Θέλουμε επανένταξη της Βρετανίας στην ΕΕ;

Η πιο πρόσφατη δημοσκόπηση που διενεργήθηκε από τη Savanta ComRes μοιάζει να ανατρέπει τα δεδομένα σε σχέση με τη στάση της κοινής γνώμης και το Brexit. Θυμίζουμε ότι οι Βρετανοί ψήφισαν υπέρ της Εξόδου σε ποσοστό 52%, και κατά σε ποσοστό 48%. Η πλειοψηφία των Βρετανών αλλάζει σε 53% υπέρ και 47% κατά. Επιπλέον επιθυμεί να υποβληθεί αίτηση για επανένταξη στην Ενωση!

Ας δούμε μερικά στοιχεία της έρευνας. Η ερώτηση ήταν: «Αν την επόμενη 5ετία όποτε διεξαγόταν δημοψήφισμα για επανένταξη στην ΕΕ τι θα ψηφίζατε;». Σε ποσοστό 53% οι Βρετανοί επιθυμούν να γίνει αίτηση για επάνοδο στην ΕΕ. Λίγους μήνες πριν σε αντίστοιχη μέτρηση της ίδιας εταιρείας οι οπαδοί της «Επανένταξης» ήταν 4 μονάδες χαμηλότερα.

Δύο ακόμη στοιχεία της έρευνας έχουν ενδιαφέρον. Το 82% όσων δεν ψήφισαν στο δημοψήφισμα του 2016 και οι νεαρότερης ηλικίας ψηφοφόροι σε ποσοστό 77%, σήμερα θα ψήφιζαν υπέρ της επανένταξης. Σε τι οφείλεται αυτή η ανατροπή;

Είναι αλήθεια ότι στη σημερινή Βουλή οι Συντηρητικοί διαθέτουν ισχυρή πλειοψηφία και οι εκλογές θα διεξαχθούν το 2023. Συνεπώς ο Μπόρις Τζόνσον έχει την άνεση να αλλάξει τους σημερινούς δημοκοπικούς συσχετισμούς. Τι έχει συμβεί και η κατάσταση έχει αλλάξει ριζικά τους τελευταίους μήνες;

1 Δύο χρόνια μετά την οριστικοποίηση της Εξόδου η εικόνα είναι τραγική, κυρίως για τους Βρετανούς, γιατί η εμπορική συμφωνία δεν λειτουργεί ακόμη. Πότε το αγκάθι του καθεστώτος που έχει συμφωνηθεί για την παραμονή της Β. Ιρλανδίας στην τελωνειακή Ενωση – άρθρο 16 της Συμφωνίας -, πότε οι ποσοστώσεις αλίευσης για τους γάλλους αλιείς για την επόμενη 5ετία, έχουν παγώσει τις διαπραγματεύσεις και έχουν δημιουργήσει ατμόσφαιρα «ψυχρού εμπορικού πολέμου». Κυρίως όμως έχουν δημιουργήσει μια κατάσταση συναγερμού σε σχέση με τις εξαγωγές της Βρετανίας που υπολείπονται σημαντικά από τις εισαγωγές της από τις χώρες της Ενωσης.

2 Οι εμπορικές συναλλαγές με τρίτες χώρες, που διαφήμιζε ότι θα εκτιναχθούν μειώνοντας τις σκληρές προδιαγραφές της ΕΕ, δεν προχωρούν. Είτε είναι λίγο χειρότερες, είτε έχουν παγώσει. Οπως συμβαίνει με τις ΗΠΑ. Ο ίδιος ο υπεύθυνος Brexit Ντέιβιντ Φροστ δήλωσε απογοητευμένος. Και απέδωσε την κακοδαιμονία με μία δήλωση. Είπε περίπου: «Αν δεν απαλλαγούμε από την εξάρτηση με την ΕΕ που μας εμποδίζει να μετατραπούμε σε Σιγκαπούρη, με μείωση δασμών και προδιαγραφών το Brexit θα αποδειχτεί μοιραίο λάθος».

3  Μια σειρά από πρόσφατες δημοσκοπήσεις ανατρέπουν την εικόνα της αδύναμης αντιπολίτευσης. Για πρώτη φορά το Εργατικό Κόμμα προηγείται των Τόρις.

Μερικά ακόμη γεγονότα φαίνεται να επαληθεύουν τις δυσοίωνες προοπτικές. Η αποχώρηση της Rayanair που εγκαταλείπει το χρηματιστήριο του Λονδίνου, λόγω των συνεπειών του Brexit. Χιλιάδες μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις έχουν μεταφέρει τις έδρες τους στην Εσθονία. Η αδυναμία έγκαιρης άφιξης προϊόντων της βιομηχανικής και αγροτικής παραγωγής καθυστερούν να φτάσουν στα εργοστάσια και στα σούπερ μάρκετ. Κλάδοι ολόκληροι αντιμετωπίζουν πρόβλημα εργατικού δυναμικού λόγω της απαγόρευσης ελεύθερης διακίνησης εργαζομένων που προβλέπει η Εσωτερική Αγορά της Ενωσης. Και το κερασάκι στην τούρτα, η απόφαση της κυβέρνησης να αυξήσει τη φορολογία όχι μόνο στις επιχειρήσεις, αλλά και στους εργαζομένους. Εκτός από αυτά μια σειρά από «σκάνδαλα» συντηρητικών βουλευτών και οι σκληρές αποκαλύψεις του γκουρού του Brexit και έως πρόσφατα δεξί χέρι του πρωθυπουργού Ντόμινικ Κάμινγκς σχετικά με την ανικανότητα του προϊσταμένου του στη Βουλή βάρυναν ακόμη περισσότερο την ατμόσφαιρα, σε σημείο που κάποιοι διερωτώνται αν οι Συντηρητικοί θα επιλέξουν άλλον για ηγέτη τους στις επόμενες εκλογές.

Φυσικά ο Τζόνσον δεν το βάζει κάτω. Ενα από τα χαρτιά του είναι η έντονη παρουσία του σε διεθνή φόρα. Οπως στη διάσκεψη για την κλιματική αλλαγή ή στη Συμφωνία AUKUS για τη διατλαντική παρουσία στον Ειρηνικό. Πάντα οι ηγέτες στα δύσκολα, δείτε Ερντογάν, σηκώνουν τη σημαία του εθνικισμού.

Το ερώτημα για την ΕΕ είναι αν, σε περίπτωση αίτησης για επανένταξη, θα την έκανε αποδεκτή ή αν το πνεύμα Ντε Γκολ κυριαρχήσει.

Ο Αντώνης Τριφύλλης είναι μέλος του ανεξάρτητου, μη κερδοσκοπικού ερευνητικού οργανισμού διαΝΕΟσις και του Ελληνικού Ιδρύματος Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ)