Φλερτ τουρκικής λίρας με νέο αρνητικό ρεκόρ

Αμείωτες συνεχίζονται οι πιέσεις στην τουρκική λίρα που φλερτάρει ξανά με χαμηλά επίπεδα ρεκόρ έναντι του δολαρίου. Οι εξαγγελίες Ερντογάν για ενεργειακά κοιτάσματα είχαν δώσει μικρή ανάσα στο νόμισμα στα τέλη της προηγούμενης εβδομάδας. Ωστόσο η υποβάθμιση των προσδοκιών για την πιστοληπτική αξιολόγηση από τη Fitch που ακολούθησε και το συνεχιζόμενο πλήγμα στον τουρισμό από την πανδημία φαίνεται ότι έρχονται να βαρύνουν κι άλλο στα προβλήματα που αντιμετωπίζει η τουρκική οικονομία.

Η ισοτιμία του νομίσματος έφτασε χθες ξανά το 7,40 έναντι του δολαρίου που είναι χαμηλά επίπεδα ρεκόρ, από 7,28 την προηγούμενη εβδομάδα, όταν η λίρα είχε πάρει ανάσα από τις πιέσεις. Η αναθεώρηση των προσδοκιών της Fitch από «ουδέτερες» σε «αρνητικές» σημαίνει ότι μπορεί σύντομα να υπάρξει υποβάθμιση της ήδη πολύ χαμηλής πιστοληπτικής ικανότητας της τουρκικής οικονομίας.

Η Αγκυρα έχει δαπανήσει τεράστια ποσά από τα συναλλαγματικά της αποθέματα για να στηρίξει τη λίρα και η προσπάθεια αυτή φαίνεται ότι έχει φτάσει πια σε κρίσιμη καμπή. Με την κυβέρνηση της χώρας να μη θέλει να αυξήσει επίσημα τα επιτόκια δανεισμού σε λίρες για πολιτικούς κυρίως λόγους, η κεντρική τράπεζα έχει καταφύγει σε άτυπες αυξήσεις του κόστους του χρήματος, που όμως δεν έχουν μπορέσει μέχρι τώρα να σταματήσουν την κατρακύλα του νομίσματος. Οι αμέσως επόμενες ημέρες θεωρούνται κρίσιμες για την πορεία της λίρας, καθώς θα φανεί εάν θα ανακοπεί η πτώση με τη λήψη κάποιων μέτρων ή εάν θα συνεχιστεί ο κατήφορος.

Την ίδια ώρα η πανδημία συντηρεί τα προβλήματα της οικονομίας και πλήττει τον τουρισμό που αποτελεί μια από τις βασικές κινητήριες δυνάμεις της οικονομίας της χώρας. Το 2019 η Τουρκία κέρδισε 35 δισ. δολάρια από τον τουρισμό, αφού υποδέχθηκε 45 εκατ. τουρίστες. Φέτος οι απώλειες στον τουρισμό είναι τόσο μεγάλες που έχουν βαρύνει αρνητικά στην ισοτιμία του νομίσματος ειδικά απέναντι στο δολάριο. Ο υπουργός Τουρισμού της Τουρκίας Μεχμέτ Ερσόι ανέφερε προχθές ότι για το 2020 η χώρα περιμένει 15 εκατ. τουρίστες και ότι τα συνολικά έσοδα θα φτάσουν μόλις τα 11 δισ. δολάρια.

Για πολλά χρόνια, σύμφωνα με στοιχεία του Reuters, ο τουρισμός ήταν μεγάλο αντίβαρο απέναντι στα σημαντικά προβλήματα που αντιμετωπίζει η Τουρκία με το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Πλέον οι ανησυχίες από όσους βλέπουν τους τουρίστες να έχουν εξαφανιστεί αποτελούν έναν από τους λόγους για τη συνεχιζόμενη ανησυχία για τη λίρα, όπως σημειώνεται. Μόνο τον Ιούλιο οι αφίξεις τουριστών στη χώρα ήταν 86% χαμηλότερες σε σύγκριση με πέρυσι, όπως δείχνουν τα στοιχεία του υπουργείου Τουρισμού της Τουρκίας.

Ολα αυτά, σε συνδυασμό με το ότι οι ξένοι επενδυτές έχουν αρχίσει να εγκαταλείπουν τη χώρα από την πρώτη σημαντική πρόσφατη συναλλαγματική κρίση του 2018 και πλέον απέχουν στο μεγαλύτερο ποσοστό, αυξάνουν τις προκλήσεις για τον Ερντογάν. Ο πρόεδρος της χώρας από την πλευρά του βλέποντας τις εξελίξεις γίνεται όλο και πιο επιθετικός τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό.

Την ίδια ώρα οι πολίτες της χώρας προσπαθούν να θωρακιστούν όσο περισσότερο μπορούν απέναντι στη βουτιά της ισοτιμίας. Για τον λόγο αυτόν αναζητούν να αγοράσουν ξένο νόμισμα ή στρέφονται προς τις αγορές χρυσού, κάτι που κάνει και η ίδια η κυβέρνηση στην Αγκυρα.

Η Τουρκία σύμφωνα με στοιχεία του Bloomberg αναμένεται να αποκτήσει ποσότητες χρυσού ρεκόρ φέτος, με την κεντρική τράπεζα να αγοράζει τη μεγαλύτερη από την ποσότητα αυτή. Η επεξεργασία και παραγωγή χρυσού αναμένεται φέτος να αυξηθεί στη χώρα κατά 16%, στους 44 τόνους. Ειδική νομοθεσία του 2017 δίνει στην κεντρική τράπεζα δικαίωμα πρώτης άρνησης για την αγορά χρυσού που έχει εξορυχθεί στη χώρα. Η τουρκική κυβέρνηση αγοράζει συνεχώς χρυσό επειδή οι τιμές του πολύτιμου μετάλλου έχουν κινηθεί έντονα ανοδικά τους τελευταίους μήνες.