«Η Ρωσία δεν υποστηρίζει τις τουρκικές εδαφικές διεκδικήσεις στη Μεσόγειο»

«Οπωσδήποτε, είναι σημαντική η απόφαση του έλληνα πρωθυπουργού να έρθει στη Ρωσία εν μέσω της νέας κρίσης, η οποία σαφώς κλιμακώνεται, μεταξύ Ρωσίας και Δύσης» ήταν η πρώτη φράση, που είπε ο γενικός διευθυντής του Ρωσικού Συμβουλίου Διεθνών Υποθέσεων (RIAC) Αντρέι Κορτούνοφ, ξεκινώντας τη συνέντευξή του στα «ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» ενόψει της συνάντησης του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν. Κατά τον Κορτούνοφ, οι δύο ηγέτες θα εστιάσουν στην ενδυνάμωση των διμερών σχέσεων μέσω συγκεκριμένων συνεργασιών, στις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, την προκλητικότητα της Αγκυρας, αλλά και στα κρίσιμα ζητήματα που κλονίζουν εκ νέου τις ευρωρωσικές σχέσεις.

«Υπάρχει η διμερής ατζέντα, να ενισχυθεί η συνεργασία των δύο χωρών, καθώς επίσης η περιφερειακή ατζέντα. Η Ανατολική Μεσόγειος είναι σημαντική για την Ελλάδα, αλλά και για τη Ρωσία. Οι δύο ηγέτες μπορεί να μιλήσουν για την κατάσταση στη Συρία και πιθανώς τη Λιβύη, ενώ η Ελλάδα αναμένεται να θέσει το ζήτημα των εδαφικών διεκδικήσεων στην Ανατολική Μεσόγειο και τις πρόσφατες αποφάσεις της Τουρκίας» επισημαίνει ο ρώσος ειδικός. Αναφορικά με τα ζητήματα των ευρωρωσικών εντάσεων εκτιμά ότι ο έλληνας Πρωθυπουργός «μπορεί ενδεχομένως να συμβάλει σε πιθανή αποκλιμάκωση», αλλά σπεύδει επίσης να οριοθετήσει τις προσδοκίες. «Δεν μπορούμε, όμως, να περιμένουμε θαύματα. Ως μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, η Ελλάδα ακολουθεί την πειθαρχία των δύο θεσμών, αλλά είναι σημαντικό ότι θα γίνει μια συζήτηση με χώρα που είναι φιλική προς τη Ρωσία αντί με χώρα συστηματικά επικριτή της Ρωσίας. Αποτελεί μικρό πρακτικό βήμα προς την κατεύθυνση της συμφιλίωσης μεταξύ Ρωσίας και Δύσης».

Η ΚΡΙΣΗ ΣΤΗ ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑ. Ζητούμε την άποψή του για τα τρία ζητήματα που βρίσκονται στο επίκεντρο των νέων εντάσεων ΕΕ – Ρωσίας. Οσον αφορά την κρίση Πολωνίας – Λευκορωσίας απορρίπτει τον ισχυρισμό ότι πίσω από τις κινήσεις Λουκασένκο βρίσκεται ο Πούτιν. «Στόχος του Λουκασένκο είναι να αποκτήσει αναγνώριση, ακόμη και νομιμότητα, έναντι της ΕΕ για να εξαρτάται λιγότερο από τη Μόσχα» λέει. «Δεν είμαι σίγουρος ότι η δήλωση του λευκορώσου ηγέτη για διακοπή της μεταφοράς ρωσικού αερίου μέσω Λευκορωσίας στην Ευρώπη εγκρίθηκε από το Κρεμλίνο ή ότι άρεσε στην Gazprom». Οσον αφορά τη συγκέντρωση ρωσικών στρατιωτικών δυνάμεων στα ρωσοουκρανικά σύνορα, ο Κορτούνοφ δηλώνει ότι στόχος του Κρεμλίνου «δεν είναι να επιτεθεί στην Ουκρανία, αλλά να στείλει μήνυμα σε Κίεβο και Δύση». Στο Κίεβο, ότι «αν γίνει στρατιωτική επιχείρηση για να επιλυθεί το πρόβλημα στο Ντονμπάς, τότε θα υπάρξουν συνέπειες που θα θέσουν σε κίνδυνο την Ουκρανία». Προς τη Δύση, ότι «αν τα πράγματα φτάσουν σε κρίσιμο σημείο είμαστε σε θέση να κατακτήσουμε την Ουκρανία όσο και αν υποστηριχθεί από το ΝΑΤΟ. Δεν θα αλλάξετε την ισορροπία δυνάμεων στην Ουκρανία υπέρ του Κιέβου». Ο ειδικός στην εξωτερική πολιτική του Κρεμλίνου επισημαίνει ότι «ο Πούτιν επιθυμεί συνάντηση με τον Μπάιντεν για να συζητήσει τα μηνύματα αυτά». Για τον ρόλο της Ρωσίας στην άνοδο των τιμών ενέργειας, δηλώνει ότι ο Πούτιν θεωρεί ότι αν η ΕΕ επιθυμεί να μειώσει τις τιμές μπορεί να επισπεύσει τη λειτουργία του Nord Stream 2 και να προχωρήσει σε μακροπρόθεσμα συμβόλαια προμήθειας φυσικού αερίου.

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΧΩΡΩΝ. Περνώντας η συζήτηση στα διμερή θέματα της συνάντησης Μητσοτάκη – Πούτιν ο Κορτούνοφ λέει: «Υπάρχουν εμφανή περιορισμοί στο πόσο μακριά μπορούν να προχωρήσουν στη διμερή ατζέντα. Η Ελλάδα πρέπει να ακολουθεί την ευρωπαϊκή απόφαση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, ενώ παράλληλα και τις δύο πλευρές απασχολούν κυρίως εσωτερικά θέματα. Παρ’ όλα αυτά υπάρχουν ευκαιρίες οικονομικής συνεργασίας, που αντικατοπτρίζονται σε συγκεκριμένες συμφωνίες, ενώ προωθείται επίσης η ανθρωπιστική διάσταση των διμερών σχέσεων σε θέματα πολιτισμού και εκπαίδευσης». Μιλώντας, ειδικότερα, για τις ευκαιρίες οικονομικής συνεργασίας ο Κορτούνοφ αναφέρει κατ’ αρχάς την πράσινη και ενεργειακή μετάβαση. «Είναι σημαντικό θέμα και για τις δύο πλευρές. Τα δύο κράτη έχουν διαφορετική ατζέντα, που μπορεί, όμως, να αλληλοκαλύπτεται σε θέματα ενεργειακής επάρκειας και ανανεώσιμων πηγών ενέργειας». Στρέφεται έπειτα στο ζήτημα της εξόρυξης υδρογονανθράκων στην Ανατολική Μεσόγειο. «Εκεί, ρωσικές εταιρείες μπορεί να θέλουν να είναι μέρη της προσπάθειας και να συμμετέχουν στις πρωτοβουλίες αυτές». Επισημαίνει επίσης ότι οι δύο ηγέτες θα συζητήσουν για τη μεταπανδημική ανάκαμψη με αιχμή τον τουρισμό. «Η Ελλάδα είναι σημαντικός προορισμός ρώσων τουριστών. Το θέμα συνδέεται με την αμοιβαία αναγνώριση των εμβολίων κατά της Covid-19, κάτι που αποφασίζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά γνωρίζουμε ότι ορισμένα κράτη – μέλη είναι πιο ευέλικτα αναγνωρίζοντας το Σπούτνικ» λέει. Τον ρωτάμε αν το ζήτημα της Ουκρανικής Εκκλησίας θα συζητηθεί. «Είναι σημαντικό για τον Πούτιν, αλλά δεν νομίζω ότι η ελληνική πλευρά είναι έτοιμη να το συζητήσει» λέει ο Κορτούνοφ. Μεταφέροντας τη ρωσική οπτική, εκτιμά ότι «θα είναι δύσκολο να υπάρχει συναίνεση», ενώ κάνει επίσης λόγο για τον κίνδυνο «ενός νέου σχίσματος στην Ορθόδοξη Εκκλησία, αν συνεχιστεί η αντιπαράθεση αυτή, οπότε θα πρέπει να εξευρεθεί λύση».

ΤΑ ΕΛΛΗΝΟ`ΤΟΥΡΚΙΚΑ. Οσον αφορά την Ανατολική Μεσόγειο ο γενικός διευθυντής του RIAC επιβεβαιώνει εκ νέου τη θέση του Κρεμλίνου. «Η Ρωσία ξεκάθαρα δεν υποστηρίζει τις τουρκικές εδαφικές διεκδικήσεις στη Μεσόγειο, δεν αναγνωρίζει ούτε θα αναγνωρίσει την Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου ούτε το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Καθώς δεν υποστηρίζεται από καμία δύναμη της περιοχής, θα ήταν δύσκολο να αντιταχθεί στο ρεύμα η Ρωσία, η οποία υιοθετεί πιο συντηρητική και νομική θέση». Για τις ρωσοτουρκικές σχέσεις, επισημαίνει ότι στη Συρία «η Ρωσία θα συνεχίσει να συνεργάζεται με την Τουρκία, αλλά είναι ξεκάθαρο ότι υπάρχουν ορισμένες διαφορές, π.χ. για το Ιντλιμπ, οι οποίες είναι δύσκολο να επιλυθούν στο ορατό μέλλον. Ρωσία και Τουρκία βρίσκονται στην αντίθετη πλευρά σε πολλές διενέξεις, στη Λιβύη και υπάρχουν περιορισμοί στο τι μπορούν να κάνουν μαζί». Υπογραμμίζει πάντως ότι «η Τουρκία είναι σημαντική χώρα για τον Πούτιν. Μόσχα και Αγκυρα θα συνεχίσουμε στη βάση του μείγματος συνεργασίας και ευθείας αντιπαράθεσης σε πολλά ζητήματα για αρκετό καιρό».