Η σχέση μας {CR}με την Τουρκία δεν επηρεάζει {CR}τη συνεργασία μας {CR}με Ελλάδα-Κύπρο

Μήνυμα ότι η επίλυση διαφορών στην Ανατολική Μεσόγειο πρέπει να γίνει αποκλειστικά με ειρηνικά μέσα και εντός του πλαισίου του Διεθνούς Δικαίου στέλνει ο πρεσβευτής της Ρωσίας, Αντρέι Μασλόφ, υπογραμμίζοντας ότι η Μόσχα θεωρεί «μη εποικοδομητικά» τα βήματα που μπορούν να αυξήσουν επιπλέον τη δυναμική της έντασης. Ο Μασλόφ μιλώντας στα «ΝΕΑ» επικρίνει την εμπρηστική ρητορική της Τουρκίας, ενώ δηλώνει ότι η Ρωσία υποστηρίζει το δικαίωμα επέκτασης των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια, σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας. Την ίδια στιγμή ο ρώσος πρεσβευτής «καρφώνει» και την απραξία του ΝΑΤΟ, υπενθυμίζοντας ότι Αθήνα και Αγκυρα είναι μέλη της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, η οποία όπως λέει πρέπει να έχει «συνταγές επίλυσης των διασυμμαχικών διαφορών και αντιμετώπισης τέτοιων εκρηκτικών καταστάσεων». Σημειώνει δε ότι η επιχειρηματική κοινότητα της Ρωσίας είναι ανοιχτή για επενδύσεις στην Ελλάδα και δη στον τομέα των ιδιωτικοποιήσεων. Αναφέρει, τέλος, ότι η αναβάθμιση των ελληνορωσικών σχέσεων εξαρτάται από τις διαθέσεις της Αθήνας.

Ποια η θέση της Ρωσίας για την κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο και τις κινήσεις της Τουρκίας απέναντι στην Ελλάδα; Τι θα σημαίνει αποστολή του «Ορούτς Ρέις» και των πλοίων που το συνοδεύουν έξι μίλια από το Καστελλόριζο ή τη Ρόδο;

Παρακολουθούμε προσεκτικά την κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο και αναμφίβολα ανησυχούμε για την τωρινή κλιμάκωση της έντασης. Αυτό το έχουμε επισημάνει επανειλημμένως δημόσια. Θεωρούμε μη εποικοδομητικά οποιαδήποτε βήματα μπορούν να αυξήσουν επιπλέον τη δυναμική της έντασης. Εχουμε καλέσει τα κράτη της περιοχής να επιδείξουν την πολιτική σύνεση και διορατικότητα.

Η επίλυση των διαφορών αποκλειστικά με ειρηνικά μέσα, εντός του πλαισίου του Διεθνούς Δικαίου είναι μονόδρομος. Τα προβλήματα πρέπει να διευθετούνται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και να μην επιδεινώνονται από τις εμπρηστικές δημόσιες ρητορικές. Αυτή η προσέγγιση βασίζεται στον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ και την εφαρμόζουμε σε οποιεσδήποτε συγκρούσεις ανά τον κόσμο.

Υπάρχει ανησυχία για θερμό επεισόδιο και τι επιπτώσεις θα είχε; Θα μπορούσε η Μόσχα να παρέμβει προς την πλευρά της Τουρκίας για να αποτρέψει κάτι τέτοιο και για την εκτόνωση της έντασης;

Οπως επισήμανε πρόσφατα ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας, Σεργκέι Λαβρόφ, η Ρωσία θα ήταν έτοιμη να συμβάλει στη διαμόρφωση σχέσεων καλής γειτονίας μεταξύ των χωρών της περιοχής, αν μας το ζητήσουν από κοινού οι ενδιαφερόμενες πλευρές.

Είναι γνωστό ότι η Ελλάδα και η Τουρκία είναι μέλη της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας. Στο ΝΑΤΟ σίγουρα πρέπει να υπάρχουν «συνταγές» επίλυσης των διασυμμαχικών διαφορών και της αντιμετώπισης τέτοιων εκρηκτικών καταστάσεων.

Ποια η θέση της Μόσχας για τις συμφωνίες της Ελλάδας με Ιταλία και Αίγυπτο σε σχέση και με το τουρκολιβυκό μνημόνιο, αλλά και για την ελληνική απόφαση για επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 μίλια;

Η θέση της Ρωσίας ως μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ είναι η θέση αρχής. Η Ρωσία θεωρεί τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας του 1982 «ακρογωνιαίο λίθο» του διεθνούς καθεστώτος των θαλασσών, συμπεριλαμβανομένης της οριοθέτησης ΑΟΖ στη Μεσόγειο. Αυτή η Σύμβαση προβλέπει δικαίωμα επέκτασης των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια για όλα τα κράτη.

Σχέση Ρωσίας – Τουρκίας. Μπορεί και πώς να επηρεάσει τις σχέσεις με την Ελλάδα και την Κύπρο;

Οι σχέσεις της Ρωσίας με την Τουρκία δεν επηρεάζουν με κανένα τρόπο τη συνεργασία μας με την Ελλάδα και την Κύπρο. Οι σχέσεις με την καθεμία από τις τρεις χώρες έχουν για μας τη μεγάλη αυτοτελή αξία. Η Ρωσία είναι ανοιχτή στην περαιτέρω ανάπτυξη της διμερούς μας συνεργασίας με αυτές τις τρεις χώρες στον βαθμό που οι ίδιες το επιθυμούν.

Πού βρίσκονται οι σχέσεις Ρωσίας – Ελλάδας; Υπάρχει περιθώριο και διάθεση βελτίωσης;

Εχουμε γερά θεμέλια πάνω στα οποία χτίζουμε τις σχέσεις μας. Η Ρωσία υποστήριξε ενεργά τον ελληνικό αγώνα για την ελευθερία και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στις κρίσιμες στιγμές του. Ηταν η πρώτη χώρα που αναγνώρισε το ανεξάρτητο ελληνικό κράτος. Ακριβώς αυτές τις μέρες, στις 17 Σεπτεμβρίου, συμπληρώνονται 192 χρόνια από την εγκαθίδρυση των διπλωματικών σχέσεων Ρωσίας – Ελλάδας. Πλάι πλάι πολεμούσαμε τον ναζισμό στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και οι σοβιετικοί στρατιώτες που εντάχθηκαν στην Εθνική Αντίσταση πέθαναν ηρωικά εδώ, ενώ πολλοί σοβιετικοί μαχητές ελληνικής καταγωγής τιμήθηκαν τότε με την ανώτερη διάκριση της ΕΣΣΔ – αυτήν του Ηρωα της Σοβιετικής Ενωσης, και στη Ρωσία υπάρχουν μνημεία αφιερωμένα σε αυτούς. Η ιστορία μας είναι γεμάτη κοινές ένδοξες σελίδες και θρυλικές προσωπικότητες, και είναι υποχρέωσή μας να διαφυλάξουμε αυτήν την ιστορική κληρονομιά και να θεμελιώσουμε πάνω σε αυτή μια σύγχρονη αμοιβαία επωφελή συνεργασία. Σήμερα οι σχέσεις μας βρίσκονται σε καλό σημείο. Εχουμε πλούσιο διάλογο, καλά ανεπτυγμένες εμπορικές, ενεργειακές και πολιτιστικές σχέσεις. Η Ελλάδα είναι αγαπημένος τουριστικός προορισμός για εκατοντάδες χιλιάδες Ρώσους, οι οποίοι ανυπομονούν να έρθουν εδώ μόλις το επιτρέψει η επιδημιολογική κατάσταση.

Βέβαια, το περιθώριο βελτίωσης υπάρχει πάντα. Σημαντικές δυνατότητες προώθησης της συνεργασίας μας αφορούν π.χ. τον τομέα ιδιωτικοποιήσεων. Οι σχετικές πρωτοβουλίες της ελληνικής πλευράς θα ήταν ευπρόσδεκτες από την επιχειρηματική κοινότητα της Ρωσίας.

Θεωρείτε ότι υπάρχουν παράγοντες που υπονομεύουν την ανάπτυξη ελληνορωσικών σχέσεων;

Οι παράγοντες βέβαια υπάρχουν. Αλλά σημασία έχει μόνο το τι επιθυμεί η ίδια η χώρα. Αν όντως θέλει να αναβαθμίσει τη συνεργασία σ’ ένα νέο επίπεδο, τότε κανένας ξένος παράγοντας δεν θα μπορέσει να τορπιλίσει την προσπάθεια αυτή.

Ποια τα μηνύματα της επίσκεψης Λαβρόφ στην Κύπρο, προς την Τουρκία; Περιμένουμε επίσκεψη και στην Ελλάδα;

Η θέση μας για το Κυπριακό παραμένει συνεπής και αμετάβλητη. Ως μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ η Ρωσία τάσσεται υπέρ μιας καθολικής, δίκαιης και βιώσιμης λύσης του Κυπριακού και παραμένει πλήρως προσηλωμένη στις προσεγγίσεις που καταχωρίσθηκαν στις Αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας. Θεωρούμε ότι το σύστημα των εξωτερικών εγγυήσεων της ασφάλειας του νησιού δεν αντιστοιχεί στο σύγχρονο διεθνές νομικό στάτους της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ευελπιστούμε στη σύντομη επανέναρξη των συνομιλιών μεταξύ των δύο κυπριακών κοινοτήτων. Η Ρωσία είναι έτοιμη να συμβάλει στην οικοδόμηση σχέσεων καλής γειτονίας μεταξύ της Κύπρου και της Τουρκίας, αν μας το ζητήσουν οι δύο ενδιαφερόμενες πλευρές. Ο υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, έχει την πρόσκληση να επισκεφθεί την Αθήνα. Οι ημερομηνίες θα πρέπει να συμφωνηθούν διά της διπλωματικής οδού.