρας Φροντιστή Ατόμων με Ανοια.

n Δήλωση συμμετοχής στην εκδήλωση, στο τηλέφωνο 210 721000 ή στην ηλεκτρονική φόρμα μέσω του συνδέσμου: http://bit.ly/3h7dFDm