Τα ερωτήματα της επόμενης ημέρας

Ατμόσφαιρα νέου μίνι εμφυλίου θυμίζει ο χώρος των πνευματικών δικαιωμάτων, όπου μέχρι πρότινος διαφαίνονταν κινήσεις συναίνεσης για έναν ενιαίο οργανισμό. Ολα αυτά μετά την πρόσφατη απόφαση του Δ’ Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας, σύμφωνα με την οποία εισηγείται την ακύρωση της άδειας του Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης ΕΔΕΜ. Η απόφαση, που λήφθηκε ύστερα από την αίτηση της Αυτοδιαχείρισης κατά της άδειας λειτουργίας της ΕΔΕΜ, αναφέρει: «Η προσβαλλόμενη απόφαση της υπουργού Πολιτισμού, η οποία στήριξε την κρίση της περί πρόδηλης βιωσιμότητας της ΕΔΕΜ στις ανωτέρω παραδοχές περί του αντιπροσωπευτικού χαρακτήρα της βιωσιμότητας αυτής, των οποίων ήδη κλονίζεται η αιτιολογική βάση, παρίσταται μη νομίμως αιτιολογημένη και πρέπει να ακυρωθεί. Επειδή όμως λόγω της σπουδαιότητας των ζητημάτων που ανακύπτουν… το Τμήμα κρίνει ότι η υπόθεση πρέπει να παραπεμφθεί προς εκδίκαση στην Ολομέλεια του δικαστηρίου…». Αναζητήσαμε υπευθύνους και από τις δύο πλευρές θέτοντας ερωτήματα για την τωρινή κατάσταση, αλλά και για την επόμενη ημέρα στον τομέα των πνευματικών δικαιωμάτων.

ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΤΙΚΟΤΗΤΑ. Στο ερώτημα «Γιατί αναφέρεται στην απόφαση ότι η ΕΔΕΜ δεν είναι αντιπροσωπευτική και δεν είναι βιώσιμη;» ο αντιπρόεδρός της, ο τραγουδοποιός Στάθης Δρογώσης, επισημαίνει ότι «το Τμήμα προέκρινε σε αυτή την περίπτωση πως δεν έχουν τεκμηριωθεί επαρκώς από την Υπουργική Απόφαση η βιωσιμότητα και η αντιπροσωπευτικότητα της ΕΔΕΜ. Στην Ολομέλεια του ΣτΕ θα κριθούν από την αρχή τα επιχειρήματα των δύο πλευρών. Ο ερμηνευτικός συλλογισμός του Τμήματος του ΣτΕ είναι, κατά τη γνώμη μας, εσφαλμένος. Κανένας δεν μπορεί να αφαιρέσει από τους ίδιους τους δημιουργούς το δικαίωμα να αποφασίζουν για τη διαχείριση των έργων τους». Η Αυτοδιαχείριση, από την πλευρά της, διά στόματος του προέδρου της Νίκου Αντύπα τονίζει πως η εν λόγω απόφαση κρίνει ότι η άδεια της ΕΔΕΜ είναι άκυρη διότι «πάσχει ως προς τα κριτήρια της αντιπροσωπευτικότητας και της βιωσιμότητας που απαιτούνται για τη σύσταση ενός Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης (ΟΣΔ) καθώς ο ΟΠΙ έλαβε υπόψη του πόρους της ΕΥΕΔ, ενώ τα περισσότερα μέλη της ΕΥΕΔ δεν επέλεξαν να εγγραφούν στην ΕΔΕΜ. Συγκεκριμένα, η απόφαση λέει ότι οι 301 δικαιούχοι που παραβρέθηκαν στη γενική συνέλευση της ΕΥΕΔ η οποία αποφάσισε τη σύσταση της ΕΔΕΜ δεν μπορούν να ορίσουν τις τύχες 14.431 δικαιούχων». Σημειώνεται ότι η Ειδική Υπηρεσία Εκτακτης Διαχείρισης Δικαιωμάτων (ΕΥΕΔ) διαχειριζόταν τα πνευματικά δικαιώματα μετά το κλείσιμο της ΑΕΠΙ, την περίοδο 2018-2019, ώσπου έκλεισε κι εκείνη, ύστερα από διαταγή ελέγχου από ορκωτούς ελεγκτές.

ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΧΡΗΜΑΤΩΝ; Ενα άλλο ερώτημα αφορά τι θα γίνει με την Κοινή Υπουργική Απόφαση (αφορούσε τη μεταφερόμενη δραστηριότητα από την ΕΥΕΔ στην ΕΔΕΜ), αν η Ολομέλεια δεχθεί την απόφαση του Τμήματος. Θα αναγκαστεί η ΕΔΕΜ να επιστρέψει χρήματα στο κράτος; Ο πρόεδρος της Αυτοδιαχείρισης επισημαίνει ότι αν η ΕΔΕΜ δεν μπορεί να ασκήσει συλλογική διαχείριση, δεν μπορεί να λάβει και χρήματα της ΕΥΕΔ προς αυτόν τον σκοπό. «Στην ουσία η απόφαση της Ολομέλειας προκρίνει και την αίτηση που έχει κάνει η Αυτοδιαχείριση κατά της ΚΥΑ που μεταφέρει περιουσιακά στοιχεία της ΕΥΕΔ στην ΕΔΕΜ. Από τη στιγμή που η ΕΔΕΜ δεν θεωρείται συνέχεια της ΕΥΕΔ, δεν μπορεί να λάβει τίποτα από αυτήν και έχει ευθύνη, κατά τη γνώμη μου, να επιστρέψει όσα έχει λάβει σε αυτούς στους οποίους πραγματικά ανήκουν και από τους οποίους προέρχονται. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και τώρα (που δεν έχει βγει ακόμη η απόφαση της Ολομέλειας) τόσο η ΕΔΕΜ όσο και το ελληνικό κράτος οφείλουν να παγώσουν την ΚΥΑ, η οποία τίθεται καθαρά πλέον σε αμφισβήτηση μετά την απόφαση του Τμήματος του ΣτΕ». Από την πλευρά της η ΕΔΕΜ υποστηρίζει ότι δεν οφείλει να επιστρέψει τίποτα γιατί δεν έλαβε ούτε ένα ευρώ από το ελληνικό Δημόσιο. Οπως εξηγεί ο Στάθης Δρογώσης: «Τα ποσά που μεταφέρθηκαν στην ΕΔΕΜ από την ΕΥΕΔ αφορούν δικαιώματα των δημιουργών. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών έχει ήδη διανεμηθεί σε περίπου 9.000 δημιουργούς και έχει καταβληθεί σε πρώην μέλη της ΕΥΕΔ. Οσον αφορά την ΚΥΑ σχετικά με τη μεταφορά της δραστηριότητας από την ΕΥΕΔ στην ΕΔΕΜ, η αίτηση ακύρωσης που έχει καταθέσει και γι’ αυτό το θέμα η Αυτοδιαχείριση θα κριθεί σε άλλη δίκη από το ΣτΕ». Την ίδια στιγμή επιμένει ότι δεν τίθεται κανένα ζήτημα απώλειας κρατικής χρηματοδότησης και ότι ποτέ δεν έχει λάβει χρήματα από το ελληνικό κράτος. «Αν γίνει δεκτή η αίτηση ακύρωσης της Αυτοδιαχείρισης για οποιονδήποτε λόγο, η ΕΔΕΜ θα αιτηθεί και θα λάβει νέα άδεια λειτουργίας, καθώς πληροί όλες τις εκ του νόμου προϋποθέσεις γι’ αυτό».

ΠΕΡΙ ΣΥΓΧΩΝΕΥΣΗΣ. Αν τελικά χάσει η ΕΔΕΜ την άδειά της, μπορεί να διενεργηθεί η συγχώνευση των δύο οργανισμών; Ο Στάθης Δρογώσης απαντά:

«Οι πάγιες θέσεις της ΕΔΕΜ αναφορικά με το ενδεχόμενο συγχώνευσης έχουν επανειλημμένως εκφραστεί δημόσια και παραμένουν αμετάβλητες. Η έκδοση της όποιας απόφασης του ΣτΕ δεν μεταβάλλει τη βούλησή μας για την ένωση, προς όφελος των δημιουργών. Ακόμα και σήμερα καλούμε την Αυτοδιαχείριση να επανέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Τα μεγάλα προβλήματα του κλάδου αντιμετωπίζονται μόνο με διάθεση ενωτική και κλίμα συνεργασίας, όχι με δικαστικές ενέργειες ενός Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης εις βάρος του άλλου, όπως πρεσβεύει από την αρχή της λειτουργίας της η ΕΔΕΜ. Η ΕΔΕΜ, ένας νόμιμα συσταθείς Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης, είναι αίτημα και κατάκτηση της πλειοψηφίας των ελλήνων δημιουργών. Είναι ένας νέος και άφθαρτος ΟΣΔ, με χρηστή διοίκηση και χωρίς σκελετούς στις ντουλάπες. Οι ίδιοι οι δημιουργοί θα περιφρουρήσουν αυτή την κατάκτηση με κάθε τρόπο. Αφορά τη ζωή τους, το μέλλον τους και το μέλλον της ελληνικής μουσικής δημιουργίας».

Απ’ την πλευρά του ο Νίκος Αντύπας απαντάει στο παραπάνω ερώτημα:

«Σαφώς και όχι. Θεωρούμε όμως ούτως ή άλλως ότι η πρόταση της ΕΔΕΜ για συγχώνευση είναι άκρως προσχηματική και αυτό προκύπτει από το γεγονός ότι επιλέγουν να προτάξουν κάτι το οποίο είναι χρονοβόρο και κοστοβόρο, αντί της άμεσης συνεννόησης για τη συνύπαρξη κάτω από έναν ΟΣΔ, το οποίο θα αποτελούσε και τη μόνη λογική λύση. Θυμίζουμε ότι η Αυτοδιαχείριση έχει ελεγχθεί από πληθώρα υπηρεσιών (ΥΠΠΟ, ΟΠΙ, Εφορία, ανεξάρτητοι ορκωτοί ελεγκτές στη βάση του δικαίου των συνεταιρισμών κ.λπ.) μέχρι σήμερα πάνω από έξι φορές, ενώ ο τελευταίος έλεγχος από το ΥΠΠΟ μόλις ολοκληρώθηκε και είναι ο πιο πρόσφατος. Κανένας άλλος οργανισμός στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό δεν έχει ελεγχθεί περισσότερες φορές από εμάς. Αντίθετα, όταν ζητήσαμε από την ΕΔΕΜ να συνηγορήσει υπέρ του να λάβουμε όλοι από το υπουργείο το πόρισμα του ελέγχου της Ernst & Young στην ΕΥΕΔ, τήρησε σιγήν ιχθύος. Ποιος φοβάται λοιπόν τον έλεγχο; Ταυτόχρονα η Αυτοδιαχείριση λειτουργεί με ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα λόγω της συμμετοχής μας στους CISAC, GESAC και άλλους διεθνείς και ευρωπαϊκούς φορείς. Σας θυμίζω ότι είχε σταλεί πρόσκληση στα σωματεία δικαιούχων τον Ιανουάριο του 2020 για ένωση και δεν προσήλθαν στις συζητήσεις. Προτίμησαν να συστήσουν την ΕΔΕΜ. Σκεφτείτε πόσος πολύτιμος χρόνος χάθηκε από τότε και πόσα χρήματα δαπανήθηκαν εις βάρος των δημιουργών. Η Αυτοδιαχείριση δεν θα γίνει μέτοχος σε λάθη που κόστισαν ακριβά στον χώρο. Φτάσαμε να έχουμε σήμερα περισσότερο από το 70% της αγοράς διότι ήμασταν συνεπείς στις θέσεις μας, διαφανείς και τίμιοι. Ετσι και θα πορευτούμε».