«Μια αλήθεια απέναντι σε μια χώρα»

«Ο Κοτζάμπασης του Καστρόπυργου», από τα ιδιαίτερα έργα του Μ. Καραγάτση, έμελλε να παρουσιαστεί για πρώτη φορά στο ελληνικό θέατρο, όπως επισημαίνεται από τον θίασο, εν μέσω πανδημίας. Στη νέα παραγωγή του Εθνικού Θεάτρου ο συγγραφέας Θανάσης Τριαρίδης διασκευάζει το συναρπαστικό μυθιστόρημα του σημαντικού έλληνα δημιουργού και ο Δημήτρης Τάρλοου αναλαμβάνει τη σκηνοθετική επιμέλεια. Αύριο, σε ζωντανή αναμετάδοση από τη Σκηνή «Μαρίκα Κοτοπούλη» ζωντανεύει η ιστορία ενός εξωμότη που γίνεται κατά λάθος ήρωας με φόντο την Ελληνική Επανάσταση. Γνώριμοι ημίθεοι από το έπος του 1821 παρελαύνουν με τις ανθρώπινες αδυναμίες ενώπιον των θεατών και τους μεταφέρουν στην άγρια ζωή εκείνων που ονειρεύτηκαν μια ελεύθερη πατρίδα. Για την παράσταση μιλάει στο «ΝΣυν» ο πρωταγωνιστής της Γιώργος Χριστοδούλου.

Πώς είναι για εσάς η νέα συνθήκη του live streaming;

Προσπαθώ να μη σκέφτομαι το live streaming. Εχω μπει στο «κανάλι» ότι η δουλειά μου πρέπει να είναι ίδια όπως ήταν και πριν. Σίγουρα με προβληματίζει το γεγονός ότι δεν θα υπάρχει κανείς από κάτω. Γιατί αισθάνομαι ότι μια παράσταση διαμορφώνεται και ζωντανεύει όταν συμβαίνει αυτός ο διάλογος με το κοινό. Για μένα είναι πολύ σημαντική αυτή η συνάντηση, την οποία αυτή τη στιγμή θα στερηθούμε. Οπότε είμαι κι εγώ περίεργος να δω πώς θα είναι αυτή η αίσθηση. Πολλοί συνάδελφοί μου μού μεταφέρουν μια αρνητική αίσθηση από live streaming. Η απουσία του κόσμου τούς είναι αισθητή.

Πώς αντιμετωπίσατε τον ρόλο σας;

Είναι ένας χαρακτήρας ο οποίος έχει πολλές σκοτεινές πτυχές και πολλές πτυχές ανθρώπινες, που δεν ακούγονται ευχάριστες. Προσπάθησα να καταλάβω τι συμβαίνει σ’ αυτόν τον ήρωα που έφτιαξε ο Καραγάτσης. Να τον κατανοήσω, να τον δικαιολογήσω και να βρω μέσα μου αυτές τις πτυχές που δεν είναι ευχάριστες αλλά υπάρχουν. Οπως ο φόβος, η δειλία, η επικέντρωση σε κάτι γήινο, σε τίποτα πνευματικό. Ο Μίχαλος Ρούσης τα έχει όλα αυτά. Κατά τη γνώμη μου είναι λυτρωτικό να τα αντιμετωπίζεις κατά μέτωπο όταν είσαι σε διαδικασία καλλιτεχνική.

Η παράσταση ανεβαίνει με αφορμή τα 200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση. Πώς στέκεται το έργο απέναντι σ’ αυτή την ιστορική στιγμή;

Η τριλογία του Καραγάτση επικεντρώνεται στον Μίχαλο Ρούση, τον Κοτζάμπαση του φανταστικού Καστρόπυργου μέσα από μια μεγάλη ιστορική συγκυρία, που είναι η Ελληνική Επανάσταση και η ίδρυση του νέου κράτους. Οταν έμαθα το θέμα της τριλογίας πριν διαβάσω το έργο, φανταζόμουν ένα έπος ηρωικό, φυσικά με τη ματιά του Καραγάτση, που δεν βλέπει τα πράγματα από μια σκοπιά τέτοιου τύπου. Πραγματικά είναι τελείως αντίθετο από αυτό που θα περίμενε κάποιος όταν ανεβαίνει μια παράσταση με θέμα την Ελληνική Επανάσταση. Νομίζω ότι ο Καραγάτσης και ο Θανάσης Τριαρίδης που έκανε τη διασκευή και ο Δημήτρης Τάρλοου με τη σκηνοθεσία συνομιλούν με πολύ ενδιαφέροντα τρόπο και επικεντρώνονται στην πιο ανθρώπινη διάσταση της Ελληνικής Επανάστασης. Μακριά από το πέπλο το ηρωικό, το πατριωτικό. Κάποιοι λένε πως το έργο είναι προβοκατόρικο, αλλά κατά τη γνώμη μου δεν είναι. Είναι ανθρώπινο. Βλέπει τα πράγματα στην ανθρώπινη διάστασή τους και πτυχές τις οποίες και η ίδια η ιστορία κι εμείς έχουμε αγνοήσει και δεν θέλουμε να δούμε.

Σε ποια στοιχεία του έργου αναφέρεστε;

Μου φαίνεται πολύ ενδιαφέρουσα η ειλικρίνεια του Μίχαλου Ρούση να δεχτεί την αδύναμη πλευρά του. Να μείνει πιστός στον εαυτό του, ακόμα κι αν αυτό είναι κατακριτέο, ακόμη κι αν δεν είναι ηθικό. Με συγκινεί το ότι κάποιος ορθώνει την αλήθεια του ακόμα κι απέναντι σε μια ολόκληρη χώρα, σ’ ένα έθνος. Εχει για μένα κάτι γενναίο μέσα στη δειλία του.

Η σχέση σας με τον Καραγάτση πριν από την παράσταση ποια ήταν;

Είναι ένας πολύ αγαπημένος μου συγγραφέας. Είχα διαβάσει πολλά από τα μυθιστορήματά του. Ομολογώ ότι ο «Κοτζάμπασης του Καστρόπυργου» είναι από τα πιο ωραία του μυθιστορήματα γιατί συνδυάζει μια ματιά μικροσκοπική, καθώς κοιτάζει στην ψυχή ενός ανθρώπου, σε σχέση με την υπόσταση μιας ολόκληρης χώρας και την ψυχολογία μιας ολόκληρης εποχής. Γίνεται ένας πολύ εύστοχος διάλογος ανάμεσα στο μικρό και το μεγάλο, το ατομικό και το συλλογικό.

Εσείς απέναντι σε αυτόν τον διάλογο στέκεστε κοντά στο μικρό ή το μεγάλο;

Αναπόφευκτα όλα ξεκινάνε από το μικρό. Αλλά νομίζω ότι υπάρχουν περιπτώσεις στη ζωή και συγκυρίες κοινωνικές στις οποίες πρέπει να κάνουμε ένα άλμα και να κοιτάξουμε το σύνολο. Η τάση μου εμένα είναι να βλέπω τα πράγματα μέσα από προσωπικό φίλτρο και κάποιες φορές και ατομικό. Νομίζω ότι κάποιες φορές τα γεγονότα μάς ωθούν, μας προσπερνούν και οφείλουμε να τα δούμε σε πιο ευρύ πλαίσιο. Πιστεύω ότι τώρα είναι μια στιγμή που πρέπει να στραφούμε προς τα έξω και να κοιτάξουμε το σύνολο. Πολλές φορές που οι δυσκολίες σε μια χώρα συμβαίνουν σε κοινωνικό επίπεδο, αισθάνομαι ότι πρώτα μας στρέφουν προς τον εαυτό μας. Υπάρχει ένα ένστικτο επιβίωσης όπως έχει και ο Μίχαλος στο έργο που μας λέει «εγώ να σωθώ». Οταν το πράγμα πια φτάνει σε μια κατάσταση μη περαιτέρω. τότε ο άλλος αναζητάει τη βοήθεια του άλλου. Θεωρώ ότι είμαστε σε μια κατάσταση που δεν υπάρχει παραπέρα, οπότε ευνοείται αυτή η στροφή προς τους άλλους.

INFO

Η παράσταση θα είναι διαθέσιμη αύριο στις 19.30 μέσω της σελίδας livestream.n-t.gr. Απαραίτητη η αγορά ηλεκτρονικού εισιτήριου (8 ευρώ)