Παλιές και νέες μάχες στο ρινγκ του ΣΥΡΙΖΑ

Αν ο ΣΥΡΙΖΑ σήμερα ήταν ρινγκ, οι εκατέρωθεν μονομάχοι θα ήταν πολλοί. Και κάθε αγώνας θα είχε και άλλον λόγο. Ακόμη και παλιότερους λογαριασμούς από άλλους πολιτικούς χώρους που έχουν σήμερα μετακινηθεί στο κόμμα της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Ορισμένα δεδομένα θα βοηθήσουν την ανάγνωση. Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι όντως σήμερα ένα κόμμα εν κινήσει, όπως αρκετά στελέχη του λένε. Κόμμα που ηττήθηκε στις εκλογές πριν από έναν χρόνο, εκ των πραγμάτων αποζητά εκ νέου τον βηματισμό του, τις κοινωνικές συμμαχίες που θα το κάνουν να επανακάμψει, το νέο του πολιτικό σχέδιο, τη νέα του αντιπολίτευση.

Τα παραπάνω είναι σχεδόν αυτονόητα για όποιον έχει ηττηθεί σε εκλογές και προηγουμένως είχε κυβερνήσει. Από την πρώτη στιγμή, το ίδιο βράδυ της ήττας, ο Αλέξης Τσίπρας μίλησε για τον νέο του δρόμο. Από εκεί ξεκινά και μια πρώτη εσωτερική και ολίγον σχηματική αντιπαράθεση που θα τη συνοψίζαμε στο «κόμμα ή παράταξη;». Κοινώς, ΣΥΡΙΖΑ με ταυτοτικά χαρακτηριστικά, ως κόμμα ενός ρεύματος της Αριστεράς, ή μετασχηματισμός σε Δημοκρατική Παράταξη; Γρήγορα το παραπάνω σχήμα αντιπαράθεσης έλαβε όλα τα χαρακτηριστικά για να μεταμορφωθεί σε πυροκροτητή φραξιονισμών – άθλημα αγαπημένο της Αριστεράς. Ο Αλέξης Τσίπρας το κατάλαβε και επίσης γρήγορα επιχείρησε να δώσει τον τόνο: είμαστε κόμμμα- ραχοκοκαλιά της Δημοκρατικής Παράταξης και των προοδευτικών δυνάμεων. Κι όμως το ρινγκ είχε στηθεί. Εδώ δεν θα λάμβαναν μάχη μόνον οι κλασικές ομάδες του ΣΥΡΙΖΑ αλλά και οι νέες. Οι μεταξύ τους υπόγειες γέφυρες ή κόντρες επίσης έχουν ένα ενδιαφέρον. Και μαζί με τους κλασικούς 53 υπό τον Ευκλείδη Τσακαλώτο, την τρόικα των παλιών Βούτση – Φίλη- Σκουρλέτη, την ευρεία προεδρική ομάδα (που πια είναι αρκετές υπο-ομάδες) και την Προοδευτική Συμμαχία νέες μάχες άρχισαν.

Πολλές όμως είχαν την καταγωγική τους ρίζα σε άλλες μάχες του νεότερου πολιτικού παρελθόντος, όπου και διάφορα στελέχη έχουν ιστορικό. Στο ΠΑΣΟΚ και τις φατρίες του ’90. Στο ΚΚΕ εσωτερικού, στον πάλαι ΣΥΝ, στο ΚΚΕ, στον νεότερο ΣΥΡΙΖΑ. «Παλιές μάχες σε νέο ρινγκ», έλεγε πολύπειρο στέλεχος στο γήπεδο της Ξιφασκίας στο Ελληνικό πριν από μια εβδομάδα, όπου και λάμβανε χώρα η Κεντρική Επιτροπή Ανασυγκρότησης του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, των 700 μελών.

Εδώ κανείς διέκρινε τις νέες συμμαχίες και τα νέα παρεάκια αλλά και τις νέες αντιθέσεις. Βεβαίως όχι με τη σφοδρότητα του Πολιτικού Συμβουλίου που προηγήθηκε, αλλά με σαφείς τις φατρίες και τα επίδικα.

Τα εθνικά. Μια παλιά μάχη που έχει, για παράδειγμα, μεταβιβαστεί εντός του ΣΥΡΙΖΑ είναι το γνωστό από τα 90s – ίσως όμως και από την παλιότερη πολιτική Ιστορία – «εκσυγχρονιστικό και πατριωτικό ΠΑΣΟΚ». Σήμερα με αφορμή τα ελληνοτουρκικά η αντιπαράθεση αναβιώνει, το ίδιο θα λέγαμε και πριν από δύο χρόνια με το Μακεδονικό. Και εδώ κανείς βρίσκει στην ίδια όχθη τα μέλη της Πρωτοβουλίας Γέφυρα (Νίκος Μπίστης, Αντώνης Λιάκος, Νίκος Μουζέλης, Σωτήρης Βαλντέν κ.ά.), τη ΔΗΜΑΡ και την τάση των 53. Και απέναντι μια μεγάλη μερίδα πασοκογενών μελών της Προοδευτικής Συμμαχίας (πολλοί άλλοτε ήταν στο ρεύμα Ακη Τσοχατζόπουλου).

Οι πρώτοι και πιο πρόσφατα (συγκεκριμένα 8 μέλη του ΠΣ της Προοδευτικής Συμμαχίας που προέρχονται από την τάση των γεφυροποιών ή όπως αυτοπροσδιορίζονται εκ του μεταρρυθμιστικού προοδευτικού ρεύματος) κάνουν έκκληση για χαμηλούς τόνους στα ελληνοτουρκικά, έχουν μέτωπο με τον εθνικισμό, ενώ κάνουν κριτική στον Νίκο Κοτζιά για το Κυπριακό και τη «χαμένη ευκαιρία των συνομιλιών στο Κραν Μοντανά» – αίσθηση προκάλεσε πρόσφατα άρθρο με υψηλούς πολιτικούς τόνους κατά του πρώην ΥΠΕΞ από τον καθηγητή κ. Βαλντέν.

Στο πεδίο των ελληνοτουρκικών βέβαια τον τόνο σήμερα δίνει ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας που με τη δευτερολογία του στο γήπεδο της Ξιφασκίας έδειξε πως είναι σε γραμμή «πολύπλευρης εξωτερικής πολιτικής» ξανά ενώ κινείται «κεντρίστικα και με ισορροπίες» στα λεγόμενα εθνικά. Σε αυτό το μήκος κύματος κινείται και ο έμπειρος πια Γιώργος Κατρούγκαλος που κρατά το άτυπο χαρτοφυλάκιο της Διπλωματίας του ΣΥΡΙΖΑ αλλά και στελέχη όπως ο Νίκος Ξυδάκης. Βέβαια τα εθνικά θέματα δεν είναι εύκολο πεδίο για την Αριστερά, συχνά το λέει ο Τσίπρας σε συνεργάτες του, και το τελευταίο που θέλει είναι να εμφανίζονται πολλές γραμμές σε αυτά.

Το «βρώμικο ’89». Προσφάτως μπήκε στην ατζέντα, με αφορμή τις κασέτες Μιωνή, το ’89. Μια γραμμή ήθελε να κάνει μια παράξενη ιστορική αντιστοίχιση, πως ο Τσίπρας σήμερα είναι ο Ανδρέας του ’89. Το μακρινό έτος, που πολιτικά βαφτίστηκε από τον Λευτέρη Παπαδόπουλο, έχει τις δικές του συνδηλώσεις και πολλοί εκ των σημερινών συριζαίων τότε ήταν σε διαφορετικές όχθες. Η κριτική του Νίκου Φίλη στο γήπεδο της Ξιφασκίας που συμπυκνώθηκε με τη φράση «το 1989 η Αριστερά υπήρξε δύναμη κάθαρσης, όχι συνενοχής» και τα καρφιά του για τους Κουβέλη και Δραγασάκη που τότε ήταν υπουργοί, άνοιξαν τον ασκό του Αιόλου για το ’89. Για παράδειγμα, πολλοί τότε πασόκοι, σημερινοί συριζαίοι δεν είδαν θετικά την παρέμβαση του Φίλη. Αλλοι πάλι, συμμετέχοντες ή πρωταγωνιστές της εποχής, στάθηκαν πιο αυτοκριτικά, όπως ο πολύπειρος Δημήτρης Χατζησωκράτης, σήμερα μέλος της Προοδευτικής Συμμαχίας, που συμφώνησε με τον Νίκο Φίλη, αλλά και σημειώνοντας πως το τότε πολιτικό κλίμα απαιτούσε εξυγιαντικές κινήσεις και πως ο Συνασπισμός επιχείρησε τότε να λειτουργήσει ως δύναμη κάθαρσης, και όχι δύναμη συνενοχής. Παραδεχόμενος πάντως σε συνομιλητές του πως η παραπομπή του Ανδρέα Παπανδρέου στο ειδικό δικαστήριο ήταν λάθος και ότι ο κόσμος του ΠΑΣΟΚ εξέλαβε την κίνηση αυτή ως σχέδιο λεηλάτησης του ΠΑΣΟΚ και στοχοποίησης του αρχηγού του. Το ’89 διαπερνά τον σημερινό ΣΥΡΙΖΑ με πολλές αναγνώσεις. Μαζί με τα εθνικά αποτελούν παλιότερες έριδες άλλων χώρων. Στον δρόμο προς το συνέδριο του φθινοπώρου, οι μάχες θα εντείνονται.