Πακέτο μέτρων της ΕΕ για τη μεταφορά εμπορευμάτων προς τη Βόρεια Ιρλανδία

Υπό το βάρος των αποκαλύψεων ότι το Λονδίνο εξ αρχής σκόπευε να επιδιώξει αλλαγές στο Πρωτόκολλο για τη Βόρεια Ιρλανδία που υπέγραψε στο πλαίσιο της Συμφωνίας Αποχώρησης από την ΕΕ, που έκανε ο πρώην στενός συνεργάτης του βρετανού πρωθυπουργού Μπόρις Τζόνσον, η Κομισιόν ανακοίνωσε χθες πακέτο μέτρων για τη διευκόλυνση της μεταφοράς των εμπορευμάτων προς τη Βόρεια Ιρλανδία μετά το Brexit. Τα μέτρα της ΕΕ έχουν σχεδιαστεί για να διευκολύνουν τους τελωνειακούς ελέγχους, όπως ο εκτελωνισμός κρέατος, γαλακτοκομικών και άλλων προϊόντων διατροφής και φαρμάκων στη βρετανική επαρχία.  O αντιπρόεδρος της Κομισιόν Μάρος Σέφκοβιτς πρόσφερε να αρθεί το 80% των ελέγχων σε προϊόντα σουπερμάρκετ που εισέρχονται στη Βόρεια Ιρλανδία από την Βρετανία, όμως αξιωματούχοι στις Βρυξέλλες παραδέχονται ότι «προετοιμάζονται για το χειρότερο» εν μέσω ενδείξεων ότι ο Μπόρις Τζόνσον θα απορρίψει την πρόταση. Ομως πολλές αντιδράσεις προκάλεσαν οι αναρτήσεις στο Twitter του πρώην βασικού συμβούλου του Τζόνσον, Ντόμινικ Κάμινγκς, με τις οποίες υποστηρίζει ότι το Λονδίνο εξαρχής σκόπευε να επιδιώξει αλλαγές στο Πρωτόκολλο για τη Βόρεια Ιρλανδία. Ο Κάμινγκς, ιθύνων νους της εκστρατείας υπέρ του Brexit, αφού χαρακτήρισε την αντιμετώπιση της πανδημίας από τον Τζόνσον «ανέκδοτο», έγραψε στο Twitter ότι η απόφαση για υπογραφή του Πρωτοκόλλου για τη Βόρεια Ιρλανδία ήταν στην ουσία μια κίνηση τακτικής για να υλοποιηθεί το Brexit και να επιτευχθεί νίκη στις εκλογές του Δεκεμβρίου του 2019. «Σκοπεύαμε να βάλουμε τον Μπόρις Τζόνσον να εγκαταλείψει τα κομμάτια που δεν μας άρεσαν, αφού θα νικούσαμε τον Κόρμπιν» αποκάλυψε μεταξύ άλλων αναφερόμενος στην περίοδο πριν από τις εκλογές.

Το Πρωτόκολλο για τη Βόρεια Ιρλανδία αποσκοπεί στην αποτροπή επαναφοράς «σκληρών» συνόρων μεταξύ Βόρειας Ιρλανδίας και Δημοκρατίας της Ιρλανδίας, έτσι ώστε να προστατευθεί η ειρηνευτική συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής. Για να συμβεί αυτό, προβλέπει ελέγχους σε ορισμένα προϊόντα που διακινούνται από τη Μεγάλη Βρετανία προς τη Βόρεια Ιρλανδία, έλεγχοι που τώρα το Λονδίνο ζητεί να καταργηθούν. Η ΕΕ μέσω του αντιπροέδρου της Κομισιόν Μάρος Σέφτκοβιτς πρόσφερε κατάργηση έως και των μισών προβλεπομένων τελωνειακών ελέγχων στα βρετανικά προϊόντα που εισέρχονται στη Βόρεια Ιρλανδία, καθώς και αφαίρεση άνω των μισών ελέγχων σε προϊόντα κρέατος που φυλάσσονται σε απλή ψύξη και σε φυτικά προϊόντα. Ωστόσο, δεν θα ανοίξει για επαναδιαπραγμάτευση το πρωτόκολλο που διέπει τη μοναδική εμπορική θέση της Βόρειας Ιρλανδίας, σημείο τριβής μεταξύ Βρυξελλών και Λονδίνου.

Οι απαιτήσεις του Λονδίνου για αλλαγές στο Πρωτόκολλο για τη Βόρεια Ιρλανδία και οι αποκαλύψεις Κάμινγκς προκάλεσαν την αντίδραση της ιρλανδικής κυβέρνησης. Ο αναπληρωτής πρωθυπουργός Λίο Βαράντκαρ, που συμμετείχε στη διαπραγμάτευση του πρωτοκόλλου ως πρωθυπουργός της Ιρλανδίας, δήλωσε «πολύ ανήσυχος» μετά τα σχόλια του πρώην συμβούλου του Μπόρις Τζόνσον «διότι αυτό θα έδειχνε πως πρόκειται για μια κυβέρνηση που ενήργησε κακή τη πίστη».

Ο Βαράντκαρ συμπλήρωσε πως αν ισχύουν οι αποκαλύψεις Κάμινγκς, τότε «θα επρόκειτο για μια βρετανική κυβέρνηση που δεν κρατά τον λόγο της, δεν τηρεί απαραίτητα τις συμφωνίες που κάνει και δεν θα πρέπει να κάνει κάποιος καμία συμφωνία μαζί της μέχρι να είναι βέβαιος ότι θα κρατήσει τις υποσχέσεις της».  Ενώ παραμένει μέρος του Ηνωμένου Βασιλείου, η Βόρεια Ιρλανδία παρέμεινε στην ενιαία αγορά αγαθών της ΕΕ, πράγμα που σημαίνει ότι οι εξαγωγές της στο υπόλοιπο μπλοκ δεν αντιμετωπίζουν τελωνειακούς ελέγχους, δασμούς ή γραφειοκρατία. Ο Σεφκόβιτς είπε ότι η ρύθμιση επιτρέπει στις επιχειρήσεις της Βόρειας Ιρλανδίας να απολαύσουν το καλύτερο και των δύο κόσμων. Ωστόσο, η λύση είναι ένα αποτελεσματικό τελωνειακό σύνορο στην Ιρλανδική Θάλασσα, που θα πλήξει το εμπόριο από τη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία, κάτι που εξοργίζει τους φιλοβρετανούς συνδικαλιστές της επαρχίας. Ο βρετανός υπουργός αρμόδιος για το Brexit, Ντέιβιντ Φροστ, διέψευσε τις αποκαλύψεις Κάμινγκς και δήλωσε ότι το Λονδίνο είναι έτοιμο να συζητήσει τις προτάσεις «ό,τι και να πουν». Επέμεινε πάντως στην ανάγκη ενός νέου πρωτοκόλλου «μελλοντικής προοπτικής», χωρίς επίβλεψη από ευρωπαίους δικαστές. Η Κομισιόν ανακοίνωσε ότι δεν μπορεί να υπάρξει άλλος φορέας εκτός από το ανώτατο δικαστήριο της ΕΕ που θα μπορούσε να αποφανθεί για την ενιαία αγορά της ΕΕ.