Η κριτική γέρνει στις ανατιμήσεις και την «απραξία της κυβέρνησης»

Ο πόλεμος στην Ουκρανία μετέβαλε άρδην και το ελληνικό πολιτικό σκηνικό μαζί με τις ραγδαίες μεταβολές στον γεωπολιτικό χάρτη. Από αυτό δεν θα ξέφευγε και ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. Πάμε όμως στο ζουμί των αλλαγών αλλά και στο πώς τις αποκρυπτογραφούν τα «ραντάρ» της Κουμουνδούρου. Κατ’ αρχάς, το νέο πολιτικό στοιχείο – που κανείς δεν αμφισβητεί – είναι το φαινόμενο «rally around the flag effect» ή «η συσπείρωση γύρω από τη σημαία». Αυτό που ενίοτε συμβαίνει σε μείζονες κρίσεις και που οδηγεί σε στήριξη των κυβερνητικών αποφάσεων και σε αναστολή της κριτικής σε αυτές από τον κόσμο.

Η δημοσκόπηση της Interview το έδειξε και με αριθμούς αυτήν την εβδομάδα. Συγκεκριμένα, το κυβερνών κόμμα πάει στο 33,5% από το 33%, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ πέφτει από το 21,8% στο 21,5%. Αυτά σε φόντο φθοράς της κυβέρνησης που επιτάχυναν, μέχρι την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η ακρίβεια και οι φορτωμένοι λογαριασμοί των πολιτών. Στον ΣΥΡΙΖΑ τα νέα δεδομένα επιδρούν με δύο τρόπους. Κατ’ αρχάς στο πεδίο του πολέμου και με ρητή πρόθεση του ίδιου του Αλέξη Τσίπρα βλέπουμε μια θεσμική αγωνία να μην υπάρξουν παρερμηνείες ή ασάφειες ως προς τη στάση της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Αυτό εντοπίζεται με καταδίκη της ρωσικής εισβολής, ακόμη και με συγκέντρωση έξω από τη ρωσική πρεσβεία, αλλά και με ηχηρή διαφοροποίηση ως προς την αποστολή πολεμικού υλικού στην Ουκρανία. Στο ίδιο ακριβώς πλαίσιο, ο ΣΥΡΙΖΑ αντέδρασε θετικά στη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν για αύριο και όπως λέει κορυφαίο στέλεχος του κόμματος με γνώση των διαδικασιών «κάθε διάλογος με τη γείτονα είναι ευπρόσδεκτος, με την προϋπόθεση πως υπάρχουν σαφείς οι κόκκινες γραμμές μας ως χώρα».

ΕΚΛΟΓΙΚΟΣ ΣΥΝΑΓΕΡΜΟΣ. Στο καθαυτό πολιτικό πεδίο τώρα, οι νέες εξελίξεις επιδρούν ως εξής: απομάκρυνση από τη ρητορική περί προοδευτικής διακυβέρνησης. Νέο αίτημα εκλογών. Και εκλογικός συναγερμός από τον Αλέξη Τσίπρα επίσημα πλέον – την Πέμπτη ο ίδιος πήγε στη Μεσσηνία ακριβώς ως συνέχιση των περιοδειών του. Εδώ επαναλαμβάνεται το αίτημα της κάλπης και της πολιτικής αλλαγής σε μια στιγμή που η θέση του ΚΙΝΑΛ – που τάχθηκε θετικά με την αποστολή πολεμικού υλικού στην Ουκρανία – διαφοροποιεί το αφήγημα για προοδευτικές συγκλίσεις και ενισχύει εντός ΣΥΡΙΖΑ το επιχείρημα όσων βλέπουν τη Χαριλάου Τρικούπη ως «δέσμια της στήριξης στη σκληρή Δεξιά». Το τελευταίο έχει μια ακόμη επενέργεια στην Κουμουνδούρου. Τη στρατηγική του εναλλακτικού πόλου και όχι της ασαφούς μετεκλογικής συγκόλλησης στο όνομα μιας αντιδεξιάς πλειοψηφίας. Αυτό επιδρά και στο επερχόμενο συνέδριο που τουλάχιστον τώρα ενισχύεται το ρεύμα που θέλει ταυτοτική πλεύση. Βέβαια είναι νωρίς για κάτι τέτοιο, θα εξαρτηθεί και από άλλες μεταβλητές και βέβαια από την έκβαση του Ουκρανικού.

Ομως σήμερα τίποτε δεν είναι ίδιο στο δικό μας πολιτικό τοπίο, σε σχέση με πριν από την έναρξη της ρωσικής εισβολής. Κι αν κάποιος διέβλεπε «αριστερά αντιπολεμικά μέτωπα» με συμμετοχή και του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ούτε αυτό είναι ακριβώς έτσι. Ενα κάποιο προσκλητήριο του Γιάνη Βαρουφάκη για μετωπική συμπόρευση πάνω σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο έμεινε αναπάντητο από ΣΥΡΙΖΑ και ΚΚΕ και όπως φαίνεται κάθε δύναμη χαράσσει τον δικό της δρόμο για τον πόλεμο. Οπως λέει παλιός υπουργός του ΣΥΡΙΖΑ, «εμείς έχουμε κυβερνήσει και ξέρουμε τα όρια των συμμαχιών και των ρήξεων». Σχηματικά και επαναψηλαφίζοντας όσα συμβαίνουν στο πολιτικό σκηνικό, ο κόσμος μετακινείται στο κέντρο του πολιτικού τόξου και δεν θέλει εξάρσεις και αλλοφροσύνες.

ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΟ ΠΕΔΙΟ. Ο Αλέξης Τσίπρας, που πυρετωδώς συσκέπτεται όλες αυτές τις ημέρες με τους επιτελείς του και το άτυπο ΚΥΣΕΑ του, δεν φείδεται κριτικής στην κυβέρνηση για τους χειρισμούς της, αλλά είναι και προσεκτικός στο τρίγωνο Ελλάδα – ΝΑΤΟ – ΕΕ. «Ο Μητσοτάκης αφού έφερε τρομακτική ακρίβεια πολύ πριν τον πόλεμο, τώρα δεν αποκλείεται να δραπετεύσει με εκλογές», είπε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ στο Πολιτικό Κέντρο της Τετάρτης, γέρνοντας την κριτική του στο σκέλος των ανατιμήσεων και της «απραξίας της κυβέρνησης». Είναι το πιο προνομιακό πεδίο για δομική αντιπολίτευση, όπως διαβάζουν στην Κουμουνδούρου, αλλά και ένα πεδίο που μπορούν να ενοποιούν το δικό τους αφήγημα ως προς την «κυβέρνηση των ελίτ». Βεβαίως για όλα τα παραπάνω ο χώρος για υψηλές ρητορικές δεν είναι ακριβώς ευρύς. Η λεπτή ισορροπία του θεσμικού ΣΥΡΙΖΑ με τον ΣΥΡΙΖΑ ενός νέου βερμπαλισμού είναι εκ των στοιχημάτων του Αλέξη Τσίπρα, όπως παρατηρούν έμπειροι εκλογολόγοι. Μια παράλληλη επενέργεια στην τακτική του ΣΥΡΙΖΑ είναι η ρητορική περί ανάγκης μιας κυβέρνησης «ευθύνης» στοχεύοντας στην επισφάλεια των πολιτών. Εδώ θα εντοπίζεται άμεσα και ένα νέο άνοιγμα στα μεσαία στρώματα και στο πολιτικό Κέντρο.