«Για τις γενιές που χάθηκαν μαχόμενες για την αγάπη και το φως»

Μεξικό, 1968. Στο κλίμα της παγκόσμιας αναταραχής και εν όψει των πρώτων Ολυμπιακών Αγώνων στη Λατινική Αμερική, η κυβέρνηση της χώρας αποφασίζει ωμά να «τακτοποιήσει» τους αντιρρησίες που βρίσκει διαρκώς απέναντί της. Ετσι, πνίγει στο αίμα το Τλατελόλκο και καταλαμβάνει το Αυτόνομο Πανεπιστήμιο του Μεξικού. Στις γυναικείες τουαλέτες της Σχολής Φιλολογίας και Φιλοσοφίας, βρίσκεται κλεισμένη η Αουξίλιο Λακουτίρ. Μην μπορώντας να διαφύγει, αποφασίζει να παραμείνει μέσα, υπερασπιζόμενη το τελευταίο υπόλειμμα του πανεπιστημιακού ασύλου.

Την ιστορία της στις τελευταίες στιγμές αφηγείται το «Φυλαχτό», το έργο του Ρομπέρτο Μπολάνιο που ανεβαίνει στο Θέατρο Οδού Κυκλάδων «Λευτέρης Βογιατζής» σε σκηνοθεσία Μάγδας Κόρπη. Η μητέρα της μεξικανικής ποίησης ζωντανεύει, επιχειρώντας να ξορκίσει το τραύμα που τη στοιχειώνει, σ’ έναν μονόλογο εις εαυτόν. «Η Αουξίλιο είναι ένα πρόσωπο που αναγκάζεται να επιδείξει μια γενναιότητα που ίσως δεν ήξερε ότι διαθέτει. Που αναγκάζεται, οπότε της δίνεται η μοναδική ευκαιρία, να επανατοποθετηθεί, να “παρατηρήσει τα χρόνια από μια πρωτόγνωρη οπτική γωνία”. Μέσα από τα χείλη της ο ίδιος ο Μπολάνιο τοποθετείται, ως άνθρωπος των λέξεων και όχι της φωτιάς, της μάχης και των οδοφραγμάτων, απέναντι στη μάχη αυτή που καταβρόχθισε τους συντρόφους του. Σαν τον περίφημο Ισμαήλ του “Μόμπι Ντικ”, η Αουξίλιο Λακουτίρ γίνεται το πρόσωπο που, τυχαία και ευτυχώς, επέζησε για να αφηγηθεί την ιστορία. Μια ιστορία που, σε επίπεδο πραγματικών γεγονότων, είχε καταδικαστεί για δεκαετίες σε πλήρη αποσιώπηση. Μέσα από τα μάτια της, που είδαν χωρίς να δουν, άκουσαν χωρίς να ακούν, ξέρουν χωρίς να γνωρίζουν. Η Αουξίλιο δίνει φωνή στο τραγούδι γενιών ολόκληρων που χάθηκαν, χάνονται και θα χαθούν, μαχόμενες για την αγάπη και το φως» αναφέρει στο «ΝΣυν» η Αγγελική Παπαθεμελή που πρωταγωνιστεί.

Επί σκηνής η ηρωίδα της έχει συντροφιά το βιβλίο του αγαπημένου της ποιητή Πέδρο Γκάρφιας, μια φωνή φύλακα άγγελου και παραισθησιογόνες συναντήσεις με συγγενικές περιπλανώμενες υπάρξεις και κάνει ένα ταξίδι στον χρόνο, στέλνοντας πολλά μηνύματα στο σήμερα. «Στέλνει το μήνυμα ότι “στη φιλία δεν είσαι ποτέ μόνος σου”, ότι “ο έρωτας ποτέ δεν φέρνει τίποτα καλό. Ο έρωτας πάντα φέρνει κάτι καλύτερο. Ομως το καλύτερο μερικές φορές είναι χειρότερο εάν είσαι γυναίκα, εάν ζεις σε τούτη την ήπειρο, που ανάθεμα την ώρα που τη βρήκαν οι Ισπανοί”. Οτι “η ποίηση δεν θα εξαφανιστεί. Η μη εξουσία της θα γίνει ορατή με άλλον τρόπο”. Και ότι η θρυλική γυναίκα που υπερασπίστηκε το τελευταίο υπόλειμμα ασύλου του Αυτόνομου Πανεπιστημίου του Μεξικού από τα τανκς και την αστυνομία, η “μητέρα τής μεξικανικής ποίησης” και “μάνα όλων των ποιητών”, είναι μια αιώνια ταξιδιώτισσα, μια φτωχή, περιπλανώμενη Ουρουγουανή “χωρίς χαρτιά, χωρίς δουλειά και χωρίς ένα σπίτι να ξεκουράζει το κεφάλι της”», επισημαίνει η ηθοποιός.

ΚΥΚΝΕΙΟ ΑΣΜΑ. Το μυθιστόρημα του χιλιανού βραβευμένου συγγραφέα που τώρα μεταφέρεται στο θέατρο επιχειρεί να συγκινήσει το κοινό θυμίζοντας το κύκνειο άσμα αγάπης και θανάτου μιας ολόκληρης γενιάς. Και το πετυχαίνει αφού συγκινεί πρώτα απ’ όλα την πρωταγωνίστριά του. «Με συγκινεί βαθιά η περίπτωση ανθρώπων που μπαίνουν στη δίνη του κυκλώνα σχεδόν άθελά τους, που τυχαία γίνονται μάρτυρες της “γέννας της Ιστορίας”, και αυτόν τον ρόλο που τους δόθηκε χωρίς να τον διαλέξουν τον αγκαλιάζουν χωρίς σκέψη, χωρίς αμφιβολία, αυτονόητα. Χωρίς να τους κινεί μια αυστηρή ιδεολογία, χωρίς τη σκέπη μιας σημαίας, μακριά από θέσεις ηγεσίας, αφανείς ηρωίδες και ήρωες με “ρυτιδούλες στο πρόσωπο”, με “κάθε μέρα λιγότερο ξανθό και περισσότερο άσπρο μαλλί”, με “θαλασσί πλισέ φουστίτσες” οδεύουν προς την άβυσσο, ενωμένοι “μονάχα από τη γενναιοφροσύνη και την τόλμη τους”. Κινούμενοι από τη νοσταλγία ενός φωτός που ονειρεύονται και που αναρωτιέσαι πότε πρόλαβαν να το γνωρίσουν. Και το τραγούδι τους είναι η πνοή που κάνει ακόμα τον κόσμο να γυρίζει» παραδέχεται η Αγγελική Παπαθεμελή.

«Ολο αυτό γίνεται το φυλαχτό για όποιον θελήσει να το αφουγκραστεί και να βαδίσει στον ρυθμό του. Γίνεται για να αγκαλιάσουμε ξανά “την αγάπη των γονιών μας, την αγάπη των σκυλιών και των γάτων μας, την αγάπη των παιχνιδιών μας, αλλά προπαντός την αγάπη που (μπορούμε να) έχουμε ο ένας για τον άλλο». Γίνεται για να αγαπήσουμε ξανά την ομορφιά του κόσμου, “τον πόθο και την ηδονή” της νεότητας, και να την υπερασπιστούμε» καταλήγει η ηθοποιός.