Οι συναυλίες της ζωής μας

Γιάννης Πετρίδης

μουσικός παραγωγός

«Who στο Λονδίνο, U2 στο Μαϊάμι»

Είναι δύσκολο, να διαλέξω κάποιες συναυλίες που σημάδεψαν τη ζωή μου από τις αναρίθμητες που έχω δει – από εκείνες τις πρώτες της δεκαετίας του ’60 του Μίκη Θεοδωράκη, ή των Rolling Stones στο γήπεδο του Παναθηναϊκού, το 1967. Θα σταθώ σε δύο.

Στο γήπεδο της Charlton είδα τους Who. Μόνο όσοι έχουν δει τους Who εκείνη την εποχή μπορούν να καταλάβουν γιατί τους τοποθετούν οι ιστορικοί του ροκ στα 5 μεγαλύτερα συγκροτήματα. Δυστυχώς οι Who στη χώρα μας δεν απέκτησαν τη φήμη και την αγάπη που θα ταίριαζε σε ένα τέτοιο συγκρότημα. Λυπάμαι, γιατί πολλά άλλα γκρουπ κατώτερης αξίας έχουν αγαπηθεί περισσότερο στη χώρα μας. Ημουν τυχερός που βρέθηκα στο γήπεδο της Charlton στις 31 Μαΐου του 1976 και είδα μία από τις καλύτερες συναυλίες στη ζωή μου. Οι Who είχαν ήδη κυκλοφορήσει όλα τα αριστουργήματά τους, «Tommy», «Quadrophenia», «Who’s Next», «Live At Leeds» (από τα κορυφαία live άλμπουμ όλων των εποχών), και βέβαια όλα εκείνα τα ασύγκριτα singles της δεκαετίας του ’60 που έδωσαν νέα κατεύθυνση στο ροκ. Δεν περιγράφεται η σκηνική τους παρουσία, ιδιαίτερα εκείνα τα χρόνια, όταν ο Roger Daltrey σαν ημίθεος παρέσερνε τον κόσμο και δικαίως τον θεωρούσαν κορυφαίο περφόμερ δίπλα στον Plant και τον Jagger. Ούτε υπάρχουν λόγια για τον ιδιοφυή Pete Townshend, τον εκρηκτικό Keith Moon και τον σπουδαίο John Entwistle. Αλήθεια, σκέπτομαι ποιο από τα σημερινά συγκροτήματα έχει καταφέρει, μετά το 2000, οι οπαδοί τους να είναι τόσο συνδεδεμένοι με το γκρουπ, ώστε να προβάλλονται τα μέλη τους με τον τρόπο που το είχαν καταφέρει τα συγκροτήματα από το ’60 μέχρι το ’90. Εκείνο που μπορώ σας πω είναι ότι στη σκηνή τα τραγούδια των Who είναι καλύτερα από ό,τι τα ακούμε στους δίσκους, κάτι που λίγα συγκροτήματα μπορούν να το πετύχουν. Εκείνη την ημέρα, στη συναυλία που άρχισε από νωρίς το απόγευμα, έπαιξαν πριν από τους Who άλλα μεγάλα «τέρατα» της δεκαετίας του ’70: Little Feat, Streetwalkers – θέλω να σταθώ σ’ αυτούς γιατί είναι ένα συγκρότημα που ελάχιστοι νομίζω γνωρίζουν. Για να καταλάβετε τι σημαίνει Streetwalkers, διαβάστε κάποια από τα μέλη τους: Roger Chapman, φοβερή φωνή (Family), Charlie Whitney (Family), Bob Tench (Humble Pie), Jeff Beck Group, Nicko McBrain (Iron Maiden), έπαιξαν επίσης οι Outlaws, The Sensational Alex Harvey Band.

Oι U2 στο Μαϊάμι. Ηταν αρχές Μαΐου του 1981 και βρισκόμουν σε ένα από ταξίδια μου στην Αμερική στο Μαϊάμι, μια μάλλον βαρετή περιοχή γεμάτη συνταξιούχους, υπήρχαν όμως και τα κλαμπ με το latin να συναγωνίζεται το New Wave που μόλις είχε σκάσει στην Αμερική. Είχα κάνει τη βόλτα μου στην 461 Ocean Boulevard για να δω το εξώφυλλο του αγαπημένου τότε δίσκου του Eric Clapton και είχα περάσει ένα πρωινό στο στούντιο όπου οι Bee Gees είχαν ηχογραφήσει το «Saturday Night Fever» και ο Stephen Stills τα προσωπικά του άλμπουμ. Εκείνο το βράδυ έπαιζαν κάπου στην περιοχή οι Lynyrd Skynyrd ή οι Allman Brothers, δεν μπορώ να θυμηθώ, μάλλον ήταν οι Allman γιατί ήθελα πολύ να τους δω και όχι οι Lynyrd Skynyrd που τους είχα δει 6 χρόνια πριν στα ντουζένια τους στο Odeon Hammersmith. Ενας αδελφικός μου φίλος όμως μου πρότεινε να πάμε στο Hallandale Beach, όπου σε ένα μικρό κλαμπ 150-200 ατόμων έπαιζαν οι άγνωστοι U2 στην περιοδεία του Boy. Παρ’ όλο που τους U2 τούς είδα αργότερα και άλλες φορές, αυτή είναι η συναυλία τους που θυμάμαι περισσότερο, σχεδόν 6 μέτρα από το τραπέζι όπου καθόμασταν πίνοντας τις μπίρες μας. Η εμφάνισή τους με είχε ενθουσιάσει τόσο πολύ ώστε γυρίζοντας στην Αθήνα τούς έπαιζα όσο μπορούσα περισσότερο στο πρόγραμμά μου.

g

Μαρία Φαραντούρη

ερμηνεύτρια

«Η Νίνα Σιμόν στο Παρίσι»

Εχω παρακολουθήσει πάρα πολλές συναυλίες στις οποίες πέρασα πραγματικά υπέροχα. Υπάρχει όμως μια που έχει μείνει ανεξίτηλα στη μνήμη μου. Στην ουσία δεν ήταν συναυλία αλλά ένα live πριν από 30 χρόνια στο Παρίσι. Ημουν με τη φίλη μου την Αν – το κορίτσι για το οποίο ο Νίκος Παπάζογλου έγραψε το τραγούδι «Αύγουστος» – και μου είπε ότι η Νίνα Σιμόν θα εμφανιζόταν σε ένα μπαρ στο Παρίσι. Αλλά δεν ήταν και σίγουρο ότι θα παίξει, διότι ως γνωστόν η Νίνα Σιμόν ήταν απρόβλεπτη, ιδιόμορφη και είχε τα γνωστά της προβλήματα. Παρ’ όλ’ αυτά αποφασίσαμε να το ρισκάρουμε και να πάμε. Πριν κατέβουμε τα σκαλιά, γιατί το μπαρ ήταν σε ένα υπόγειο, ακούμε να έρχεται από το χολ μια φασαρία, δυνατές φωνές. Γινόταν μεγάλος καβγάς. Η Νίνα Σιμόν έβριζε τον καταστηματάρχη που δεν της έδινε τα χρήματα τα οποία της όφειλε. Τελικά ήμασταν τυχεροί και εκείνο το βράδυ αποφάσισε να κατέβει τα σκαλιά και να τραγουδήσει. Μάλιστα αυτή η συγκλονιστική ερμηνεύτρια πριν τραγουδήσει απευθύνθηκε σ’ εμάς, στο κοινό , λέγοντάς: «Ισως πριν λίγο με ακούσατε να φωνάζω. Πρέπει να σας πω ότι εμάς τους καλλιτέχνες μάς εκμεταλλεύονται, δεν μας δίνουν τα χρήματά μας, δεν μας σέβονται. Ομως εγώ απόψε θα σας τραγουδήσω». Θυμάμαι μάλιστα ότι άρχισε με την «Τζένη των πειρατών» από την «Οπερα της πεντάρας» των Μπέρτολτ Μπρεχτ και Κουρτ Βάιλ: «Κύριοί μου καλοί, με πληρώνετε εδώ και σας κάνω όλα τα γούστα» (σ.σ.: τραγούδι που έχει ερμηνεύσει στο άλμπουμ «Η Μαρία Φαραντούρη ερμηνεύει Μπρεχτ», σε μετάφραση Παύλου Μάτεσι). Εζησα ένα από τα ωραιότερα live που έχω παρακολουθήσει. Την ένιωσα τόσο βαθιά τη Νίνα Σιμόν εκείνο το βράδυ. Ηταν απίστευτα συγκινητική. Αισθάνθηκα τη μοναξιά της, τον θυμό της. Παρόλο που είχε προηγηθεί όλη αυτή η ένταση, κατάφερε να ανέβει στη σκηνή να τραγουδήσει με την υπέροχη φωνή της, να μπει μέσα στην τέχνη της και να ανυψωθεί. Ξέχασε τα γήινα και τη βάρβαρη και σκληρή καθημερινότητα. Αυτή τη βραδιά δεν θα την ξεχάσω ποτέ.

g

Βασίλης Παπακωνσταντίνου

τραγουδιστής

«Μίκης, Πίτερ Γκάμπριελ, Pink Floyd»

Την πρώτη συναυλία την παρακολούθησα σε ηλικία 14 ετών όταν με πήγε ο μπαμπάς μου να ακούσουμε τον Μίκη Θεοδωράκη στο γήπεδο της ΑΕΚ, στη Νέα Φιλαδέλφεια. Εντυπωσιάστηκα, αισθάνθηκα ρίγος και ενθουσιασμό γιατί είδα έναν ψηλό άνθρωπο να κουνάει τα χέρια του σαν γεράκι που πετούσε. Η μουσική που Μίκη ήταν οικεία σ’ εμένα, διότι ακούγαμε στο σπίτι τούς δίσκους του και ήταν μεγάλος ο θαυμασμός. Αλλά το να τον βλέπεις ζωντανά να παίζει και να διευθύνει ήταν μια απίστευτη εμπειρία. Βεβαίως και έχω παρακολουθήσει πάρα πολλές και καλές συναυλίες. Αλλά δύο ακόμη κατέχουν ιδιαίτερη θέση στην καρδιά μου, διότι πραγματικά αισθάνθηκα μοναδικά. Οπως για παράδειγμα εκείνη του Peter Gabriel στον Λυκαβηττό πριν από 30 χρόνια. Τον αγαπούσα και τον αγαπάω βέβαια πολύ αυτόν τον καλλιτέχνη. Με είχε ενθουσιάσει εκτός από τον ίδιο και ο εξοπλισμός της συναυλίας. Τα φώτα του που χρησιμοποιούσε, η κίνησή του, η σκηνοθεσία της συναυλίας, ήταν όλα προσεγμένα μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια. Μάλιστα στον Λυκαβηττό τότε έδωσε τρεις συναυλίες, τις οποίες ηχογράφησε και βιντεοσκόπησε. Η επόμενη συναυλία η οποία έχει χαραχτεί στη μνήμη μου είναι εκείνη των Pink Floyd, που είναι το αγαπημένο μου συγκρότημα, στο Ολυμπιακό Στάδιο, στις 31 Μαΐου του 1989. Τότε πραγματικά ζήλεψα και τα τεχνικά μέσα που διέθεταν φυσικά αλλά και τα σκηνικά. Ηταν απίστευτο αυτό που ξετυλιγόταν μπροστά στα μάτια μου: γουρούνια, κρεβάτια, οθόνες, εικόνες, ήχοι. Από μικρός στις συναυλίες μου παιδευόμουν και με απασχολούσε το τεχνικό κομμάτι των παραστάσεών μου οπότε οτιδήποτε έβλεπα ξεχωριστό με ενθουσίαζε.

Σάκης Παπαδημητρίου

μουσικός – συγγραφέας

«Τζαζ απέναντι από το Λιμεναρχείο»

Παράτησα πολύ γρήγορα την προσπάθεια να θυμηθώ ορισμένες συναυλίες από το παρελθόν. Προτίμησα να δω πρόσφατες εικόνες. Είχαν περάσει σχεδόν δύο χρόνια αποχής. Ο βασικός λόγος ήταν φυσικά η πανδημία, αλλά υπήρχε και ένας δεύτερος, μία περίοδος οκτώ μηνών που δεν μπορούσα να χρησιμοποιήσω το αριστερό μου χέρι λόγω κατάγματος στον ώμο. Κι όμως, 8 Οκτωβρίου 2021 έπαιξα σόλο στις εκδηλώσεις «Open Jazz» των Δημητρίων. Σε μια από τις παλιές αποθήκες του Λιμένος Θεσσαλονίκης, οι οποίες έχουν μετατραπεί σε κινηματογραφικές αίθουσες. Απέναντι ακριβώς από το Λιμεναρχείο όπου είχα υπηρετήσει τρία καλοκαίρια.

Η προσωπική υπερένταση συν το περιβάλλον συν το φορτισμένο κοινό φαίνεται ότι δημιούργησαν τις καλύτερες συνθήκες από την αρχή ως το τέλος. Εφυγα ζαλισμένος χωρίς να μπορώ να εξηγήσω τι συνέβη. Το άλλο πρωί μού τηλεφώνησε ο Γιάννης Κουφαελάς, φίλος και παραγωγός δίσκων, και μου είπε κάτι που δεν ξεχνώ: «Δεν ησύχασα όλη νύχτα». Και στη συνέχεια δήλωσε την απόφασή του να εκδώσει την ηχογράφηση.

g

Νίκος Ξυδάκης

συνθέτης

«Τον Χατζιδάκι στο Σούνιο (από την τηλεόραση)»

Τη συναυλία που έχει μείνει εντυπωμένη μέσα μου δεν την παρακολούθησα ζωντανά, αλλά από την τηλεόραση, ένα καλοκαίρι όταν προβλήθηκε σε επανάληψη. Εχω δει τον Μάνο Χατζιδάκι να διευθύνει μέσα σε μια συνθήκη απίστευτη. O άνεμος φυσάει και φεύγουν στον αέρα οι παρτιτούρες, τα μικρόφωνα βουίζουν. Είναι μια πολύ συγκινητική σκηνή. Η κάμερα εστιάζει στον Χατζιδάκι την ώρα που διευθύνει την ορχήστρα και φαίνεται σαν ένας άνθρωπος μόνος του, δεν υπάρχει ούτε ο ναός του Ποσειδώνα ούτε το Σούνιο. Βρίσκεται μες στο σκοτάδι και τον φυσάει ένας τρομερός άνεμος. Μοιάζει σαν να έχει μείνει μόνος του. Σε εκείνα τα μέρη σηκώνονται αντάρες από την όστρια. Η μουσική σε ζοφερούς καιρούς. Ψήγματα μιας θείας μουσικής, οι φωνές, τα λόγια να χάνονται και να ξανάρχονται. Πουθενά το ακροατήριο. Πουθενά ο βράχος. Πουθενά ο ναός, πουθενά ο Ποσειδώνας. Εκείνος στη μέση. Η μορφή του σαν εκείνη του καπετάνιου μέσα στον ταραγμένο πόντο, μίλια μακριά στα σκοτεινά, γνέφει με ήχους τα σημάδια πως πλησιάζει ξηρά. Πως υπάρχει τόπος.

g

Γιώργος Ανδρέου

συνθέτης

Ο «Αριστοφάνης» στην Πλάκα

Μ’ έναν συμμαθητή μου (είμαστε δεκάξι χρονών – τρελά παιδιά) παίρνουμε το τρένο από τις Σέρρες, στα κρυφά, βράδυ Παρασκευής και ξημερώματα, μ’ ένα σακίδιο στην πλάτη, φτάνουμε στον σταθμό Λαρίσης. Στους γονείς έχουμε πει κι οι δυο το ίδιο ψέμα – πως θα φιλοξενηθούμε για το Σαββατοκύριακο στο σπίτι του κολλητού. Κατεβαίνουμε από την ταχεία, ψάχνουμε τρόπο να πάμε στην Πλάκα. Στην μπουάτ «Ρήγας». Εκεί όπου παίζεται η παράσταση του Διονύση Σαββόπουλου «Ο Αριστοφάνης που γύρισε από τα θυμαράκια», βασισμένη στους «Αχαρνής» του μεγάλου αρχαίου ποιητή. Φτάνουμε στον «Ρήγα», σιγουρευόμαστε πως είμαστε στο μέρος το σωστό. Βολτάρουμε στα γύρω στενά, χαζεύουμε τα μαγαζιά, τον κόσμο. Ως τα Αναφιώτικα ανεβήκαμε και κατεβήκαμε, χαθήκαμε, βρεθήκαμε. Βραδιάζει, κάνει κρύο, χειμώνας. Επιστρέφουμε στην μπουάτ για να μάθουμε πως δεν υπάρχει θέση ούτε για δείγμα. Παρακαλούμε – είμαστε δυο απογοητευμένα παιδιά, έχουμε φτάσει στην πηγή και δεν μπορούμε να πιούμε το νερό της. Κάποιος μας ακούει, στέκεται πίσω μας. «Τι θέλουν τα παιδιά;». «Εχουν έρθει από τις Σέρρες, να δουν το έργο, αλλά τους λέω πως το μαγαζί είναι φουλ».

Ο άγνωστος χαμογελάει: «Ελάτε, θα σας βάλω στην κονσόλα, δίπλα μου». Είναι ο ηχολήπτης της παράστασης – έχει και στη δράση ρόλο – ο Αγγελος Μαστοράκης. Κατεβαίνουμε σκαλιά, ο «Ρήγας» είναι υπόγειο, μια σταλιά. Κάθομαι πρώτη φορά πίσω από κονσόλα, εγώ που μου μέλλεται να σπουδάσω ηχοληψία και να περάσω ώρες ατελείωτες στα studios, ηχογραφώντας και μιξάροντας δίσκους δικούς μου κι ένα σωρό άλλων δημιουργών κι ερμηνευτών. Ετσι, όπως σε όνειρο, εκείνη τη βραδιά θα ανοίξει μια σχισμή στον χρόνο και θα δω να φέγγουνε μπροστά μου (ως ηθοποιοί-τραγουδιστές, ερμηνευτές του «Αριστοφάνη που γύρισε από τα θυμαράκια») πρόσωπα που θα παίξουν στη μελλοντική ζωή μου ρόλο καθοριστικό. Κάποιοι θα γίνουν φίλοι μου καλοί. Με όλους θα συνεργαστώ, όλους θα τους γνωρίσω: Τον Διονύση Σαββόπουλο, δέκα χρόνια μετά, στον «Σείριο» του Μάνου Χατζιδάκι. Τον Νίκο Παπάζογλου στην Θεσσαλονίκη το 1982 – έπαιξα πλήκτρα στην μπάντα του, την Ταχεία Θεσσαλονίκης, δούλεψα ως ηχολήπτης και βοηθός του στο στούντιο «Αγροτικόν», τον ακολούθησα στην Μπιενάλε της Βαρκελώνης το 1985 και στον «Σείριο» του Χατζιδάκι, εκεί όπου γνώρισα τον μέγα Μάνο, τον Πορτοκάλογλου, τον Ξυδάκη, την Πασπαλά, τον Λέκκα.

Και συναντήθηκα ξανά με τον Ηλία Λιούγκο – ναι, ο Λιούγκος συμμετείχε στην παράσταση στον «Ρήγα» κι ήταν εκεί, μπροστά μου, μαζί με τον Μανώλη Ρασούλη (βρεθήκαμε στη Θεσσαλονίκη, δεκαετία του ’90), τον Σάκη Μπουλά (γίναμε φίλοι «μέσω» Τάνιας Τσανακλίδου), τη Μελίνα Τανάγρη (τη γνώρισα στο στούντιο Polysound του Γιάννη Σμυρναίου, όπου εργάστηκα ως ηχολήπτης την περίοδο 1989 – 1991). Στη σκηνή (ένα μικρό, στενό πατάρι όπου συνέβαιναν θαύματα) ήταν ακόμα ο Νίκος Ξύδης (τον γνώρισα το 1991 ως σύντροφο – στη ζωή και στη μουσική – της Ελένης Βιτάλη, όταν ηχογράφησα, με ερμηνεύτρια την Ελένη, τον δίσκο μου «Η πόλη που ονειρεύτηκα»), ο Πάνος Κατσιμίχας (γνωρίστηκα με τον Πάνο και τον Χάρη το 1992, γίναμε φίλοι κι ενορχήστρωσα τραγούδια τους στον δίσκο τους «Η θανάσιμη μοναξιά του σχοινοβάτη»), ο Κώστας Γεωργίου (γνωστός από την μπάντα Ανάκαρα – μ’ αυτόν μόνο δεν βρεθήκαμε από πολύ κοντά). Ο Νίκος Ζιώγαλας (που ήρθε να ηχογραφήσει ένα τραγούδι του το 1988 στο στούντιο Tracks, στο Νέο Ψυχικό, έναν χώρο ηχογράφησης που στήσαμε ο Φραγκίσκος Σοφτάς, ο Γιώργος Καρυώτης κι εγώ. Είμαστε από τότε φίλοι). Η παράσταση; Ο μέσα μου έφηβος θυμάται με συγκίνηση την ιδιοφυή προσέγγιση του Διονύση Σαββόπουλου στο αριστουργηματικό αρχαίο κείμενο, την ευρηματικότητα των σκηνικών λύσεων με τη βοήθεια έξοχων αντικειμένων που είχε κατασκευάσει ο Αλέξης Κυριτσόπουλος (τον γνώρισα αρχές της δεκαετίας του ’90 μέσω Νίκου Ξυδάκη), την καθηλωτική ενορχήστρωση και τη δεξιοτεχνία των μουσικών, τη φόρα, τη δημιουργική ενέργεια, το πάθος, την προσήλωση και το χιούμορ των ερμηνευτών.

​Σπουδαίες συναυλίες και μουσικές παραστάσεις έχω δει πολλές, με πρωταγωνιστές μεγάλα πρόσωπα, Ελληνες και ξένους. Καμία όμως συναυλία δεν συγκρίνεται με την παράσταση στον «Ρήγα», εκεί όπου εγώ (ένα παιδί από τις Σέρρες που πήγαινε στο ωδείο μαθαίνοντας πιάνο, που έπαιζε σε πρωτόλειες ροκ μπάντες, που άκουγε με φανατισμό μουσική μέρα -νύχτα), είδα μπροστά μου να ανάβει το φως το υπερβατικό, το ανίκητο, της μοίρας μου, είδα «το ροκ του μέλλοντός» μου. Βρέθηκα – μια στιγμή μοναδική κι ανεπανάληπτη – ανάμεσα σ’ εκείνους που έπειτα από λίγα χρόνια θα γίνονταν η οικογένειά μου, το σπίτι κι η πατρίδα μου.

g

Γεωργία Συλλαίου

μουσικός – συγγραφέας

«Στέφανο Μπατάλια στη Σιένα»

Τα ταξίδια στην Ιταλία αποτελούσαν και αποτελούν σημαντικά ορόσημα στη ζωή μου, και συχνά ο λόγος για τον οποίο προγραμματίζονται, η μουσική δηλαδή, έρχεται σε δεύτερη μοίρα. Πάντως, συμμετέχοντας σε πολλά φεστιβάλ της Ιταλίας, είχα την ευκαιρία να ακούσω πολύ καλούς μουσικούς, σχήματα που έπαιζαν από αυτοσχεδιαστική έως σύγχρονη κλασική μουσική.

Ετσι έγινε και, στις 24 Ιουλίου2007, πήγαμε στη Σιένα με τρένο από τη Ρώμη. Ταξιδέψαμε απόγευμα και δεν ήθελα να τελειώσει η διαδρομή – μου αρκούσε να κοιτάω τη γλυκιά γη της Τοσκάνης με τα χαμηλά δεντράκια γύρω από τις αγροικίες. Φτάσαμε στη Σιένα την ώρα που το φως χαμήλωνε και στην περίφημη Piazza il Campo μαζευόταν κόσμος για να παρακολουθήσει την έναρξη του φεστιβάλ. Ο Stefano Battaglia και το σχήμα του ήξεραν ακριβώς γιατί έπαιξαν αυτή τη μουσική, εκείνη την ώρα, σ’ εκείνο τον χώρο. «Αναφορά στον Pasolini» λεγόταν το εναρκτήριο κομμάτι, λυρικό, χαμηλόφωνο. Το ακροατήριο καθόταν στα ζεστά σκαλιά, κάποιοι ήταν μισοξαπλωμένοι, άλλοι έπιναν μπίρες. Ομως δεν μιλούσε κανείς. Η μουσική του Battaglia έσβησε όπως άρχισε.

Σκεφτόμουν ένα ποίημα του Vittorino Curci:

«Τα άνθη της νύχτας

σκέψεις που περνούν

και λιτανείες.

Ηχος από ασήμι.

Η γεύση των λέξεων

στο στόμα.

Μαχαίρι στο μισοφέγγαρο».

g

Μανώλης Φάμελλος

τραγουδοποιός

«Ο Λέοναρντ Κοέν στη Μαλακάσα»

Επειδή είμαι από τους πιο πιστούς μοναχούς του τάγματος των Λεοναρντιστών δεν μπορώ παρά να ξεχωρίσω την τελευταία εμφάνιση του δασκάλου στη χώρα μας πριν αναληφθεί στους ουρανούς.

Οσοι πιστοί του (είναι γεγονός πως είμαστε ολιγάριθμοι, αποδεκατισμένοι και εσχάτως ατάκτως ερριμμένοι), δώσαμε το «παρών» εκεί κόβοντας το καλοκαίρι μας στα δύο, γνωρίζαμε ενδόμυχα πως πιθανότατα είναι η τελευταία φορά που ανταμωνόμαστε (δυστυχώς στην περίπτωσή μου ήταν και η πρώτη). Μαλακάσα 2008.

Ο πρόλογός του σε καθαρά και καθημερινά ελληνικά αλλά θα μιλούσαμε την ίδια γλώσσα σε όποια γλώσσα κι αν μιλούσε. Ενιωσα πως για μένα δεν ήταν απλά μια συναυλία, ήταν η επί του όρους ομιλία του προφήτη που από την πατρίδα του στον χιονισμένο Βορρά κατέβηκε στη γη μας και μας ξενάγησε στα πιο σκοτεινά μυστήρια. Κάποτε ο μάγος υποκλίθηκε, φόρεσε το καπέλο του και εξαφανίστηκε αλλά τα πουλιά κι άλλα πλάσματα παράξενα στα βάθη του δάσους, θυμούνται ακόμα και τραγουδούν τις βλάσφημες και υπέροχες ιστορίες του, καλύτερα και από τις δικές τους.

g

Πάνος Μουζουράκης

τραγουδοποιός

«Τα Ξύλινα Σπαθιά στη Θεσσαλονίκη»

Ηταν 1996, έφηβος στη Θεσσαλονίκη. Η συναυλία των Ξύλινων Σπαθιών ήταν το μεγάλο γεγονός για εμάς. Χρήματα για εισιτήριο δεν υπήρχαν, αλλά δεν μας πτόησε να πάμε στον χώρο. Καταφέραμε μάλιστα, πηδώντας τα κάγκελα, να βρεθούμε μέσα για να ακούσουμε το αγαπημένο μας συγκρότημα. Ομως λίγο πριν ξεκινήσει η συναυλία άρχισε μια καταρρακτώδης βροχή και τελικά δεν έγινε. Οι θεατές στην έξοδο παραλάμβαναν ένα εισιτήριο για να μπορέσουν να παρακολουθήσουν τη συναυλία που θα προγραμματιζόταν ξανά. Πήραμε ένα κι εμείς και στο επόμενο λάιβ ήμασταν νόμιμοι. Ηταν από τις πιο ωραίες συναυλίες που έχω παρακολουθήσει. Το συγκρότημα ήταν στις δόξες του, εμείς παιδιά που τότε ανακαλύπταμε τον κόσμο. Η χαρά ήταν παντού διάχυτη. Υπάρχει όμως και άλλη μια σκηνή που έχει χαραχτεί στη μνήμη μου από εκείνο το βράδυ. Ενα κορίτσι, την ώρα που η μουσική είχε καταφέρει να μας συνεπάρει, βγάζει την μπλούζα της. Δεν έχω ξαναδεί ποτέ άνθρωπο να εκφράζει τη χαρά του με αυτό τον τόσο, έντονο σαφώς, αλλά πηγαίο τρόπο. Η αυθόρμητο κίνησή της δεν δήλωνε καμία προκλητικότητα. Ηταν μια δήλωση ενθουσιασμού που της προκάλεσε η μουσική. Πόσο όμορφο.

g

Μαρίνα Σάττι

τραγουδίστρια

«Tame Impala και Ερικα Μπαντού»

Ηταν και παραμένει αλησμόνητη η ημέρα στο Φεστιβάλ «We love Green», το 2019, στη Γαλλία, μέσα σε ένα υπέροχο δάσος. Είχε στηθεί μια τεράστια σκηνή και πίσω υπήρχε μια αντίστοιχου μεγέθους οθόνη όπου προβάλλονταν τρομερά visuals και videos. Ολα αυτά σε έβαζαν στην ατμόσφαιρα του κάθε act.

Από πολύ νωρίς είχε αρχίσει να συγκεντρώνεται κόσμος για να παρακολουθήσει το πρόγραμμα αυτής της ωραίας γιορτής. Το εντυπωσιακό είναι πως παρόλο που οι καλλιτέχνες ήταν από διαφορετικά είδη μουσικής – οπότε και η γεωγραφία του κοινού ήταν ανάλογη – το συναίσθημα που διαπερνούσε όλα τα λάιβ που έγιναν ήταν κοινό. Και αυτό γιατί κάθε καλλιτέχνης προσέφερε κάτι από τον δικό του κόσμο. Η σουπερστάρ dj Peggy Gou που ξεκίνησε το βράδυ με ηλεκτρονικούς ήχους.

Οι Tame Impala προσέφεραν τον ψυχεδελικό ροκ ήχο τους με ανάλογες εικόνες και βίντεο να ντύνουν τους ήχους τους: φώτα, χρώματα, ατμόσφαιρα. Δεν μπορούσε να διακρίνεις τα πρόσωπά τους. Τους έβλεπες μόνο ως φιγούρες πάνω στη σκηνή που κινούταν με τη μουσική τους. Πριν από τους Tame Impala σε ένα άλλο stage είχε εμφανιστεί ο αμερικανός ράπερ Future, ο οποίος έδωσε τον δικό του ρυθμό και έκανε το κοινό να χορεύει χωρίς σταματημό. Μαγικές εικόνες σχηματίστηκαν και όταν στη σκηνή ανέβηκε η υπέροχη Ερικα Μπαντού. Τα διαφορετικά είδη μουσικής δεν στάθηκαν εμπόδιο για να δημιουργηθεί μια υπέροχη ατμόσφαιρα, αφού καθένας από τους καλλιτέχνες ήταν μοναδικός και υπήρχαν οι συνθήκες να μεταφέρουν στο κοινό το ξεχωριστό συναίσθημά τους.