Πάνω από 10 δισ. ευρώ για ενίσχυση ελληνικών επιχειρήσεων

Με αρωγό τις ελληνικές τράπεζες και τη μόχλευση των κεφαλαίων που θα πραγματοποιηθεί το επόμενο διάστημα περισσότερα από 10 δισεκατομμύρια ευρώ αναμένεται να διοχετευτούν στην ελληνική οικονομία με χρονοδιάγραμμα την απορρόφησή τους έως το τέλος του 2020. Τα κεφάλαια αυτά τα όποια προανήγγειλε η κυβέρνηση θα εισρεύσουν στην Ελλάδα από ευρωπαϊκά κονδύλια αλλά και εθνικούς πόρους και θα διοχετευτούν στις ελληνικές επιχειρήσεις, κυρίως στις μικρομεσαίες αλλά και σε μεγάλες επιχειρήσεις κλάδων που έχουν πληγεί από την υγειονομική κρίση που προκάλεσε η πανδημία του Covid-19. Σε αυτήν την προσπάθεια ο ρόλος των τραπεζών αναμένεται να είναι καταλυτικός καθώς μέσα από αυτές θα μπορέσουν οι επιχειρήσεις να αξιοποιήσουν τα χρηματοδοτικά εργαλεία που έχει σχεδιάσει η κυβέρνηση μέσω της Αναπτυξιακής Τράπεζας ενώ με τη μόχλευση των κεφαλαίων τα οφέλη θα είναι πολλαπλάσια και θα βοηθήσουν στην ταχύτερη επαναφορά των επιχειρήσεων στην κανονικότητα και την αναπτυξιακή πορεία στην οποία είχαν μπει και ανακόπηκε τον περασμένο Μάρτιο.

Η κυβέρνηση βασίζεται στον ρόλο που θα διαδραματίσουν οι τράπεζες. Αλλωστε σε αυτήν την κατεύθυνση ήταν και το μήνυμα που έστειλε ο Πρωθυπουργός ζητώντας από τις διοικήσεις των τραπεζών να στηρίξουν την οικονομία και τις επιχειρήσεις και να τηρήσουν τη δέσμευσή τους για την ενίσχυση της ρευστότητας στην αγορά. Η κυβέρνηση έχει παρουσιάσει ένα οργανωμένο σχέδιο για την τόνωση της επιχειρηματικότητας και της οικονομίας με συγκεκριμένα χρηματοδοτικά προϊόντα, στα οποία θα συμβάλουν οι τράπεζες.

Ηδη μέσω του προγράμματος επιδότησης των τόκων των ενήμερων επιχειρηματικών δανείων για τρεις μήνες και του ΤΕΠΙΧ, για το οποίο ενδέχεται να δοθεί δίμηνη παράταση, αναμένεται να χρηματοδοτηθούν τουλάχιστον 7.000 επιχειρήσεις με τον αριθμό που έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον να είναι σημαντικά υψηλότερος. Παράλληλα μεγάλος αριθμός επιχειρήσεων εκτιμάται ότι θα ενισχυθεί και μέσω του προγράμματος εγγυοδοσίας που θα «τρέξει» σύντομα και για το οποίο το ύψος των εγγυήσεων της Αναπτυξιακής Τράπεζας θα ανέλθει στα 2 δισ. ευρώ από 1 δισ. που αρχικά είχε προβλεφθεί. Παράλληλα μέσω της Αναπτυξιακής Τράπεζας – και πάντα σε συνεργασία με τις εμπορικές τράπεζες – μια σειρά και άλλων χρηματοδοτικών εργαλείων θα ξεδιπλώνεται σταδιακά και θα στοχεύει στην ενίσχυση κυρίως των μικρομεσαίων με επιχειρηματικά κεφάλαια, καθώς και στη δανειοδότηση νέων αναπτυξιακών έργων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το Ταμείο Επιχειρηματικών Συμμετοχών που έχει στόχο τη χρηματοδότηση επενδύσεων σε ενέργεια, κυκλική οικονομία και έργα κρίσιμων υποδομών. Παράλληλα από τις αρχές του επόμενου έτους θα ξεκινήσουν και οι νέες δράσεις του ΕΣΠΑ 2021 – 2027, οι οποίες σε συνεργασία με τις τράπεζες θα δώσουν προτεραιότητα και πάλι στη στήριξη των επιχειρήσεων και την ενίσχυση της απασχόλησης.

Χρηματοδότηση τόκων ενήμερων δανείων

Στο πλαίσιο επανεκκίνησης των επιχειρήσεων και στο πλαίσιο της αντιμετώπισης των επιπτώσεων της πανδημίας, τέθηκε σε εφαρμογή ένα χρηματοδοτικό εργαλείο προϋπολογισμού 750 εκατ. ευρώ για την πληρωμή των τόκων ενήμερων δανείων για το χρονικό διάστημα Απριλίου – Ιουνίου. Το χρηματοδοτικό αυτό εργαλείο αποτέλεσε το πρώτο εργαλείο στην ανάσχεση των οικονομικών επιπτώσεων από τον περασμένο Μάρτιο και παραμένει διαθέσιμο μέχρι τις 30 Ιουνίου 2020- προσφέροντας την τρίμηνη κάλυψη των τόκων όλων των επιχειρηματικών δανείων, που ήταν ενήμερα στις 31 Δεκεμβρίου 2019, σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις ως έμμεσο κεφάλαιο κίνησης. Με τον τρόπο αυτό οι επιχειρήσεις μπορούν να παραμείνουν εντός του τραπεζικού συστήματος και να αποφευχθεί το κοκκίνισμα των δανείων τους.

Ο αρχικός προϋπολογισμός, της δράσης είναι 750 εκατ. ευρώ, που προέρχονται από πόρους του ΕΣΠΑ και πιο συγκεκριμένα από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Επιχειρηματικότητα, Ανταγωνιστικότητα και Καινοτομία (ΕΠΑνΕΚ). Στο πρόγραμμα αυτό οι αιτήσεις που έχουν υποβληθεί ξεπερνούν τις 17.000 ενώ περισσότερες από 60.000 αιτήσεις βρίσκονται στο τελικό στάδιο υποβολής τους. Αφορούν κυρίως επιχειρήσεις όλων των κλάδων της οικονομίας με κύριους τους τομείς του τουρισμού και της εστίασης που έχουν δεχθεί και το μεγαλύτερο πλήγμα λόγω της πανδημίας. Οι τράπεζες είναι αυτές που κρίνουν την ενημερότητα των επιχειρήσεων, η οποία όμως αφορά αποκλειστικά το επιδοτούμενο δάνειο και όχι το συνολικό προφίλ της επιχείρησης.

Σε εξέλιξη το ΤΕΠΙΧ ΙΙ

Σε εξέλιξη βρίσκεται και η διαδικασία υποβολής αιτήσεων για τα δάνεια κεφαλαίου κίνησης με επιδότηση του 100% των τόκων για τα δύο πρώτα χρόνια, για το οποίο η κυβέρνηση αύξησε τα κονδύλια κατά 300 εκατ. ευρώ, τα οποία αντιστοιχούν (με τη μόχλευση των τραπεζών ) σε 750 εκατ. ευρώ νέα δάνεια προς μικρομεσαίες επιχειρήσεις για κεφάλαιο κίνησης με δέσμευση διατήρησης των θέσεων εργασίας. Πλέον ο συνολικός προϋπολογισμός ξεπερνάει τα 2 δισ. ευρώ και καλύπτει ανάγκες για ρευστότητα πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Ηδη ο αριθμός των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί ξεπερνά τις 65.000 μετά και την επανενεργοποίηση του προγράμματος στις 20 Μαΐου λόγω της αυξημένης ζήτησης που παρουσίασε. Εκτιμάται ότι οι τράπεζες θα μπορέσουν να χρηματοδοτήσουν περίπου 7.000 επιχειρήσεις από το συνολικό αποθεματικό των 2 δισ. ευρώ που είναι τα κεφάλαια του προγράμματος.

Ερχονται οι χρηματοδοτήσεις έως 7 δισ. μέσω του Ταμείου Εγγυοδοσίας

Το συγκεκριμένο χρηματοδοτικό εργαλείο αποτελεί το βαρύ οπλοστάσιο για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της πανδημίας. Σε συνεργασία με τις τράπεζες, η Αναπτυξιακή Τράπεζα θα παρέχει εγγυήσεις άνω του 1,2 δισ. ευρώ. Αναμένεται να τρέξει τις επόμενες ήμερες και θα προσφέρει δάνεια για κεφάλαιο κίνησης εγγυημένα κατά 80%. Ετσι όπως έχει σχεδιαστεί, οι τράπεζες θα μπορέσουν να υπερδιπλασιάσουν τον αριθμό των δανείων και να καλύψουν όσο το δυνατόν περισσότερες επιχειρήσεις που θα πληρούν τα κριτήρια. Είναι ένα εργαλείο πολύ σημαντικό για τη στήριξη της ελληνικής επιχειρηματικότητας καθώς έχει διευρυμένη περίμετρο αναφορικά με τις επιχειρήσεις που θα μπορέσουν να δανειοδοτηθούν. Το αρχικό κεφάλαιο είναι 1,25 δισ. ευρώ από πόρους του ΕΣΠΑ, εκ των οποίων τα 250 εκατ. ευρώ αφορούν την επιδότηση έως και 100% της προμήθειας εγγύησης. Το ποσό αυτό με τη μόχλευση των τραπεζών αναμένεται να φτάσει σχεδόν στα 3,6 δισ. ευρώ για νέα δάνεια προς μικρές, μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που δραστηριοποιούνται στους τομείς της γεωργίας και αλιείας. Σε δεύτερη φάση – και σε άμεση συνάρτηση με τη ζήτηση που θα έχει το συγκεκριμένο προϊόν – υπάρχει η πρόβλεψη για αύξηση του αρχικού κεφαλαίου με επιπλέον 1 δισ. ευρώ και εφόσον κάτι τέτοιο επιτευχθεί τα κεφάλαια που θα διοχετευθούν στην αγορά μαζί με την αναμόχλευση των τραπεζών θα φτάσει και ίσως ξεπεράσει τα 7 δισ. ευρώ.

Ερχονται και νέα προγράμματα χρηματοδοτήσεων 5 δισ. ευρώ

Ωστόσο κυβέρνηση και τράπεζες δεν μένουν εδώ. Το επόμενο διάστημα μέσω της Αναπτυξιακής Τράπεζας, αλλά και σε συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς, αναμένεται να ενεργοποιηθούν νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, τα οποία θα επικεντρώνονται στη δανειοδότηση νέων αναπτυξιακών έργων όπως το Ταμείο Επιχειρηματικών Συμμετοχών για τη χρηματοδότηση επενδύσεων σε ενέργεια, κυκλική οικονομία και έργα κρίσιμων υποδομών (3 δισ. ευρώ), το Project Preparation Facility για συντονισμό και χρηματοδότηση ωρίμασης μεγάλων και στρατηγικών έργων υποδομής αλλά και η δημιουργία πιλοτικού προγράμματος συν-επενδύσεων επιχειρηματικών αγγέλων σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων (ύψους 30 εκατομμυρίων ευρώ) που θα αφορά ιδιώτες επενδυτές, που θέλουν να επενδύσουν σε μικρές εταιρείες δυναμικά εξελισσόμενες, όπως και το πρόγραμμα soft financing για επανεκκίνηση των καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων. Τέλος, ένα ακόμα εργαλείο θα είναι εκείνο των δανειακών συγχρηματοδοτήσεων, πάλι από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, η οποία θα συνεπενδύει, μαζί με άλλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και διεθνείς οργανισμούς, σε ελληνικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε στρατηγικούς τομείς όπως είναι οι μεταφορές, ο τουρισμός και η ενέργεια. Τα πρόγραμμα αυτά θα ενισχύσουν την αγορά κινητοποιώντας μαζί με τις τράπεζες κεφάλαια που θα φτάσουν έως και 5 δισ. ευρώ.