Ποιος φοβάται τις αμερικανικές εκλογές;

Κάποιος προσπαθεί να κλέψει τις αμερικανικές εκλογές. Σε αυτό, Ντόναλντ Τραμπ και ειδικοί σε θέματα ακεραιότητας των εκλογών συμφωνούν. Στην ταυτότητα των υπόπτων είναι που διαφωνούν κάθετα. Για τον αμερικανό πρόεδρο, είναι οι Δημοκρατικοί, που θα χειραγωγήσουν την επιστολική ψήφο, θα οργανώσουν μαζική νοθεία, θα αρπάξουν την εξουσία και θα φέρουν την «αναρχία», την «τρέλα», το «χάος» στις ΗΠΑ. Για τους σοβαρούς ανθρώπους, είναι «ξένοι αντίπαλοι», χάκερς με έδρα τη Ρωσία, την Κίνα, το Ιράν, που επιχειρούν να παρέμβουν δόλια στο αμερικανικό εκλογικό οικοσύστημα. Και όποιος «εσωτερικός παράγοντας» -προειδοποιούν – επιχειρεί να υπονομεύσει την πίστη των ψηφοφόρων στην ακεραιότητα των εκλογών καταλήγει να παίζει το παιχνίδι τους.

Πριν από έναν μήνα η Microsoft προειδοποίησε πως βλέπει αυξανόμενες κυβερνοεπιθέσεις από τις τρεις αυτές χώρες, τη Ρωσία, την Κίνα και το Ιράν, με στόχο πελάτες της, ανάμεσά τους προεκλογικές ομάδες, πολιτικές οργανώσεις, ιδιώτες, ακόμα και think tanks όπως το German Marshall Fund των ΗΠΑ. Προειδοποίησε πως οι επιθέσεις αφορούν όλο το εκλογικό οικοσύστημα, πως ξένες ομάδες ενισχύουν τις προσπάθειές τους να στοχοποιήσουν τις προεδρικές εκλογές της 3ης Νοεμβρίου. Μερικές ημέρες αργότερα, στις 22 Σεπτεμβρίου, FBI και αμερικανικό υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας προειδοποίησαν από κοινού πως ξένοι αντίπαλοι μπορεί να επιχειρήσουν να διασπείρουν παραπληροφόρηση αναφορικά με τα εκλογικά αποτελέσματα, όπως κάνουν ήδη εκμεταλλευόμενοι την αμερικανική πόλωση, σε μια προσπάθεια να απαξιώσουν την εκλογική διαδικασία και να υπονομεύσουν τους δημοκρατικούς θεσμούς.

Ερευνητής στο German Marshall Fund είναι ο Ντέιβιντ Λίβαϊν, και δη σε μια διακομματική πρωτοβουλία του, τη Συμμαχία για τη Διασφάλιση της Δημοκρατίας. Γνωρίζει καλά τα επιπλέον μέτρα που έχουν ληφθεί από το 2016 – όταν έγιναν από τη Ρωσία σαφείς προσπάθειες παραβίασης τμημάτων της αμερικανικής εκλογικής υποδομής – για τη διασφάλιση της εκλογικής διαδικασίας. Και δηλώνει πεπεισμένος ότι το εκλογικό σύστημα είναι πλέον περισσότερο ανθεκτικό, περισσότερο ικανό να αποτρέψει, να ανιχνεύσει και να ανακάμψει από επιθέσεις. Αυτή τη φορά, είναι πολύ περισσότερες οι Πολιτείες και οι περιφέρειες που (θα) έχουν εφεδρικούς εκλογικούς καταλόγους σε έντυπη μορφή, όχι μόνο ηλεκτρονική. Και πολύ λίγοι ψηφοφόροι θα ψηφίσουν σε ηλεκτρονικές συσκευές ψηφοφορίας χωρίς χαρτί: ένα 92% των ψηφοφόρων θα ψηφίσουν με χάρτινα ψηφοδέλτια που μπορεί εύκολα να ελεγχθούν. Ακόμα όμως και στις περιφέρειες που χρησιμοποιούν ακόμη συσκευές ψηφοφορίας χωρίς χαρτί (καμία τους δεν βρίσκεται σε αμφίρροπη Πολιτεία), η αυξημένη ζήτηση για επιστολική ψήφο θα μειώσει περαιτέρω τη χρήση τους. Επιπλέον, περισσότεροι από 9 εκατομμύρια ψηφοφόροι έχουν ήδη ψηφίσει, είναι πρωτοφανής ο αριθμός των πολιτών που σπεύδει στην κάλπη πριν από την επίσημη ημέρα των εκλογών, είναι και αυτή μια καλή ασπίδα άμυνας από την οποιαδήποτε επίθεση στην εκλογική υποδομή, ή και αστοχία αυτής της τελευταίας.

Οσο για τις επιστολικές ψήφους, το κόκκινο πανί του Τραμπ, το στόχαστρο του μεγαλύτερου κύματος παραπληροφόρησης κατά τον φετινό εκλογικό κύκλο, αυτές υπάρχουν στις ΗΠΑ από την εποχή του εμφυλίου. Ενα 25% των ψήφων στις προεδρικές εκλογές του 2016 ήταν επιστολικές, φέτος αναμένονται σαφώς περισσότερες, σαφώς περισσότερες όμως είναι και οι βελτιώσεις που έχουν γίνει στη διαδικασία: πολλές Πολιτείες έφτιαξαν πόρταλ ώστε να μπορούν οι ψηφοφόροι να ζητούν ηλεκτρονικά, και όχι μέσω ταχυδρομείου, επιστολικό ψηφοδέλτιο, ολοένα και περισσότερες Πολιτείες έχουν εργαλεία παρακολούθησης που επιτρέπουν στον ψηφοφόρο να γνωρίζει πού βρίσκεται η επιστολική του ψήφος, εάν και πότε παραλήφθηκε, ακόμα και πότε καταμετρήθηκε. Και φυσικά, υπάρχουν ένα σωρό checks and balances, για το γνήσιο της υπογραφής κ.ο.κ., από αυτούς τους «ελέγχους και τις ισορροπίες» πάνω στους οποίους θεμελιώθηκε η δημοκρατία στις ΗΠΑ, και στους οποίους στηρίζεται ακόμη για να αντιμετωπίσει τις ποικίλες απειλές που δέχεται, ακόμα και μέσα από τον Λευκό Οίκο.

Οι ψηφοφόροι είναι πάντα η τελευταία γραμμή άμυνας των εκλογών. Και φέτος αναμένεται στις ΗΠΑ ρεκόρ συμμετοχής. Τα στοιχεία όμως είναι ήδη ξεκάθαρα, το ποσοστό των Δημοκρατικών που επιλέγουν να ψηφίσουν νωρίτερα, αυτοπροσώπως ή με επιστολική ψήφο, είναι διπλάσιο εκείνου των Ρεπουμπλικανών. Κάποιες Πολιτείες δέχονται επιστολικές ψήφους ακόμα και με ημερομηνία των εκλογών, κάποιες Πολιτείες δεν προχωρούν σε προεπεξεργασία των επιστολικών ψήφων πριν από την ημέρα των εκλογών. Με άλλα λόγια, το αποτέλεσμα που θα ανακοινωθεί το βράδυ εκείνο θα είναι ανεπίσημο, μερικό και πιθανότατα ανακριβές. Είναι πολύ πιθανό να ευνοεί τον Ντόναλντ Τραμπ, και στη συνέχεια, τις επόμενες ημέρες, να γείρει προς την κατεύθυνση του Τζο Μπάιντεν. Γι’ αυτό φωνάζει ο Ρεπουμπλικανός υποψήφιος, γι’ αυτό αρνείται να δεσμευθεί πως θα δεχθεί το εκλογικό αποτέλεσμα, γι’ αυτό επιχειρεί να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη των πολιτών στην ακεραιότητα της εκλογικής διαδικασίας, αλείφοντας βούτυρο στο ψωμί των απανταχού αντιπάλων της (αμερικανικής) δημοκρατίας. Ο κύκλος, θα το παρατηρήσατε, ξεκίνησε και κλείνει με τον Ντόναλντ Τραμπ.

ΥΓ.: Κάθε Τρίτη, οι Ιστορίες ταξιδεύουν στις ΗΠΑ μέσω της «εικονικής» – ένεκα πανδημίας – εκλογικής περιήγησης που διοργανώνουν τα Κέντρα Ξένου Τύπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για δεκάδες δημοσιογράφους από όλο τον κόσμο.