Οι γίγαντες της τεχνολογίας να σταματήσουν να κρύβονται

Το 2021, η Alphabet (η μητρική εταιρεία της Google), η Amazon, η Apple, η Meta (το νέο όνομα του Facebook) και η Microsoft ήταν μεταξύ των μεγαλύτερων εταιρειών στον κόσμο όσον αφορά τα έσοδα και τα κέρδη. Αυτές οι πέντε εταιρείες αύξησαν την κεφαλαιοποίησή τους κατά ένα ποσό μεγαλύτερο από το ΑΕΠ της Ιταλίας (2,5 τρισεκατομμύρια δολάρια). Η Big Tech αντιπροσωπεύει πλέον σχεδόν το ένα τέταρτο του δείκτη S&P 500 και το ένα τέταρτο των δαπανών έρευνας και ανάπτυξης από μη χρηματοοικονομικές εταιρείες εισηγμένες στο χρηματιστήριο των ΗΠΑ.

Η κατάσταση απαιτεί μια πιο ευρεία κανονιστική ατζέντα, έτσι ώστε οι δημόσιες Αρχές να μην προσπαθούν διαρκώς να καλύψουν το χαμένο έδαφος. Αυτό που έχουμε τώρα είναι ένας κατά περίπτωση ρυθμιστικός «πόλεμος φθοράς», που διεξάγεται συχνά από δικαστικές αγωγές κατά των προηγούμενων επιχειρηματικών πρακτικών.

Επειτα από μια μακρά διαδικασία προσφυγών, το αποτέλεσμα σχεδόν πάντα ισοδυναμεί με «πολύ λίγο, πολύ αργά». Το πρόβλημα επιδεινώνεται από την έλλειψη ομαδοποιημένων οικονομικών γνωστοποιήσεων από τις εταιρείες Big Tech.

Οι συγκεντρωτικές γνωστοποιήσεις τους δεν πλησιάζουν πλέον στο να εξηγήσουν τον τρόπο λειτουργίας τους. Οι επενδυτές και οι ρυθμιστικές Αρχές πρέπει να γνωρίζουν περισσότερα. Πόσα άτομα χρησιμοποιούν το WhatsApp κάθε μήνα και για πόσες ώρες; Ποιο είναι το περιθώριο κέρδους του Apple App Store; Ποιο είναι το μερίδιο της Microsoft Azure στην αγορά του cloud computing;

Ναι, μερικές φορές μπορεί κανείς να βρει κατά προσέγγιση απαντήσεις σε τέτοιες ερωτήσεις στην Αναζήτηση του Google, αλλά μόνο όταν έχουν αποκαλυφθεί από πληροφοριοδότη της εταιρείας, δικαστικό έγγραφο ή από εκτίμηση εταιρείας επισκεψιμότητας ιστότοπου.

Η απουσία λεπτομερών χρηματοοικονομικών και λειτουργικών πληροφοριών σημαίνει ότι οι ρυθμιστικές Αρχές που είναι επιφορτισμένες με τον εντοπισμό πιθανών καταχρήσεων ισχύος στην αγορά ξεκινούν ουσιαστικά από το μηδέν σε κάθε περίπτωση. Και παρ’ όλο που οι εταιρείες Big Tech έχουν χρησιμοποιήσει «δωρεάν» προϊόντα για να κυριαρχήσουν σε ολόκληρες αγορές, εξακολουθούν να υποχρεούνται να αποκαλύπτουν μόνο κέρδη και ζημίες.

Ακριβώς όπως οι περιβαλλοντικές και κοινωνικές αναφορές και οι αναφορές διακυβέρνησης γίνονται απαραίτητες για την πλοήγηση στην κλιματική αλλαγή, έτσι και χρειάζεται να αποκαλυφθεί η φύση και η έκταση της κυριαρχίας των Big Tech στην αγορά. Μόνο τότε μπορούμε να δούμε εάν αυτοί οι γίγαντες οφείλουν τη συνεχή ανάπτυξή τους στη δημιουργία αξίας ή στην εξαγωγή αξίας.

Ο Ιλαν Στράους είναι ερευνητής του UCL Institute for Innovation and Public Purpose.
Η Μαριάνα Μαζουκάτο είναι καθηγήτρια Οικονομικών και Καινοτομίας στο Τμήμα Economics of Innovation and Public Value στο University College London και ιδρυτική διευθύντρια του UCL Institute for Innovation and Public Purpose.