Αντικοινωνικός συντεχνιασμός, {LF}είμαστε στο ίδιο έργο θεατές

Η πανδημία και ο κορωνοϊός έφεραν και πάλι στην επιφάνεια μία από τις βαθύτερες παθολογίες του ελληνικού κοινωνικού σχηματισμού. Πρόκειται για την αντικοινωνική στάση και συμπεριφορά μεγάλου τμήματος του συνδικαλιστικού κινήματος που έχει κυριολεκτικά σημαδέψει την Τρίτη Ελληνική Δημοκρατία, από τη μεταπολίτευση μέχρι και σήμερα.

Από την άρνηση της αξιολόγησης των διδασκόντων από τους συνδικαλιστικούς φορείς της εκπαίδευσης και την αξίωσή τους να μην εφαρμοστεί η εξ αποστάσεως διδασκαλία, μέχρι την εξωφρενική δήλωση του προέδρου της ΠΟΕΔΗΝ που εξέφρασε τη βεβαιότητα πως η παράλυση μιας νοσοκόμου ήταν παρενέργεια του εμβολίου, προκειμένου να αποζημιωθεί, γινόμαστε μάρτυρες μιας αναχρονιστικής στάσης από ομάδες συμφερόντων που έχουν αποκολληθεί τόσο από την κοινωνία όσο και από τα πολιτικά κόμματα.

Φαίνεται να επιβεβαιώνεται η διαπίστωση του καναδού συγγραφέα Τζον Ράλστον Σολ ότι «ο δυτικός κόσμος υφίσταται σήμερα τον ασφυκτικό εναγκαλισμό μιας κυρίαρχης ιδεολογίας του συντεχνιασμού. Ο συντεχνιασμός κατακερματίζει την κοινωνία σε ομάδες αντιμαχόμενων συμφερόντων… καλλιεργεί τη λατρεία του προσωπικού συμφέροντος και οδηγεί στην απαξίωση του κοινού καλού».

Τα πολιτικά κόμματα, όπως έχει επισημάνει ο Γιώργος Μαυρογορδάτος, «γίνονται τελικά δέσμια των ιδιαιτέρων συμφερόντων που υπηρετούν τα στελέχη τους σε κάθε χώρο», τα οποία λειτουργούν και ως «πρεσβευτές των κοινωνικών ομάδων που εκπροσωπούν», σύμφωνα με την εύστοχη διατύπωση του Χρυσάφη Ιορδάνογλου.

Μετά τη δεκάχρονη κρίση 2010-2019 θα περίμενε κανείς ότι θα ήταν κοινός τόπος στην ελληνική κοινωνία ότι τα συνδικάτα θα έπρεπε να αντιληφθούν το πνεύμα των καιρών και να αναπροσαρμόσουν ριζικά τα αιτήματα, τις μεθόδους και τους τρόπους διεκδίκησης, στο όνομα του ευρύτερου κοινωνικού συμφέροντος. Δυστυχώς κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί. Φαίνεται ότι η ρίζα του φαινομένου είναι πολύ βαθιά, κάτι που ίσως εξηγεί και τη μεταρρυθμιστική ατολμία της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Είμαστε στο ίδιο έργο θεατές.

Για μία ακόμα φορά η κοινωνία των πολιτών, φορέας της οποίας είναι τα συνδικάτα, προβάλλει ως δύναμη καθυστέρησης και αναχρονισμού, οχυρωμένη στα κεκτημένα τα οποία επιδιώκει να περιφρουρήσει με κάθε τρόπο. Το φαινόμενο αυτό έχει παρατηρηθεί πολλές φορές στα χρόνια της μεταπολίτευσης, με κορυφαία στιγμή του την ακύρωση της μεταρρύθμισης Γιαννίτση για το ασφαλιστικό, το 2001.

Σαράντα χρόνια πριν, το 1981, είχε έλθει στην Αθήνα μια εμβληματική φυσιογνωμία των ιταλικών συνδικάτων και του Ιταλικού Κομμουνιστικού Κόμματος, ο Μπρούνο Τρεντίν, που μπροστά σ’ ένα εμβρόντητο αριστερό ακροατήριο είχε πει ότι «για να είμαι πιο ωμός και σχηματικός, δεν αγωνίζεται κανείς ενάντια στην κρίση υπερασπίζοντας νέτα σκέτα τις υπάρχουσες δομές, αλλά αγωνίζεται προσπαθώντας να ελέγξει τη μεταβολή τους». Προφανώς σε ώτα μη ακουόντων.

Ο Πέτρος Παπασαραντόπουλος είναι εκδότης και συγγραφέας