Στην κορυφή του κόσμου η ελληνόκτητη ναυτιλία

Τα σκήπτρα της παγκόσμιας πρωτιάς διατηρεί η ελληνόκτητη ναυτιλία, ενώ το κέντρο βάρους του ναυτιλιακού κλάδου μετατοπίζεται συνεχώς προς Ανατολάς. Αυτό προκύπτει από την έκθεση «IUMI Stats 2021» της Διεθνούς Ενωσης Ναυτιλιακών Ασφαλίσεων (IUMI), σύμφωνα με την οποία η χώρα μας καταφέρνει εδώ και πολλά χρόνια να κρατά την πρώτη θέση αλλά και να έχει μια «διαφορά ασφαλείας» από την Κίνα που ακολουθεί στη δεύτερη θέση.

Συγκεκριμένα, με βάση στοιχεία Αυγούστου, η ελληνόκτητη ναυτιλία κατέχει το 17% του παγκόσμιου στόλου, με τους Κινέζους να ακολουθούν με 15%. Η IUMI ωστόσο υπογραμμίζει την ανοδική πορεία των πλοιοκτητών που κατάγονται από την Ασία, επισημαίνοντας πως τα τελευταία χρόνια έχουν κάνει σημαντικά βήματα προόδου, κατέχοντας το 42% της παγκόσμιας χωρητικότητας των πλοίων.

Τον έντονο ανταγωνισμό που υφίσταται όχι μόνο η ελληνική αλλά και η ευρωπαϊκή ναυτιλία στο σύνολό της, από τους κινέζους και άλλους ασιάτες πλοιοκτήτες, έχει κατ’ επανάληψη επισημάνει η Ενωση Ελλήνων Εφοπλιστών, κρούοντας παράλληλα τον κώδωνα του κινδύνου. Η IUMI στέκεται επίσης στη «γήρανση» του παγκόσμιου εμπορικού στόλου, λέγοντας πως η μέση ηλικία των πλοίων ανέρχεται πλέον στα 21,75 έτη, ή στα 14,7 έτη όταν πρόκειται για πλοία άνω των 2.000 GT, ενώ κάνει ειδική αναφορά στην ανάπτυξη του παγκόσμιου στόλου, η οποία έχει επιβραδυνθεί τον τελευταίο χρόνο.

Ειδικότερα, με στοιχεία Αύγουστου 2021, ο παγκόσμιος στόλος αυξήθηκε κατά 2% σε σύγκριση με το 2020, ενώ από το 2013 μέχρι και πέρυσι κυμαινόταν στα επίπεδα του 3%-4%. Η άνοδος της τάξεως του 2% είναι η χαμηλότερη που έχει καταγραφεί από την αρχή της νέας χιλιετίας, τη στιγμή μάλιστα που οι παραδόσεις νεότευκτων πλοίων μειώνονται σταθερά τα τελευταία χρόνια. Οσον αφορά τις διαλύσεις πλοίων, ακολουθούν έναν σχετικά σταθερό ρυθμό.

Ξεχωρίζουν τα LNG Carriers. Το παγκόσμιο βιβλίο παραγγελιών (order book) αποτελεί μόλις το 4% του συνολικού εν ενεργεία στόλου, όταν το 2008 ήταν στο 50%. Η αξία των υπό παραγγελία πλοίων ήταν την 1η Αυγούστου 2021 στα 251,18 δισ. δολ. και αφορούσαν 3.914 υπό παραγγελία πλοία, 86 εκατ. GT. Η πλειονότητα των νέων εμπορικών πλοίων ναυπηγείται στην Κίνα και την Κορέα, ενώ τα περισσότερα υπό ναυπήγηση κρουαζιερόπλοια βρίσκονται σε ευρωπαϊκά ναυπηγεία. Ο κλάδος των πλοίων μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG Carriers) έχει τα περισσότερα υπό παραγγελία πλοία ως ποσοστό του εν ενεργεία στόλου (25%) και ακολουθεί ο κλάδος των πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων (με ποσοστό 11%).

Το θετικό στοιχείο, όπως επισημαίνουν αναλυτές, είναι η ανάκαμψη που αρχίζει να παρατηρείται στο θαλάσσιο εμπόριο. Μάλιστα, ήδη βρίσκεται σε υψηλότερα επίπεδα από ότι το 2019, ενώ το 2022 εκτιμάται πως θα πλησιάσει τους 13 δισ. τόνους από 12 δισ. τόνους που ήταν το 2019, μια κανονική χρονιά για την οικονομία. Η ανάκαμψη δεν είναι ίδια για όλους, αφού οι επιμέρους κλάδοι δεν επιστρέφουν στα προ κορωνοϊού επίπεδα με την ίδια ταχύτητα.

Ο κλάδος των πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων χρειάστηκε μόλις έξι μήνες από τον Μάρτιο του 2020 για να επιστρέψει στα επίπεδα του 2019, κάτι που πέτυχε τον Αύγουστο του 2020, ο κλάδος των πλοίων μεταφοράς υγραερίου χρειάστηκε μόλις οκτώ μήνες, ενώ δέκα μήνες χρειάστηκαν οι κλάδοι των πλοίων μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου και χύδην ξηρού φορτίου.

Τα πράγματα είναι πιο δύσκολα για άλλους κλάδους όπως των πλοίων μεταφοράς αυτοκινήτων, ο οποίος χρειάστηκε πάνω από 18 μήνες για να ανακάμψει. Τα δεξαμενόπλοια, παρά τη βελτίωση που υπάρχει, δεν έχουν δει ακόμη «φως» καθώς εκτιμάται ότι θα επιστρέψουν στα προ πανδημίας επίπεδα μετά το δεύτερο εξάμηνο του 2022. Αποκαρδιωτική είναι, τέλος, η εικόνα για τα επιβατηγά πλοία και τα κρουαζιερόπλοια. Και οι δύο κλάδοι εκτιμάται πως θα δουν την πραγματική ανάκαμψη από την άνοιξη του 2023.