Καρδιακά προβλήματα {LF}έως και δυόμισι μήνες μετά την ανάρρωση

Βλάβες στο μυοκάρδιο με επίμονη φλεγμονή και οίδημα παρουσιάζουν ακόμη και δυόμισι μήνες μετά την προσβολή τους από τη λοίμωξη COVID-19 σχεδόν οκτώ στους δέκα ασθενείς που νόσησαν από τον SARS-CoV-2. Αυτό προέκυψε από κλινικές έρευνες του Πανεπιστημίου της Φρανκφούρτης, τα αποτελέσματα των οποίων συνόψισαν οι καθηγητές της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Κίμωνας Σταματελόπουλος και Θάνος Δημόπουλος, πρύτανης του ΕΚΠΑ.

Οπως επισημαίνουν, στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Φρανκφούρτης εξετάστηκαν συνολικά 100 ασθενείς που είχαν αναρρώσει από τη λοίμωξη COVID-19. «Οι ασθενείς αυτοί συγκρίθηκαν με ομάδα ελέγχου 50 ατόμων με αντιστοιχισμένη ηλικία και φύλο και με μία δεύτερη ομάδα 57 ασθενών με παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο». Σε διάστημα 79 ημερών από την ημέρα της διάγνωσής τους με COVID-19 υποβλήθηκαν σε μαγνητική τομογραφία καρδιάς και όπως απεδείχθη, στο 78% των ασθενών εντοπίστηκαν παθολογικά ευρήματα. Συγκεκριμένα, όπως εξηγούν οι καθηγητές, «εβδομήντα ένας ασθενείς (71%) είχαν ανιχνεύσιμη (≥3pg/mL) υψηλής ευαισθησίας τροπονίνη (hsTnT), ενώ 5% είχαν σημαντικά αυξημένη hsTnT (≥13,9pg/mL). Κατά την απεικόνιση με ΜΤΚ, συγκριτικά με τις δύο ομάδες ελέγχου, οι αναρρώσαντες ασθενείς από COVID-19 είχαν χαμηλότερο κλάσμα εξώθησης της ΑΡ κοιλίας, υψηλότερους όγκους κοιλιών, υψηλότερη μάζα ΑΡ κοιλίας, περικαρδική συλλογή και αυξημένη μυοκαρδιακή φλεγμονή, οίδημα και ίνωση όπως εκτιμήθηκαν από τις native T1 και T2 ακολουθίες και την καθυστερημένη ενίσχυση με γαδολίνιο. Τέλος, σε ασθενείς με ευρήματα σοβαρής μυοκαρδιακής προσβολής διενεργήθηκε ενδομυοκαρδιακή βιοψία, η οποία έδειξε ενεργό λεμφοκυτταρική διήθηση, ενδεικτική ιογενούς μυοκαρδίτιδας».

Οι ασυμπτωματικοί. Την ίδια στιγμή, μια άλλη μελέτη, των Michael Riediker και Dai-Hua Tsai του Ελβετικού Κέντρου για την Επαγγελματική Υγεία, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό «JAMA», δείχνει πως ασυμπτωματικοί ασθενείς μπορεί να μεταδίδουν τον ιό ακόμη και χωρίς στενή φυσική επαφή.
Οπως εξηγούν οι γιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Ιωάννης Ντάνασης, Πάνος Μαλανδράκης, Μαρία Γαβριατοπούλου και Θάνος Δημόπουλος, κατά τη διάρκεια της μελέτης υπολογίστηκε με μαθηματικά μοντέλα η πιθανότητα μετάδοσης από έναν ασθενή που αναπνέει κανονικά ή βήχει σε ένα γραφείο δύο ή τριών ατόμων υπό διαφορετικές συνθήκες αερισμού. Οι ασθενείς με COVID-19 διαχωρίστηκαν σε τρεις ομάδες ανάλογα με το ιικό φορτίο που μετέφεραν (χαμηλό, μέσο και υψηλό). Στη συνέχεια, υπολογίστηκε η διακύμανση της συγκέντρωσης του ιικού φορτίου στα σταγονίδια του αέρα με την πάροδο του χρόνου. Οπως απεδείχθη, «στον τυπικό αερισμό ενός νοσοκομείου όπου πραγματοποιούνται 10 κύκλοι ανακύκλωσης αέρα ανά ώρα, η συγκέντρωση του ιικού φορτίου σταματάει να αυξάνεται μετά από 30 λεπτά ενώ σε ένα γραφείο όπου γίνονται περίπου 3 κύκλοι ανακύκλωσης αέρα ανά ώρα, η συγκέντρωση του ιικού φορτίου συνεχίζει να αυξάνεται και πλέον της μιας ώρας». Κι ενώ μόνο τα λίγα άτομα με πολύ μεγάλο ιικό φορτίο σε ένα φτωχά αεριζόμενο κλειστό περιβάλλον αποτελούσαν κίνδυνο μόλυνσης για τα υγιή άτομα, κυρίως όταν ο ασθενής βήχει ή μιλάει δυνατά ή τραγουδά, «σημαντικό ποσοστό του ιού υπάρχει και στα μικρότερα σταγονίδια, τα οποία παραμένουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα και μπορούν εύκολα να φτάσουν τους πνεύμονες και να προκαλέσουν νόσο».

Στα γραφεία. Κατά συνέπεια, σύμφωνα με τους συγγραφείς, η χρήση της απλής χειρουργικής μάσκας ίσως είναι ανεπαρκής σε περιπτώσεις παρατεταμένης συναναστροφής σε μικρό χώρο με ανεπαρκή εξαερισμό και μέχρι να καθιερωθούν μαζικά μοριακά τεστ που θα ανιχνεύουν τους ασυμπτωματικούς φορείς COVID19, θα πρέπει να αποφεύγεται ο συγχρωτισμός στους εργασιακούς χώρους.