Από τον Μποντ στο Αλιεν

Θηριώδης, με ήρεμη αλλά επιβλητική φωνή, έντονο, διαπεραστικό βλέμμα και καλοσυνάτο χαμόγελο, ο αμερικανός ηθοποιός Γιάφετ Κότο που σε ηλικία 81 ετών άφησε την τελευταία πνοή του στις Φιλιππίνες, υπήρξε ένας από τους πολύ χαρακτηριστικούς ρολίστες του αμερικανικού κινηματογράφου στις δεκαετίες του 1970 και του 1980. Αλλά και από τους πιο αδικημένους γιατί δεν βραβεύτηκε ποτέ: η πιο σημαντική υποψηφιότητά του για βραβείο ήταν για το ΕΜΥ Β’ ρόλου όταν υποδύθηκε τον δικτάτορα της Ουγκάντα Ιντι Αμίν Νταντά στην ταινία της τηλεόρασης «Raid on Entebbe».

Ο Γιάφετ Κότο έμεινε στην ιστορία ως ο πρώτος μαύρος «κακός» σε ταινία Τζέιμς Μποντ, το «Ζήσε κι άσε τους άλλους να πεθάνουν» (1973) όπου είχε τον διπλό ρόλο του Μπιγκ / Δρ. Κανάγκα (αυτή ήταν επίσης η πρώτη ταινία που τον Μποντ υποδύθηκε ο Ρότζερ Μουρ). Στην ίδια δεκαετία, όμως, ο Κότο υπήρξε ο Πάρκερ, ο πρώτος μηχανικός του διαστημοπλοίου της ταινίας του Ρίντλεϊ Σκοτ «Αλιεν: ο επιβάτης του Διαστήματος» (1979) η οποία θα γινόταν παγκόσμια επιτυχία και θα ακολουθούνταν από πολλές «συνέχειες».

Γεννημένος στο Χάρλεμ της Νέας Υόρκης στις 15/11/1939, ο Κότο, γιος μεταναστών από το Καμερούν, αποφάσισε να γίνει ηθοποιός όταν στα εφηβικά χρόνια του είδε στην οθόνη του κινηματογράφου τον Μάρλον Μπράντο και τον Σίντνεϊ Πουατιέ. Ιδιαίτερα ο δεύτερος, ο πρώτος μαύρος σούπερ σταρ του κινηματογράφου, έγινε πρότυπο του Κότο, ο οποίος δοκιμάστηκε για πρώτη φορά στην ανεξάρτητη ταινία ταινία «Nothing but a man» (1964). Λίγα χρόνια αργότερα ήταν ένα από τα μέλη της συμμορίας που κάνει τη ληστεία στην αρχή της ταινίας «Υπόθεση Τόμας Κράουν» (1968) και μετά την εμφάνισή του στην ταινία 007 έγινε περιζήτητος.

Στα χρόνια του 1970 και του 1980, ο Κότο υπήρξε πολύτιμος δευτεραγωνιστής. Ανάμεσα στις αρκετές ταινίες του το κοινωνικό δράμα «Θανάσιμη απειλή» (1978) του Πολ Σρέιντερ όπως και η θαυμάσια κωμωδία του Μάρτιν Μπρεστ «Ο διώκτης του μεσονυχτίου» (1988) όπου ο Κότο υποδύθηκε τον πράκτορα του FBI τον οποίο πονοκεφαλιάζει διαρκώς ο Ρόμπερτ Ντε Νίρο. Τέλος, στα ’90ς, μια νέα καριέρα ξεκίνησε για τον Κότο, αυτή τη φορά στην τηλεόραση. Υποδύθηκε τον εκκεντρικό αλλά ανθρώπινο αστυνομικό Αλ Τζιαρντέλο σε όλους του κύκλους της σειράς «Homicide: Life on the Street» των Πολ Ατανάσιο, Μπάρι Λέβινσον.

Αιτία θανάτου του Κότο δεν δόθηκε επισήμως. Η είδηση ότι πέθανε ανακοινώθηκε σε μια συγκινητική ανάρτηση στο Facebook από την τρίτη σύζυγό του, Τέσι Σινάχον.