Η «Συννεφιασμένη {LF}Κυριακή» του Παπανδρέου

Η περασμένη Κυριακή δεν ήταν συννεφιασμένη παρά μόνο για έναν: ο Γιώργος Παπανδρέου, με ένα ζεϊμπέκικο που ταίριαζε στην περίσταση (το αγαπημένο του πατέρα του), διαμοιράστηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και έγινε viral, έδωσε το κλείσιμο μιας περίεργης προεκλογικής καμπάνιας, της πρώτης έπειτα από αρκετά χρόνια για τον πρώην πρωθυπουργό. Ηταν μια προσπάθεια που, από κάθε άποψη, δεν είχε το τέλος που ενδεχομένως περίμενε εκείνος και οι υποστηρικτές του, οι οποίοι μαζεύτηκαν για να γιορτάσουν την ήττα τους σε μεζεδοπωλείο των Εξαρχείων. Για την ακρίβεια, το τελικό ποσοστό του Νίκου Ανδρουλάκη, που άγγιξε σχεδόν το 68%, υπήρχε στο μυαλό τους μόνο ως κακό σενάριο – το οποίο, τελικά, έγινε πραγματικότητα, παρά τις ελπίδες για μείωση της διαφοράς στον δεύτερο γύρο.

ΟΙ ΑΙΤΙΕΣ ΤΗΣ ΗΤΤΑΣ. Πολλοί το εξέλαβαν ως το κλείσιμο ενός κύκλου για τη δημοκρατική παράταξη, που πρώτη φορά γύρισε την πλάτη σε μια τόσο γνώριμη φιγούρα: έπειτα από δέκα χρόνια ουσιαστικής αποχής από το προσκήνιο της πολιτικής ζωής, ο Παπανδρέου διεκδίκησε και πάλι την ηγεσία του κεντροαριστερού χώρου. Φάνηκε πως η βάση του ΠΑΣΟΚ κάτι δεν του έχει συγχωρήσει ακόμα – κι αυτό δεν είναι τόσο το Μνημόνιο και το Καστελλόριζο όσο τα γεγονότα του 2015 και η δημιουργία του ΚΙΔΗΣΟ. Εκ των υστέρων, πολλά πράγματα σ’ αυτήν την εκστρατεία πήγαν λάθος: η έκπληξη και το σοκ των πρώτων ημερών δεν μετουσιώθηκε σε στήριξη, ενώ η μη συμμετοχή στο ντιμπέιτ των πέντε επίσης δυσκόλεψε τα πράγματα για τον πρώην πρωθυπουργό. Δεν έδωσε ούτε εκεί τις απαντήσεις που περίμεναν από εκείνον για το παρελθόν, έτσι ώστε να επικεντρωθούν στο μέλλον. Στον δεύτερο γύρο, η πόλωση απέναντι στον Νίκο Ανδρουλάκη έφερε το αντίθετο από το επιθυμητό αποτέλεσμα. Η στάση του ερμηνεύτηκε ως υπονόμευση της ενότητας, τη στιγμή που ο αντίπαλός του την ανήγαγε σε ένα από τα βασικά ζητούμενα για την επόμενη μέρα. Στο τέλος, η ήττα του Παπανδρέου επηρεάστηκε και από φυσικούς παράγοντες, όπως η ηλικία. Η ανανέωση κέρδισε την εμπειρία.

Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ. Τι σημαίνει αυτό το αποτέλεσμα; Για κάποιους αναλυτές, σηματοδοτεί μια περίοδο που το βαρύ επώνυμο δεν θα αποτελεί όπλο από μόνο του. Με ψυχαναλυτικούς όρους, αποτελεί τη μετάβαση σε μια εποχή που το ΠΑΣΟΚ δεν αναζητά ένα βαρύ επώνυμο για να αντεπεξέλθει στη σημερινή πολιτική συγκυρία. Για τον ίδιο τον πρώην πρωθυπουργό, ωστόσο, είναι μια ευκαιρία να αποδείξει την ενότητα που διακήρυξε στη δήλωσή του την Κυριακή. Στόχος του είναι να παραμείνει στο κόμμα και να συνεχίσει «να μάχεται για την αναγέννηση της δημοκρατικής παράταξης». Αυτό που, μάλλον, δεν μπορεί να γίνει πια είναι εσωκομματικός πόλος, καθώς το ποσοστό δεν επιτρέπει μεγάλη ελευθερία κινήσεων. Εκ των πραγμάτων, ένα κομμάτι στελεχών ψάχνει, επομένως, καινούργιο εκφραστή – όλοι, βέβαια, τηρούν στάση αναμονής έως τις επόμενες κινήσεις του Ανδρουλάκη, που θα είναι και εκείνες που θα καθορίσουν τη συνέχεια.

Από τη στιγμή που ο Παπανδρέου επιλέγει να μείνει στο ΚΙΝΑΛ για χάρη της ενότητας, θα έχει ενδιαφέρον η στάση του στην πορεία προς το συνέδριο. Αφενός γιατί εκεί θα συζητηθεί το νέο όνομα της παράταξης – σύμφωνα με όσα έχει δηλώσει ως τώρα ο Ανδρουλάκης, δεν μπαίνει στη συζήτηση το αν θα εξακολουθήσει να είναι συνασπισμός κομμάτων – και αφετέρου γιατί εκεί θα βρεθεί πλέον αντιμέτωπος με τη νέα πραγματικότητα για το κόμμα.