Δημοψήφισμα

Το προηγούμενο έγινε μόλις στα τέλη Σεπτεμβρίου με ερώτημα «ναι ή όχι στους γκέι γάμους». Το χθεσινό δημοψήφισμα στην Ελβετία, όμως, αφορούσε το διχαστικότερο θέμα της κορωνοεποχής. Οι πολίτες της χώρας με τη μεγαλύτερη παράδοση στις πιο – για να το πούμε με ένα χαρακτηρισμό από τα μνημονιακά χρόνια – αμεσοδημοκρατικές κάλπες κλήθηκαν να αποφασίσουν αν πρέπει όντως να θεωρείται απαραίτητο το υγειονομικό πάσο για την είσοδό τους σε όλους τους κλειστούς χώρους ψυχαγωγίας, τα γήπεδα και τα ακαδημαϊκά αμφιθέατρα – όπως ισχύει από τον Σεπτέμβριο. Τον Ιούνιο είχαν ξαναψηφίσει προκειμένου να εγκρίνουν περιοριστικά μέτρα διαχείρισης της πανδημίας, ενώ σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία το 65% του πληθυσμού είναι εμβολιασμένοι. Πολλοί αποδίδουν τη χαμηλή προσέλευση στα εμβολιαστικά κέντρα στην κουλτούρα των γερμανόφωνων χωρών, σύμφωνα με την οποία η φυσική ανοσία είναι πάντα προτιμότερη. Αλλά και στη νοοτροπία των κατοίκων των αλπικών βουνών, οι οποίοι περηφανεύονται για την «ανεξαρτησία» τους από κάθε είδους κυβερνητικές επιταγές. Κάπως έτσι οι αντιεμβολιαστές προκάλεσαν ένα δεύτερο δημοψήφισμα.

Δυναμική

Στην προεκλογική του περίοδο έκαναν πολύ θόρυβο με διαδηλώσεις και θούριους του Ρόμπερτ Κένεντι τζούνιορ, ο οποίος βλέπει την Ελβετία ως την – sic – τελευταία ελπίδα του κόσμου για αντίσταση έναντι των μοχθηρών δυνάμεων. Η ελβετική επικαιρότητα – παρότι απέχει πολιτισμικά από το modus operandi ενός βαλκανικού κράτους, όπου η κοινωνία χωρίζεται εύκολα στα δυο, κι οι πολιτικοί χρησιμοποιούν τον όρο συναίνεση μόνο σαν τσιτάτο για να πλήξουν επικοινωνιακά αλλήλους – έχει αξία για την ελληνική συζήτηση γύρω από τη δυναμική των αντιεμβολιαστών. Για την κουβέντα, δηλαδή, που κάνουν οφ δε ρέκορντ ορισμένοι αντιπολιτευόμενοι εκφράζοντας ανησυχίες για εκλογικές αλλαγές συνδεδεμένες με μια καθαρά αντιεμβολιαστική ψήφο η οποία θα διοχετευθεί στην Aκροδεξιά. Γιατί αξίζει; Επειδή δείχνει πως ο ανορθολογισμός μιας μερίδας της κοινής γνώμης δεν είναι ελληνικό προνόμιο. Ο αντισυστημικός θυμός υπάρχει ακόμη κι εκεί όπου το σύστημα προσφέρει βαλβίδες εκτόνωσης. Αλλά δεν μπορεί πια γίνει μέινστριμ – όπως στα χρόνια της οικονομικής κρίσης -, αφού για πρώτη φορά φαίνεται καθαρά στους περισσότερους πως όσα προτείνουν όποιοι βράζουν απ’ αυτόν είναι επικίνδυνα για την επιβίωση του συνόλου.