Το κάπνισμα και η σχέση με την απώλεια ακοής

Η απώλεια ακοής είναι μια συχνή πάθηση στον πληθυσμό των ανεπτυγμένων χωρών και σχετίζεται με προβλήματα στην επικοινωνία αλλά και ψυχολογικές και γνωσιακές διαταραχές. Υπολογίζεται ότι στις Ηνωμένες Πολιτείες περίπου 50 εκατομμύρια άτομα πάσχουν από κάποιου βαθμού απώλειας ακοής. Η απώλεια ακοής σχετίζεται με διάφορους παράγοντες του σύγχρονου τρόπου ζωής όπως είναι το κάπνισμα. Τοξίνες που περιέχονται στον καπνό προκαλούν άμεση βλάβη στα κύτταρα του εσωτερικού τμήματος του αυτιού που αποτελεί και το αισθητηριακό όργανο της ακοής, με συνέπεια την προοδευτική απώλειά της.

Το ερώτημα αυτό διερευνήθηκε στα πλαίσια της διαχρονικής μελέτης CHEARS. Η μελέτη αυτή ενέταξε 81.500 γυναίκες ηλικίας 25-42 ετών που το 1989 ήταν εγγεγραμμένες ως νοσηλεύτριες στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι συμμετέχουσες συμπλήρωσαν στην ένταξή τους ερωτηματολόγια αναφορικά με την κατάσταση της ακοής τους και τη χρήση καπνικών προϊόντων. Τα ερωτηματολόγια αυτά συμπληρώνονταν ακολούθως ανά διετία και πλέον οι ασθενείς αυτές έχουν πάνω από 30 χρόνια παρακολούθησης. Κατά την ένταξη στη μελέτη, 11,1% όσων συμμετείχαν ήταν καπνιστές και 22,4% ήταν πρώην καπνιστές. Χαρακτηριστικά όπως η μέση ηλικία, η φυλή, η μάζα σώματος, τα συνοδά νοσήματα και η χρήση φαρμάκων ήταν ομοιόμορφα κατανεμημένα στις ομάδες της μελέτης. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι καπνιστές διέτρεχαν μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν απώλεια ακοής. Μάλιστα, ο κίνδυνος αυτός τόσο μεταξύ των καπνιστών όσο και των πρώην καπνιστών σχετιζόταν με τη βαρύτητα έκθεσης στον καπνό (διάρκεια καπνίσματος και αριθμός τσιγάρων ανά ημέρα). Το αποτέλεσμα συνάδει με αυτά παλαιότερων μελετών και καταδεικνύει ότι το κάπνισμα προκαλεί αθροιστική βλάβη στο όργανο της ακοής. Η μελέτη έδειξε επίσης ότι μεγαλύτερο κίνδυνο απώλειας της ακοής σε σχέση με τους μη καπνιστές έχουν και οι πρώην καπνιστές. Μετά τη διακοπή του καπνίσματος όμως, ο κίνδυνος μειώνεται σταδιακά κατά τα πρώτα 20 έτη και μετά παραμένει σταθερός.

Συμπερασματικά, η μελέτη CHEARS κατέδειξε ότι το κάπνισμα σχετίζεται με την απώλεια της ακοής, πρόκειται όμως για τροποποιήσιμο παράγοντα κινδύνου. Η διακοπή του καπνίσματος πέρα από το όφελος που έχει στη μείωση του κινδύνου καρδιαγγειακών νοσημάτων και νεοπλασιών, βοηθά ώστε να μειωθεί και ο κίνδυνος απώλειας της ακοής.

Ο Θάνος Δημόπουλος είναι καθηγητής Θεραπευτικής Αιματολογίας – Ογκολογίας, πρύτανης του ΕΚΠΑ