Νέες προοπτικές για τις εταιρείες-τεχνοβλαστούς

Οι ερευνητές στην Ελλάδα, αποδεικνύοντας το υψηλό επίπεδο τεχνογνωσίας στη χώρα μας, αναπτύσσουν αξιόλογες εφευρέσεις και πρωτοπορούν διεθνώς με την ερευνητική τους δραστηριότητα.

Ωστόσο, είναι ανάγκη να αποκτήσουν την κατάλληλη υποστήριξη σε υποδομές και νομικό πλαίσιο, ώστε αυτή η έρευνα να μεταφέρεται στην αγορά, να μεταλλάσσεται σε προϊόντα, νέες υπηρεσίες και οφέλη για την κοινωνία.

Με γνώμονα την υποστήριξη της ερευνητικής κοινότητας να αξιοποιήσει τα αποτελέσματα που παράγει, αναμορφώνεται το θεσμικό πλαίσιο που ρυθμίζει την ίδρυση και λειτουργία για εταιρείες-εεχνοβλαστούς (Spin Off).

Πρόκειται για εταιρείες που ιδρύονται από τους ερευνητικούς οργανισμούς και αποτελούν τους αρμόδιους φορείς ώστε να αξιοποιείται εμπορικά η διανοητική ιδιοκτησία που παράγεται.

Η ελληνική Πολιτεία, μέχρι πρότινος, διέθετε ένα ημιτελές ρυθμιστικό πλαίσιο προς αυτή την κατεύθυνση, το οποίο περιείχε αρκετές ασάφειες και διατάξεις συχνά αντιφατικές μεταξύ τους. Aυτό αποθάρρυνε τη δημιουργία φορέων που θα βοηθούσαν τους ερευνητικούς οργανισμούς να αξιοποιήσουν την έρευνα που παράγουν.

Με το σχέδιο νόμου, το οποίο σύντομα θα κατατεθεί στη Βουλή, θεσμοθετούμε ένα ξεκάθαρο και λειτουργικό πλαίσιο για τους τεχνοβλαστούς, στοχεύοντας στη δημιουργία περισσότερων τέτοιων εταιρειών.

Με τον νέο νόμο, oρίζεται ποιες εταιρείες θα αποτελούν εταιρείες-τεχνοβλαστούς, ενώ οι νέοι φορείς θα καθορίζονται με βάση την ιδιότητα των ιδρυτών και το επιχειρηματικό τους αντικείμενο.

Πλέον, οι ερευνητές, που έχουν αναπτύξει την προς αξιοποίηση έρευνα, αποκτούν ξεκάθαρα δικαιώματα και πρωταγωνιστικό ρόλο.

Σχετικά με τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας, αποσαφηνίζεται πως αυτά θα ορίζονται από τους κανονισμούς των οργανισμών ενώ στις περιπτώσεις που κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει, ορίζεται πως πλήρης δικαιούχος των δικαιωμάτων είναι ο ερευνητικός οργανισμός με υποχρέωση απόδοσης ωφελημάτων στον ερευνητή.

Επίσης εισάγεται ο θεσμός της σύμβασης-τεχνοβλαστού. Πρόκειται για μία αναλυτική ρύθμιση της σχέσης μεταξύ του ερευνητικού οργανισμού και της εταιρείας, μέσω της οποίας, εκτός των άλλων θα γίνεται η παραχώρηση της αξιοποίησης της εκάστοτε διανοητικής ιδιοκτησίας και γνώσης που αναπτύχθηκε στον οργανισμό. Επιπλέον, προβλέπονται οι δυνατότητες και οι όροι συμμετοχής επενδυτών στο εταιρικό κεφάλαιο της εταιρείας, ενώ στον νέο νόμο υπάρχει πρόβλεψη για την αποφυγή τυχόν συγκρούσεων συμφερόντων κατά τη λειτουργία της εταιρείας-τεχνοβλαστού.

Είναι πολύ σημαντικό να αναφερθεί πως η Πολιτεία πέραν του ξεκάθαρου, πλέον, ρυθμιστικού πλαισίου για τις εταιρείες-τεχνοβλαστούς, παρέχει ευκαιρίες για οικονομική υποστήριξη μέσω του οικοσυστήματος καινοτομίας.

Ολοι οι τεχνοβλαστοί εντάσσονται μέσω της fast track διαδικασίας στο Elevate Greece, αποκτώντας έτσι πρόσβαση σε οικονομικά οφέλη, όπως τα δικαιώματα προαίρεσης μετοχών, οι δράσεις ΕΣΠΑ και η έκπτωση του 50% από το φορολογητέο εισόδημα των επενδυτικών αγγέλων. Τέλος, σχετικά με τα γραφεία μεταφοράς τεχνολογίας προωθούνται δράσεις για τη στήριξή τους ώστε η επιστημονική γνώση να μπορεί να εξελιχθεί και σε καινοτόμα επιχειρηματική δραστηριότητα.

Γίνεται ξεκάθαρο, πως το νέο ρυθμιστικό πλαίσιο για τις εταιρείες-τεχνοβλαστούς θέτει τις απαραίτητες προϋποθέσεις για την εύρυθμη και αποτελεσματική λειτουργία ενός φορέα, για τον οποίο έχουν ληφθεί υπόψη κι έχουν σταθμιστεί όλες οι κρίσιμες συνθήκες.

Πρόκειται για ένα θεσμικό πλαίσιο που στόχο έχει να διαμορφώσει το παρόν με το βλέμμα στο μέλλον, ώστε να υπάρξουν οι κατάλληλες συνθήκες να συμβάλλει στην οικονομία η έρευνα και η επιστημονική γνώση που αναπτύσσεται στα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα της χώρας μας.

Ο Χρίστος Δήμας είναι υφυπουργός Ερευνας και Τεχνολογίας