Καλά Χριστούγεννα στις… πλατφόρμες των e-shop

Σε ηλεκτρονικές πλατφόρμες, e-shop και σε «αγορές εκτός» θα δοθεί φέτος η μάχη για τη διεκδίκηση του χριστουγεννιάτικου τζίρου, που αν και μειωμένος σε σχέση με πέρυσι εκτιμάται ότι θα φτάσει το 1,5 δισ. ευρώ για το λιανεμπόριο. Παρά το γεγονός ότι οι μεγάλες επιχειρήσεις φαίνεται να έχουν το προβάδισμα και να είναι πιο έτοιμες να υποδεχθούν ηλεκτρονικά τους πελάτες τους και οι μικροί του λιανεμπορίου, μετά την αρχική παγωμάρα που προκάλεσε η απόφαση της κυβέρνησης να μην ανοίξει τα καταστήματα στις γιορτές, φαίνεται να ενεργοποιούνται σιγά σιγά προσπαθώντας εφαρμόσουν τις εξ αποστάσεως πωλήσεις και παραδόσεις για να μετριάσουν τη χασούρα τους, που έτσι κι αλλιώς θεωρούν δεδομένη.

Σύμμαχοι στην προσπάθεια αυτή για εκείνους που δεν έχουν τις υποδομές, φαίνεται να είναι οι ηλεκτρονικές εφαρμογές και πλατφόρμες που προσφέρουν οι τράπεζες, η ηλεκτρονική πλατφόρμα e-katanalotis του υπουργείου Ανάπτυξης, αλλά και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Facebook, Instagram κ.λπ.) που πολλοί έχουν επιστρατεύσει για να προσεγγίσουν τους πελάτες τους. Αλλωστε το γεγονός ότι πάνω από τους τρεις στους δέκα καταναλωτές αναμένεται να κάνουν τις αγορές τους μέσω click away δεν αφήνει κανέναν ασυγκίνητο.

ΤΟ CLICK AWAY. Για τις μεγάλες επιχειρήσεις οι νέοι τρόποι προσέγγισης των καταναλωτών, αν και είναι ακόμα σε πειραματικό στάδιο, δεν αποκλείεται να αποτελέσουν νέους τρόπους πωλήσεων που θα συνεχίσουν σε κάποιο ποσοστό να εφαρμόζουν και μετά το τέλος της πανδημίας. Μάλιστα σχεδόν το σύνολο των επιχειρήσεων αυτών διαθέτει ηλεκτρονικά καταστήματα πώλησης προϊόντων και υποδομές που μπορούν να υποστηρίξουν και το υβριδικό «click away» που μόλις ξεκίνησε, ενώ η επέκταση των υποδομών για εξ αποστάσεως πωλήσεις δεν έχουν, όπως λένε στελέχη επιχειρήσεων, προσωρινό χαρακτήρα αν και σε καμιά περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τη φυσική πώληση στο κατάστημα.

Ωστόσο, επισημαίνουν ότι οι αλλαγές στις καταναλωτικές συνήθειες αναμφισβήτητα οδηγούν στην ανάγκη υιοθέτησης νέων εμπορικών πρακτικών. Μάλιστα, έρευνα του Συνδέσμου Επιχειρήσεων Λιανικής Πώλησης Ελλάδος (ΣΕΛΠΕ) σε σχέση με την εφαρμογή του μέτρου «αγορές εκτός» (click away) έδειξε ότι τουλάχιστον πριν από την εφαρμογή του μέτρου, το 25% των καταναλωτών εκδήλωνε πρόθεση να το αξιοποιήσει, με το 28% να δηλώνει ότι είναι πολύ πιθανό να επιλέξει για τις επόμενες αγορές την υπηρεσία παραλαβής από το κατάστημα σε σχέση με την παράδοση στο σπίτι και το 26% ως λίγο πιθανό.

Για τους μικρούς της αγοράς τα πράγματα είναι εντελώς διαφορετικά. Για την πλειονότητά τους, που είναι πολύ μικρές επιχειρήσεις, η επένδυση για τη δημιουργία ενός ηλεκτρονικού καταστήματος ήταν δυσανάλογη του τζίρου που η επιχείρηση θεωρούσε ότι μπορεί να επιτύχει. Αυτός άλλωστε είναι και ο λόγος για τον οποίο το δεύτερο lockdown βρήκε μόλις τη μία στις δέκα επιχειρήσεις έτοιμη και τους επιχειρηματίες να αντιδρούν στην απόφαση της κυβέρνησης για κλειστά καταστήματα τις φετινές γιορτές και για πώληση μέσω click away.

Οπως σημειώνει ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών Γιάννης Χατζηθεοδοσίου, «μόνο το 10% των επιχειρήσεων της χώρας έχουν τη δυνατότητα να ανταποκριθούν στις πωλήσεις μέσω του click away, οπότε η κυβέρνηση οφείλει να προστατεύσει τις επιχειρήσεις εκείνες που δεν θα μπορέσουν να λειτουργήσουν με αυτό το σύστημα». Από την πλευρά του ο Σταύρος Καφούνης, πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου της Αθήνας, λέει ότι «συστήματα τύπου click away, ραντεβού και ψηφιακές πωλήσεις, αποτελούν συμπληρωματικές μεθόδους και δεν μπορούν να υποκαταστήσουν την ολοκληρωμένη λειτουργία της αγοράς».

Ενώ ο Βασίλης Κορκίδης, πρόεδρος ΠΕΣ και του ΕΒΕΠ, ανέφερε ότι «αναγκαστικά θα έχουμε στις γιορτές μόνο μια πολύ περιορισμένη “υβριδική” λειτουργία, μέσω του click away για τα καταστήματα του λιανεμπορίου, που βεβαίως δεν αντισταθμίζουν επ’ ουδενί τη φυσική παρουσία του καταναλωτή σε ένα κατάστημα». Σύμφωνα με τον ίδιο «σε κάθε περίπτωση οι καταστηματάρχες της Περιφέρειας Αττικής, αν και απογοητευμένοι, θα προσπαθήσουν να ανταποκριθούν με κάθε ασφαλή και δυνατό τρόπο στις χριστουγεννιάτικες ανάγκες των πελατών τους», τονίζει. Οι πρώτες ημέρες λειτουργίας του click away, πάντως, έδειξαν ότι είναι ένας μηχανισμός με πολλαπλές δυσλειτουργίες για τη συντριπτική πλειονότητα του λιανεμπορίου.

ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΖΙΡΟ. Ο τζίρος των Χριστουγέννων από το λιανικό εμπόριο προσεγγίζει τα 3,5 δισ. ευρώ. Ωστόσο οι δύσκολες συνθήκες που δημιούργησε η πανδημία περιορίζουν σημαντικά τις προσδοκίες των εμπόρων, που δεν αναμένουν φέτος η αγορά να εισπράξει περίπου το 40% του τζίρου της περσινής εορταστικής περιόδου. Τη μερίδα του λέοντος αναμένεται να πάρουν για μια ακόμη χρονιά οι μεγάλες αλυσίδες, οι οποίες ήταν και πιο έτοιμες να εξυπηρετήσουν το καταναλωτικό κοινό με τις εξ αποστάσεως παραγγελίες μέσω των ηλεκτρονικών καταστημάτων τους, είτε μέσω της νέας μεθόδου του click away. Για τις μικρότερες επιχειρήσεις τα πράγματα είναι δυσκολότερα.

Σύμφωνα με εμπόρους οι καταναλωτές δείχνουν ενδιαφέρον αλλά οι αγορές είναι περιορισμένες, κάτι που δικαιολογείται από τα χρήματα που σχεδιάζουν να ξοδέψουν φέτος. Ενδεικτικό είναι ότι έρευνα του ΣΕΛΠΕ έδειξε ότι φέτος οι χριστουγεννιάτικες αγορές θα είναι μειωμένες τουλάχιστον κατά 34% σε σχέση με το 2019, με τους 4 στους 10 καταναλωτές να δηλώνουν ότι θα δαπανήσουν λιγότερο από τα μισά χρήματα σε σχέση με το 2019 και το 55% των καταναλωτών λιγότερο από 100 ευρώ.

ΟΙ ΤΡΑΠΕΖΕΣ. Και ενώ η αγορά ψάχνει να βρει τον βηματισμό της εφαρμόζοντας για πρώτη φορά αποκλειστικά τις εξ αποστάσεως πωλήσεις, τα φετινά Χριστούγεννα στη μάχη για τη στήριξη των επιχειρήσεων έχουν μπει και οι τράπεζες προσφέροντας λύσεις στους εμπόρους πελάτες τους ώστε να δημιουργήσουν ένα «προσωρινό» αλλά ασφαλές και αξιόπιστο e-shop και να εξασφαλίσουν με την προβολή τους μέρος από τον εορταστικό τζίρο μέσω του click away. Μάλιστα τραπεζικά στελέχη εκτιμούν ότι η επιτυχία της προσπάθειας αποτελεί το πρώτο βήμα για την ανάπτυξη κατάλληλων ψηφιακών υποδομών και προϊόντων για το μέλλον. Ηδη όλες οι τράπεζες έχουν δημιουργήσει εφαρμογές και πλατφόρμες για ηλεκτρονικές συναλλαγές.

Η Alpha Bank λάνσαρε το Alpha e-Commerce για ηλεκτρονικές συναλλαγές επιχειρήσεων ακόμη και αν δεν έχουν e-shop. Οι επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου μπορούν να δέχονται παραγγελίες μέσω τηλεφώνου ή e-mail και να προχωρούν στην ολοκλήρωση αγορών από την πιστωτική κάρτα, το ψηφιακό πορτοφόλι ή τον τραπεζικό λογαριασμό του πελάτη.

Η Eurobank προσφέρει Payment Link για online πωλήσεις χωρίς να είναι απαραίτητη η παρουσία στο μαγαζί ούτε του καταστηματάρχη. Επιτρέπει τη λήψη παραγγελιών και την πληρωμή – ακόμα και άτοκες δόσεις – μέσω e-mail, τηλεφώνου ή social media.

Η Τράπεζα Πειραιώς δημιούργησε την ηλεκτρονική πλατφόρμα «Ψωνίζω στη Γειτονιά» με στόχο την ενίσχυση των μικρών επιχειρήσεων και της οικονομίας της γειτονιάς πανελλαδικά (psonizostigeitonia.gr), ενώ και η Εθνική Τράπεζα στις επιχειρήσεις που δεν έχουν ηλεκτρονικό κατάστημα παρέχει τη δυνατότητα δημιουργίας e-shop χωρίς να απαιτούνται ειδικές γνώσεις και μέσω της υπηρεσίας i-bank e-Simplify παρέχεται στους πελάτες του e-shop η δυνατότητα να πραγματοποιούν τις αγορές τους με χρήση κάρτας. Τέλος, η Viva Wallet προσφέρει τη λύση Quick Pay όπου οι πελάτες των επιχειρήσεων μπορούν να πληρώνουν με κάρτα από μακριά μέσω ενός απλού link που τους αποστέλλεται χωρίς να απαιτείται τεχνική εγκατάσταση, ούτε γνώσεις προγραμματισμού, ακόμα και για επιχειρήσεις που δεν διαθέτουν e-shop και δέχονται παραγγελίες μέσω τηλεφώνου.