Τα λογοτεχνικά περιοδικά {LF}της Μεταπολίτευσης

Πολλά έχουν γραφεί διαχρονικά για τον πολυδιάστατο χαρακτήρα της Μεταπολίτευσης. Υπάρχει όμως μια πλευρά της η οποία δεν έχει αναδειχθεί και μελετηθεί σε βάθος. Αυτή είναι η πληθώρα λογοτεχνικών περιοδικών που άρχισαν να εκδίδονται τα πρώτα χρόνια αυτής της περιόδου. Η Μεταπολίτευση δεν σηματοδότησε μόνο την επάνοδο της δημοκρατίας, αλλά και την άνθηση της καλής μετάφρασης και την αναγέννηση του κριτικού λογοτεχνικού λόγου, όπως αυτός αναδείχθηκε μέσα από τις σελίδες για το βιβλίο των εφημερίδων και την έκδοση σημαντικών λογοτεχνικών περιοδικών. Οσον αφορά τα λογοτεχνικά περιοδικά, παραθέτω εδώ μόνο λίγες απ’ αυτές τις φιλολογικά πολύ υψηλές εκδόσεις. Το περιοδικό
«Η Λέξη» κυκλοφόρησε από το 1981
έως το 2010. Το «Διαβάζω» από το 1979 έως το 2012. Αυτό ιδρύθηκε από τον Περικλή Αθανασόπουλο και στη συνέχεια το διηύθυνε ο πρόωρα χαμένος, εξαιρετικός Ηρακλής Παπαλέξης και στη συνέχεια ο ακάματος και μαχητικός Γιάννης Μπασκόζος. Μερικά συνεχίζουν ακόμη. Ο «Περίπλους» ιδρύθηκε το 1984 από τον Διονύσιο Δρίτσο και συνεχίζει σήμερα με τον ομώνυμο εκδοτικό. Το «Πλανόδιον» ιδρύθηκε το 1986 από τον ποιητή Γιάννη Πατίλη και σήμερα συνεχίζει ως «Νέο Πλανόδιο». Το περιοδικό «Οδός Πανός» ιδρύθηκε το 1981 από τον μεγάλο ποιητή και λογοτέχνη Γιώργο Χρονά και συνεχίζει να εκδίδεται. Τέλος, αλλά πρώτο από πλευράς απήχησης, από το 1978 μέχρι σήμερα εκδίδεται «Το Δέντρο» του ποιητή και μυθιστοριογράφου Κώστα Μαυρουδή και του μυθιστοριογράφου και κριτικού λογοτεχνίας και κινηματογράφου Τάσου Γουδέλη. Αυτοί, παρόλο που διαθέτουν και ηλεκτρονική έκδοση, συνεχίζουν το σισύφειο έντυπο έργο τους. Σε δύσκολους καιρούς συνεχίζουν όχι ως Δον Κιχώτες, αλλά ως πραγματικοί μαχητές του περισσότερο από ποτέ αναγκαίου σήμερα σχολιασμού της ελληνικής και ξένης λογοτεχνίας και της εγχώριας πολιτιστικής ζωής.

Τα λογοτεχνικά περιοδικά της Μεταπολίτευσης είναι βάλσαμο κατά της εχθροπάθειας που κυριαρχεί στο Διαδίκτυο. Μαζί με τα ωραία βιβλία και τις πολύ καλές
μεταφράσεις, αυτά είναι οι καλύτεροι φίλοι του διαλόγου, της μετριοπάθειας και της γνώσης. Πολύτιμα εφόδια κατά της εχθροπάθειας. Πολύτιμοι φίλοι στη συνεχή προσπάθεια διατήρησης του ανθρωπισμού μας. Εξαιρετικοί οδηγοί που μας βγάζουν από τα δύσβατα μονοπάτια της αποξένωσης και της χυδαιοποίησης των ανθρώπινων σχέσεων.

Σήμερα μπορούμε να βρούμε πάνω από 90 λογοτεχνικά περιοδικά στο Διαδίκτυο, μερικά δε πάρα πολύ ποιοτικά, όπως το πρωτοπόρο «Bookpress», ο «Αναγνώστης», συνέχεια του περιοδικού «Διαβάζω», το «Διάστιχο», το «Fractal», το «Literature», η  «Βibliotheque». Σε μια εποχή όμως που ο έντυπος λόγος απειλείται να υποκατασταθεί καθ’ ολοκληρίαν από τον ηλεκτρονικό, είναι αδήριτη ανάγκη όλοι όσοι ακόμη κατανοούν τη σημασία του «χαρτιού» στη βαθύτερη και κυρίως στην πιο εστιασμένη ανάγνωση να μην αφήσουν αυτά τα έντυπα να χαθούν. Αξίζουν να τύχουν και της αγοραστικής υποστήριξής μας. Ο μαζικός εκδημοκρατισμός των αρχών του 20ού αιώνα στηρίχθηκε στη μαζικοποίηση του έντυπου λόγου. Ακόμη είναι αναγκαίοι αυτός ο λόγος και ο εκδημοκρατισμός.