Η «πράσινη σειρά» {LF}της Loggia

Είναι ίσως μία από τις παραγνωρισμένες στιγμές στη διαδικασία της ανάγνωσης: η πρώτη επαφή με το εξώφυλλο και τον σχεδιασμό του βιβλίου ανά χείρας. Το στήσιμο, η γραμματοσειρά, η διάταξη των χαρακτήρων, το τύπωμα συνδέονται με τις μικρές ή τις μεγάλες προσδοκίες του αναγνώστη, περνούν στο συναισθηματικό του αρχείο για μια ιδιότυπη ταξινόμηση – «το είχα διαβάσει στο βιβλίο με την πράσινη ράχη». Τέτοιες σκόρπιες σκέψεις γέννησε η νέα σειρά λογοτεχνίας των εκδόσεων Loggia, με το πράσινο εξώφυλλο και τα λευκά στοιχεία Warnock, την οποία σχεδίασε καλλιτεχνικά ο έμπειρος Γιάννης Κουρούδης του Κ2 Design. Ακόμη κι έτσι ήταν η πιο πρόσφατη αφορμή, καθώς δεν είναι η μόνη που συνδυάζει τους ιδιαίτερους τίτλους με την αντίστοιχη αισθητική (αναφέρουμε ενδεικτικά εδώ τις εκδόσεις Αγρα, Κίχλη, Στερέωμα, Δώμα, Περισπωμένη, Μελάνι, Μάγμα, Οξύ, αλλά και Πόλις, τελευταίο δείγμα των οποίων είναι τα μοβ ανάγλυφα γράμματα στον τίτλο «Ωσπου οι πέτρες να γίνουν ελαφρύτερες απ’ το νερό» του Αντόνιο Λόμπο Αντούνες).

Οσον αφορά τα βιβλία των εκδόσεων Loggia, που διευθύνει ο συγγραφέας, εκδότης Νίκος Κουφάκης», έχουν κυκλοφορήσει μέχρι τώρα τρία από τον περασμένο Μάρτιο. Η ανθολογία 40 ποιημάτων «Χαίρομαι που είμαι εδώ» του Αλντεν Νόουλαν (μετάφραση, επίμετρο Γιάννης Παλαβός, δίγλωσσο), το «Περιστατικά στο εγγύς εξωπραγματικό» του Μαξ Μπλέχερ (μτφ. Βίκτορ Ιβάνοβιτς) και το «Σκοτεινό νερό» του Νικόλα Πουλιέζε (μτφ. Ευαγγελία Γιάννου). Οι εκδόσεις συστήνουν συγγραφείς που εμφανίζονται για πρώτη φορά στα ελληνικά γράμματα. Η μικρή φόρμα θα τυπώνεται σε κίτρινο εξώφυλλο, το μυθιστόρημα σε πράσινο και η ποίηση σε μοβ.

Νικόλα Πουλιέζε

Ο Πουλιέζε ξαφνιάζει από την πρώτη λέξη του μυθιστορήματος, ενώ υπόσχεται παράλληλα ένα αίσθημα αναγνωστικής ασφάλειας: «Και μέσα από το τζάμι του παραθύρου γκρίζες σκέψεις αχνίζουν ακολουθώντας τη θάλασσα, με τη Σάντα Λουτσία να κρύβεται πίσω του, με τα χέρια στις τσέπες, ακούει τη σιωπή της σιωπής του, τις ριπές του αέρα που πλησιάζει και τα φύλλα που στροβιλίζονται στον δρόμο πάνω στην άσφαλτο». Ο ιταλός συγγραφέας γεννήθηκε στο Μιλάνο το 1944, αλλά πέρασε τα πρώτα χρόνια της ζωής του στη Νάπολι. Το «Σκοτεινό νερό» (1976) γράφτηκε στα γραφεία της εφημερίδας «Roma», όπου εργαζόταν, μέσα σε 45 ημέρες. Οταν ολοκληρώθηκε, ο αδερφός του συγγραφέα, Αρμάντο, προώθησε το χειρόγραφο στον καταξιωμένο Ιταλο Καλβίνο, υπεύθυνο τότε του λογοτεχνικού τμήματος στις εκδόσεις Einaudi. Μετά τις πρώτες παρατηρήσεις του Καλβίνο, το βιβλίο θα κυκλοφορήσει το 1977. Αφορμή για την εξέλιξη της αφήγησης είναι η καθίζηση της οδού Ανιέλο Φαλκόνε στη Νάπολι του 1969, όπου βρήκε τον θάνατο ένας περαστικός. Το επεισόδιο μάλιστα άνοιξε μεγάλη συζήτηση για το ζήτημα των υποδομών και προκάλεσε πολιτική αντιπαράθεση στη Βουλή, όπως σημειώνει στο επίμετρο η μεταφράστρια. Ο συγγραφέας αφηγείται την ιστορία «τεσσάρων ημερών με βροχή στην πόλη της Νάπολι εν αναμονή ενός εκπληκτικού γεγονότος». «Θα έλεγε κανείς ότι οι πρωταγωνιστές στο μυθιστόρημα είναι τρεις: η ασταμάτητη βροχή, η πλημμυρισμένη Νάπολι και οι διαφορετικές ιστορίες των κατοίκων, οι οποίοι βιώνουν με τον δικό τους τρόπο τη νεροποντή. Ανάμεσά τους, ο δημοσιογράφος Κάρλο Αντρεόλι, alter ego του συγγραφέα…», γράφει η Ευαγγελία Γιάννου για το «πολυφωνικό μυθιστόρημα» ή το «αντι-μυθιστόρημα», όπως χαρακτηρίζει το βιβλίο ο μελετητής Τζουζέπε Πέσε, λόγω των πρωτότυπων γλωσσικών και υφολογικών επιλογών.

Μαξ Μπλέχερ

Το βιβλίο του Ρουμανοεβραίου Μπλέχερ (1909-1938) είναι το βιβλίο ενός ανθρώπου που αρρώστησε από τη νόσο του Ποτ (φυματίωση των οστών), έζησε στα κρεβάτια των σανατορίων, με το σώμα του σε γύψινο κάλυμμα. Λάτρης του Κίρκεργκορ, όπως και ο Κάφκα, δεν εξιδανικεύει την ασθένεια ούτε υποπίπτει σε ρομαντικές απεικονίσεις. «Η δική μου ταλάντευση μέσα στην ανασφάλεια δεν έχει πια όνομα: είναι η λύπη που τίποτα δεν έχω ανακαλύψει στον βυθό» γράφει ήδη στην αρχή. Η γραφή αποτέλεσε για τον Μπλέχερ αντιστάθμισμα και, σε μεγάλο βαθμό, θρίαμβο επί της προσωπικής του τραγωδίας. Ο Κ. Βραχνός εξηγεί στο επίμετρο: «Φυματίωση των οστών στις αρχές του εικοστού αιώνα σήμαινε, εκτός από εις θάνατον καταδίκη, υπαρξιακή απομόνωση και κοινωνικό αποκλεισμό. Με την καθήλωση και τις αγωγές που συνεπαγόταν εξασφάλιζε για τον ασθενή την τέλεια γκετοποίηση».

Από τις ίδιες εκδόσες αναμένουμε πλέον τους εξής τίτλους: «Apollokalypse» του Γκέρχαρντ Φάλκνερ (μτφ. Μαρίνα Αγαθαγγελίδου), «Αντιαφηγήσεις» του Τζον Κίιν (μτφ. Γιώργος Μαραγκός), «Η σκοτεινή πλευρά των πραγμάτων» του Μάριο Αντρέα Ριγκόνι (μτφ. Μαρία Φραγκούλη), «Από το ημερολόγιο – Νίκος Καρούζος» της Εύας Μπέη, «Κύματα» του Εντουαρντ φον Κάιζερλινγκ (μτφ. Αναστασία Χατζηγιαννίδη), «Ασμα για τον δολοφονημένο εβραϊκό λαό» του Ιτζάκ Κάτζνελσον (μτφ. Κ. Βραχνός).

Νικόλα Πουλιέζε
Σκοτεινό νερό
Μτφ. Ευαγγελία Γιάννου
Τιμή 13,50 ευρώ

Μαξ Μπλέχερ
Περιστατικά στο εγγύς εξωπραγματικό
Μτφ. Βίκτορ Ιβάνοβιτς
Τιμή 12,80 ευρώ