Ερασιτεχνικά σωματεία της Αθήνας: η ταυτότητα της κάθε γειτονιάς

Ητανε χαρά μεγάλη, μετά από δεκαετίες οδυνηρής πορείας στην έρημο της Πετραίας Αθήνας, να βλέπουν έναν νέο άνθρωπο τα σωματειάκια της Αθήνας, να σκύβει πάνω από τις ανάγκες τους. Μιλάω για τον δήμαρχο της Αθήνας, τον Κώστα Μπακογιάννη. Ακουσε, αφουγκράστηκε, και κατάλαβε κάτι, που όλοι οι προηγούμενοι δήμαρχοι δεν είχαν τις κεραίες να συλλάβουν το μήνυμα. Κατάλαβε την αναγκαιότητα του σωματείου στη ραχοκοκαλιά της πόλης. Κατάλαβε ότι δεν ήταν μια ιστορία καμιά 15αριά βαρεμένων να βάλουν φανέλα και κοντοβράκι, και κάθε Κυριακή να ταλαιπωρούν εαυτούς και αλλήλους.

Ητανε κάτι πολύ πιο βαθύ. Ηταν η ίδια η ταυτότητα τής κάθε γειτονιάς. Παίζοντας για τη φανέλα, αντιπροσωπεύοντας με καμάρι τα Πετράλωνα, τα Πατήσια, το Μεταξουργείο, τα Σεπόλια, το Ρουφ, την Κυψέλη, τα Εξάρχεια, και κάθε γειτονιά της Αθήνας, γινόσουνα άθελά σου ο κατά βάσιν εκπρόσωπος της περιοχής σου. Γι’ υτό κι όταν σε ανταμώνανε εκτός γηπέδου πήγαινε περίπατο το όνομά σου, και σε καλούσαν με τ’ νομα της ομάδας σου. Αστέρας λοιπόν, Πλάτων, Αττικός, Λαρισαϊκός, ο Παγκράτης, ο Θησείων, ο Κρόνος. Κι εσύ, χαμογελώντας ανταποκρινόσουν. Κι αυτήν τη φανέλα τη φόραγαν οι σύλλογοι για χρόνια. Ιδια χρώματα, ίδια συνθήματα, ίδιοι συμβολισμοί, για δεκαετίες περπατάνε χέρι με χέρι διαφορετικές γενιές ποδοσφαιριστών.

Κι ανταμώναμε στο καφενείο του Τζανή με 50άρηδες, 60άρηδες, 70άρηδες, που τίμησαν τη φανέλα της γειτονιάς μισό αιώνα πριν. Και το λίαν σημαντικό, διατηρούσαν ατσαλάκωτο τον μύθο τους. Παιχνίδια στα οποία διακρίθηκαν εδώ και τέσσερις δεκαετίες συζητιόντουσαν λες και γίνανε την περασμένη εβδομάδα. «Τι το ‘θελες το πέναλτι ρε Μητσάρα και χάσαμε την κατηγορία;». Και η κουβέντα γινόταν για παιχνίδι πριν από την κήρυξη του Ελληνοϊταλικού Πολέμου. Κι όμως αυτή η κουβέντα κρατούσε τη διαχρονικότητά της. Γιατί; Γιατί έτσι είναι οι γειτονιές. Εχουν κι αυτές τους ήρωες, τους παιχταράδες, τα ινδάλματά τους. Και τα διατηρούν πάντα ολοζώντανα. Απαγορεύουν στον χρόνο να τα πειράξει.

Γιατί στο καφενείο του Τζανή στην Πλατεία Εξαρχείων ο χρόνος δήλωνε μόνιμα απών. Κανείς δεν γέρναγε ποτέ. Κι αυτό το πάντρεμα ηλικιών, αυτό το αλλόκοτο μάζεμα γενεών, αυτή η διαρκής παρουσία ανηλίκων θεμάτων χαρακτήριζε τα καφενεία, τα στέκια των ομάδων. Ητανε η καρδιά της γειτονιάς, η μαγκιά της, η ιδιαιτερότητά της. Μια διαρκής αποθήκη μνήμης. Κάτι που δεν το ‘βρισκες πουθενά αλλού, γιατί όλα τα άλλα γερνάγανε. Γιατί όλα ενηλικιώνονταν. Τα μπακάλικα, τα μανάβικα, τα επιπλάδικα, ακόμα και οι ταβέρνες, και τα περίπτερα. Τρία στέκια παρέμεναν ανήλικα, το Καφενείο του Τζανή, το Φλοράλ το Ζαχαροπλαστείο, και το Βοξ, ο Σινεμάς.

Σ’ αυτά τα τρία στέκια ο χρόνος έκανε παράκαμψη, και ουδέποτε τα ακούμπαγε. Αυτά ακριβώς διάβασε ο νεαρός δήμαρχος, και το μάτι του πήγε παραπέρα. Σε μια πόλη όπου ανακατεύονται 15 ράτσες, πάντοτε ψάχνουμε τη γέφυρα για να αποφύγουμε την γκετοποίηση. Και η γέφυρα δεν είναι ούτε η δουλειά, ούτε το σχολείο. Η γέφυρα είναι η ομάδα και το καφενείο. Εκεί μέσα ανταμώνουν άσπροι, μαύροι, σκούροι, κίτρινοι και γίνονται ένα. Οργανα επικοινωνίας το τάβλι, το σκάκι, η μπιρίμπα, μα πάνω απ’ όλα η ομάδα. Εκεί ενώνονται και γίνονται ένα. Γιατί ο σκοπός είναι η νίκη. Και σε τέτοιον αγώνα δεν χωρούν εγωισμοί, ρατσισμοί, αντιπαλότητες. Εκεί διαβάζει ο καθένας την αξία του συμπαίκτη του. Γιατί εξαρτώνται ο ένας απ’ τον άλλον. Τους ενώνει η πάσα, και τους απογειώνει το γκολ.