Το πορτρέτο του ληστή από τη ζωγράφο που έκλεψε

Υπάρχουν κλοπές έργων τέχνης που μοιάζουν έτοιμες να μεταφερθούν στη μεγάλη οθόνη. Ποιος σκηνοθέτης θα αντιστεκόταν εύκολα στη ληστεία ενός έργου του Ρέμπραντ και ενός του Ρενουάρ το 2000 με ταχύπλοο στη Στοκχόλμη ή σε εκείνη με λεία ένα έργο του Σεζάν που εξαφανίστηκε την ώρα που τα πυροτεχνήματα για τον εορτασμό της Πρωτοχρονιάς κάλυπταν οποιονδήποτε άλλο θόρυβο στην Οξφόρδη; Η υπόθεση όμως της κλοπής δύο έργων μιας όχι διάσημης ζωγράφου, το 2015 στο Οσλο, είναι εκείνη που, αν και ήταν πολύ λιγότερο εντυπωσιακή στην εκτέλεσή της, έγινε αφορμή για ένα συναρπαστικό ντοκιμαντέρ, που θα είναι διαθέσιμο από την Παρασκευή στη streaming πλατφόρμα Hulu με τίτλο «Η ζωγράφος και ο κλέφτης».

Το μυστικό που κάνει το εν λόγω ντοκιμαντέρ να τραβά τα βλέμματα δεν είναι το γεγονός της ληστείας αυτό καθαυτό, αλλά η εξέλιξή της. Οταν η τσέχα ζωγράφος Μπάρμπορα Κισίλκοβα ήρθε πρόσωπο με πρόσωπο με τον Καρλ Μπερτίλ Νόρντλαντ, τον άνθρωπο που έκλεψε δύο από τους πιο πολύτιμους πίνακές της στη δικαστική αίθουσα, αντί να τον επιπλήξει, τον πλησίασε και τον ρώτησε αν θα μπορούσε να ζωγραφίσει το πορτρέτο του. Κι είναι αυτή η φιλία που αναπτύχθηκε μεταξύ τους, στην οποία εστίασε ο κινηματογραφικός φακός του Μπέντζαμιν Ρι. «Δεν είχα κατά νου να γίνω φίλη με τον κλέφτη των έργων μου», λέει η Κισίλκοβα στο «Vanity Fair», εξηγώντας ότι η αρχική της ιδέα ήταν να ζωγραφίσει τον Νόρτλαντ – ο οποίος ήταν εθισμένος σε ναρκωτικές ουσίες – εν ώρα δράσης. «Οταν μπήκα στο δικαστήριο και τον είδα, η αρχική μου ιδέα εξαφανίστηκε διότι δεν αντίκρισα έναν εγκληματία, αλλά ένα πολύ ευάλωτο, κατεστραμμένο άτομο. Είδα σε εκείνον πολύ περισσότερα από έναν νέο που είχε μπλέξει. Εχει μια ενδιαφέρουσα προσωπικότητα, είναι πολύ έξυπνος και διαθέτει υπέροχο χιούμορ».

Η ΕΝΤΑΣΗ. Ο σκηνοθέτης παρακολουθούσε την υπόθεση μέσω των νορβηγικών εφημερίδων και όταν αποφάσισε να προσεγγίσει τους πρωταγωνιστές της υπολόγιζε ότι το ντοκιμαντέρ του δεν θα ξεπερνούσε σε διάρκεια τα 10 λεπτά. Το πλάνο του άλλαξε όταν άρχισε να καταγράφει τις 100 και πλέον συναντήσεις ζωγράφου και ληστή. Η κλιμάκωση της συναισθηματικής έντασης δεν τον άφησε αδιάφορο και ειδικά η στιγμή που ο Νόρντλαντ ξέσπασε σε λυγμούς όταν είδε ολοκληρωμένο το πορτρέτο, αλλά κι εκείνη που ομολογεί ότι παρατηρούσε και σκιαγραφούσε το ψυχολογικό πορτρέτο της Κισίλκοβα ενόσω τον ζωγράφιζε.

Εκτός από το χρονικό της φιλίας ζωγράφου και κλέφτη, το ντοκιμαντέρ καταγράφει τόσο την προσπάθεα της Κισίλκοβα να συνέλθει ύστερα από μια βίαιη σχέση μέσω της τέχνης όσο και του Νόρντλαντ να απεξαρτηθεί. «Μοιραστήκαμε μερικούς από τους ίδιους δαίμονες, νομίζω» λέει εκείνος, ο οποίος, καθαρός πλέον, ολοκληρώνει τις σπουδές του στη Νοσηλευτική και δεν κρύβει ότι του είναι επώδυνο να βλέπει στο ντοκιμαντέρ τον εαυτό του όπως ήταν τότε. «Είναι κίνητρο για μένα να μείνω νηφάλιος και να ζήσω τη ζωή που ζω τώρα» υποστηρίζει. Η δε ζωγράφος, που έχει δωρίσει έργα της στον κλέφτη και νυν φίλο της, με τον οποίο διατηρεί πλέον καθημερινή επικοινωνία, δηλώνει περήφανη για την εξέλιξη της ζωής του.