Το ν/σ δεν αφορά τα ΑΕΙ, αλλά την Αστυνομία

Ελευθερία χωρίς ασφάλεια δεν νοείται. Κανείς δεν κάνει ό,τι θέλει, δεν λέει ό,τι θέλει, δεν πάει όπου θέλει, αν δεν νιώθει ασφαλής να το κάνει. Διότι, αν νιώθει ανασφαλής, δεν θα το κάνει, συνεπώς δεν είναι και ελεύθερος να το κάνει. Η ελευθερία κάποιου, λοιπόν, περιορίζεται στον βαθμό που με ασφάλεια μπορεί να την ασκεί. Ασφάλεια και ελευθερία πάνε μαζί.

Στα πανεπιστήμια, όμως, ίσχυε μέχρι πρότινος το αντίθετο. Εκεί, λοιπόν, η έννοια της ελευθερίας, η επονομαζόμενη ακαδημαϊκή, θεωρούνταν επί δεκαετίες ασύμβατη με την έννοια της ασφάλειας. Λόγος για τον οποίο η ακαδημαϊκή ελευθερία κατάντησε να υπάρχει στα ΑΕΙ μόνο στο μέτρο που το επέτρεπαν οι δυνάμεις εκείνες που την ανέχονταν. Οταν δεν την ανέχονταν, δεν υπήρχε.

Την τελευταία δεκαετία, με την οργανωμένη αντίδραση των πανεπιστημιακών σε όλη τη χώρα, οι μεταρρυθμιστικές δυνάμεις κατάφεραν να καταστήσουν κυρίαρχη την αντίληψη ότι τα πανεπιστήμια δεν έπρεπε να τυγχάνουν ιδιαίτερης μεταχείρισης για την ασφάλειά τους σε σχέση με οποιονδήποτε άλλο δημόσιο χώρο.

Η μάχη δόθηκε με αφορμή το άσυλο, όπου τόσο η πανεπιστημιακή κοινότητα όσο και η ελληνική κοινωνία πιστεύουν πλέον πως αυτό δεν μπορεί να είναι άσυλο παρανομίας, βιαιοπραγίας και βαρβαρότητας. Ετσι, η επέμβαση της Αστυνομίας, για να λέμε τα πράγματα με τ’ όνομά τους, έγινε όχι μόνο αποδεκτή όταν χρειάζεται, αλλά και επιθυμητή.

Ετσι φτάσαμε στην κατάργηση του κακώς νοούμενου ασύλου, που εμπόδιζε την είσοδο της Αστυνομίας στα πανεπιστήμια για να επιβάλει την τάξη, όπως οπουδήποτε αλλού στην ελληνική επικράτεια. Ηταν αρκετό κάτι τέτοιο; Οχι, στο μέτρο που η Αστυνομία, πιστή στην παράδοση δεκαετιών της μη επέμβασης σε πανεπιστημιακούς χώρους, δεν θέλει ή δεν μπορεί να αναλάβει όλες τις ευθύνες της εντός του ευαίσθητου επιχειρησιακά ακαδημαϊκού χώρου.

Πάγιο αίτημα της πανεπιστημιακής κοινότητας, όταν απειλείται ή καταργείται η ακαδημαϊκή της ελευθερία ή καταστρέφεται η πανεπιστημιακή περιουσία, είναι να επιβληθεί η τάξη από εκείνες τις δυνάμεις που είναι επιφορτισμένες να το κάνουν. Αυτό δεν είναι πάντοτε κατανοητό με τον ίδιο τρόπο από την Ελληνική Αστυνομία. Γι’ αυτό χρειάζεται ένας νόμος και ένα ειδικό Σώμα, ώστε η Αστυνομία να αναλάβει πλήρως τις ευθύνες της. Δεν είναι δουλειά ούτε των πρυτάνεων ούτε της πανεπιστημιακής κοινότητας να το κάνουν όταν υφίστανται οργανωμένη επίθεση από συγκεκριμένες ομάδες που σκοπό έχουν να εκφοβίσουν, να καταστρέψουν, να προπηλακίσουν, να ρημάξουν. Είναι δουλειά της Ελληνικής Αστυνομίας.

Εσφαλμένα πιστεύεται, συνεπώς, ότι το νομοσχέδιο για την αστυνόμευση στα πανεπιστήμια αφορά τα πανεπιστήμια. Την Αστυνομία αφορά. Η οποία δεν μπορεί να επεμβαίνει όταν θέλει και αν το κρίνει σκόπιμο και όποτε πιστεύει ότι, επιχειρησιακά τάχα, της επιτρέπεται. Θα πρέπει να είναι εκεί, παρούσα, να κάνει τη συνταγματική δουλειά της συντεταγμένα.

Το 2009, ήμουν παρών όταν αστυνομικός διευθυντής συμβούλευσε πρώην πρύτανη να δώσει δίκτυο στους μπαχαλάκηδες που είχαν καταλάβει το παρατημένο βαγόνι του ΟΣΕ στο campus του ΑΠΘ και εκτελούσαν καταδρομικές επιδρομές από αυτό, σπάζοντας και ρημάζοντας τα πάντα στο διάβα τους, αντί να επέμβει όπως του το ζητούσε απεγνωσμένα ο πρύτανης, επειδή τάχα δεν είχε δυνάμεις…

Να τις βρει, λοιπόν! Περί αυτού πρόκειται.

Ο Παναγιώτης Γκλαβίνης είναι καθηγητής Νομικής Σχολής ΑΠΘ