Οι διερευνητικές και πάλι στο προσκήνιο

Η Aγκυρα επιχειρεί να μετατρέψει την αρνητική εικόνα που η ίδια έχει δημιουργήσει διακηρύσσοντας τη δυτική προσήλωσή της. Προβάλλει τα πλεονεκτήματα της ευρωτουρκικής προσέγγισης, ενοχλείται όμως και διαρκώς αναφέρεται στη «λανθασμένη υποστήριξη» που έχει η Αθήνα. Ο τούρκος πρόεδρος πιστεύει πως η σημασία της Τουρκίας θα προταχθεί στις δυτικές επιλογές. Παρά την προειδοποίηση  με την εφαρμογή των προβλέψεων του νομοθετήματος CAATSA και τις πολιτικού χαρακτήρα κινήσεις των Αμερικανών στο Ιντζιρλίκ, την Αλεξανδρούπολη, τη Σούδα και αλλού  και παρά τις επαπειλούμενες κυρώσεις της ΕΕ.

Η Aγκυρα εμφανίζεται βέβαιη για την αξία του «τουρκικού κεκτημένου» που η Δύση  πάση θυσία θα κρατήσει με το μέρος της. Αναμενόμενο είναι πως ο  πρόεδρος Μπάιντεν δεν θα κόψει τις γέφυρες  με την Aγκυρα. Η τελευταία όμως δεν δείχνει να διακρίνει τη διόγκωση της δυτικής δυσαρέσκειας που η ίδια προκαλεί. Οι απειλές και η συμμαχική ασυνέπειά της μεγεθύνουν τις επιφυλάξεις για το εάν ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θα είναι στο διηνεκές συνεπής έναντι όσων συμφωνεί. Ολοι γνωρίζουν  πως όσα  σήμερα λέει ο τούρκος πρόεδρος για τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας του αποσκοπούν στην επιτυχία των στόχων του. Η Δύση αντιλαμβάνεται πως η στροφή της Αγκυρας προς τις διερευνητικές συνομιλίες είναι  προσχηματική. Γνωρίζει πως η Αθήνα επανειλημμένα την κάλεσε να ξαναπιάσουν το νήμα των διερευνητικών από το σημείο που η Τουρκία το έκοψε το 2016.  Γνωρίζει πως η  Ελλάδα είναι διατεθειμένη να προχωρήσει στις συγκεκριμένες συνομιλίες. Με το αντικείμενο που αυτές ανέκαθεν είχαν: την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ. Τα επιπλέον που επιχειρεί να φέρει στο τραπέζι η Τουρκία είναι στοιχεία που  στοχεύουν στην κυριαρχία και στα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και που η Αθήνα δεν θα δεχτεί για συζήτηση.

Η Ελλάδα ήταν  έτοιμη να συνομιλήσει για υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ και μετά τις σχετικές διαβουλεύσεις στο Βερολίνο. Ομως,  ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών  «έκαψε» αυτή την προοπτική ανακοινώνοντας άκαιρα τη σχετική συνεννόηση. Οι περιοδικές «αποσύρσεις» του «Ορούτς Ρέις»  έδωσαν σε κάποιους   την εντύπωση πως η Τουρκία ετοιμαζόταν για συνομιλίες. Ακολούθησε η προσχηματική ενόχληση της Αγκυρας – και συνεκδοχικά του Βερολίνου – από την ελληνοαιγυπτιακή συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ που τεχνηέντως προβλήθηκε ως παρασπονδία της Αθήνας.  Ως εάν η Αθήνα έπρεπε να προσέλθει στις διερευνητικές  μόνο με το διεθνές δίκαιο ανά χείρας έχοντας απέναντί της την Τουρκία με το τουρκολιβυκό «μνημόνιο» ως διαπραγματευτικό χαρτί της.

Ο φάκελλος «Διερευνητικές» ξαναέρχεται στο προσκήνιο. Ο Ερντογάν καλό είναι να αντιληφθεί ότι η σημειολογική δόξα που επιδιώκει για το 2023 δεν θα επιτευχθεί με μεθόδους που έχει εφαρμόσει αλλού. Η Ελλάδα θα συνομιλήσει αλλά όχι  υπό το φάσμα ενός απειλητικού μαξιμαλισμού. Οταν ο τούρκος πρόεδρος αποδείξει στην πράξη ότι δεν κινείται  πλέον απειλητικά η Ελλάδα θα προσέλθει στις συγκεκριμένες συνομιλίες. Και αν μέχρις ενός συγκεκριμένου χρονικού σημείου η Τουρκία έχει παύσει τις προκλήσεις ο δρόμος θα είναι ανοιχτός για την επανέναρξη των διερευνητικών συνομιλιών και την κατάληξη στη Χάγη. Με σοβαρή την προοπτική  μια νέα αρχή να γίνει στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Ο Γιώργος Κακλίκης είναι πρέσβης επί τιμή, ειδικός συμβούλος του ΕΛΙΑΜΕΠ