Δικάζοντας την τρομοκρατία με δημοκρατία

Οι Γάλλοι επιμένουν πολύ σε αυτό, ίσως διότι η ζωή τα έφερε έτσι που η δίκη για τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 13ης Νοεμβρίου του 2015 ξεκινά στο Παρίσι την ίδια εβδομάδα που στις ΗΠΑ, θα τιμήσουν με οδύνη την 20ή επέτειο των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου, ίσως και για να απαλύνουν έτσι τον δικό τους πόνο: αναγνωρίζουν βέβαια πως θα ήταν παράτολμος ένας άμεσος συσχετισμός των δύο γεγονότων, απέναντι όμως στη φονική και ολοκληρωτική εμμονή της τζιχαντιστικής ιδεολογίας, δεν διστάζουν να επισημάνουν τις διαφορές των δικαστικών απαντήσεων στις ΗΠΑ και την Ευρώπη. Η αμερικανική δύναμη, επισημαίνουν, απάντησε στις επιθέσεις με τις μυστικές φυλακές της CIA, τις απαγωγές υπόπτων ανά τον κόσμο και τη μεταφορά τους στις φυλακές του Γκουαντάναμο, που άνοιξαν ειδικά για αυτόν τον σκοπό, εκτός της ζώνης του αμερικανικού ποινικού δικαίου, μακριά από το δημόσιο βλέμμα. Είναι και αυτή μία από τις υπηρεσίες που ελπίζουν να προσφέρει η ιστορική δίκη η οποία ανοίγει σήμερα στο ειδικό κακουργοδικείο της γαλλικής πρωτεύουσας: να δείξει πως είναι δυνατόν, είναι εφικτό, να δικαστεί δημοκρατικά η τρομοκρατία.

Οχι πως δεν υπήρξαν λάθη και αστοχίες από την πλευρά των γαλλικών αρχών πριν από εκείνο το εφιαλτικό βράδυ της 13ης Νοεμβρίου του 2015 που άφησε πίσω του, στο Stade de France, στο Bataclan, σε καφέ και εστιατόρια του 10ου και του 11ου διαμερίσματος του Παρισιού, 130 νεκρούς και 490 τραυματίες, όχι πως δεν υπήρξαν υπερβολές και ένα κάποιο ξεχείλωμα του νόμου στην αντίδρασή τους μετά από αυτό, και για χρόνια ολόκληρα, ακόμα και σήμερα. Οπως όμως σημείωσε ο τότε πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ, ο οποίος αναμένεται να καταθέσει στις 10 Νοεμβρίου ως μάρτυρας στη δίκη, «η ακροαματική διαδικασία αποτελεί μέρος αυτής της επίδειξης δύναμης του νόμου, της δημοκρατίας. Κάποιος όπως ο Σαλάχ Αμπντεσλάμ έχει δικαίωμα εδώ σε δικηγόρο. Μπορεί να εκφραστεί. Πιθανότατα δεν θα το κάνει, μπορεί όμως να το κάνει. Και η τιμωρία που θα ανακοινωθεί θα είναι μία τιμωρία όπου η ποινή του θανάτου δεν έχει θέση».

Συνολικά 20 άτομα δικάζονται από σήμερα στο Παρίσι, οι έξι ερήμην, στα χείλη όλων των Γάλλων ωστόσο βρίσκεται το όνομα του 31χρονου γαλλομαροκινού Σαλάχ Αμπντεσλάμ, του μοναδικού από τη δεκαμελή ομάδα κομάντο του ISIS που χτύπησε εκείνη τη νύχτα το Παρίσι ο οποίος επέζησε -συνελήφθη τέσσερις μήνες αργότερα στις Βρυξέλλες.

Η τελευταία του δημόσια εμφάνιση χρονολογείται στον Φεβρουάριο του 2018, δικαζόταν τότε στο Βέλγιο για τη συμμετοχή του σε μία ένοπλη επίθεση εναντίον αστυνομικών, λίγες ημέρες πριν από τη σύλληψή του, τον Μάρτιο του 2016, και άσκησε το δικαίωμά του στη σιωπή: «Η σιωπή μου δεν με καθιστά ένοχο ή εγκληματία», είχε διακηρύξει. «Δικάστε με! Κάντε ό,τι θέλετε. Εγώ εμπιστεύομαι τον κύριό μου». Πολλοί φοβούνται πως θα κρυφτεί, και σε αυτή τη δίκη, πίσω από τη σιωπή, πως η κάθαρση θα πρέπει να έρθει για τα θύματα, για τους οικείους τους, για τη Γαλλία συνολικά, ερήμην του. Οπως δήλωνε ωστόσο στην «Guardian» ο Αρτούρ Ντενουβό, πρόεδρος του συλλόγου επιζώντων Life for Paris, λίγο προτού ξεκινήσει η μεγαλύτερη ποινική δίκη που έχει γίνει ποτέ στη Γαλλία, για τη φονικότερη επίθεση που έχει πραγματοποιήσει ποτέ το ISIS στην Ευρώπη, «το γεγονός και μόνο ότι μπορούμε να μιλήσουμε είναι απόδειξη πως η τρομοκρατία είναι αδιέξοδο, ένας απόλυτος μηδενισμός – όπως και αν τον μεταμφιέσεις».