Αναγκαία για την επιβίωση του εμπορίου στην επόμενη μέρα η περίοδος χάριτος

Για το ελληνικό εμπόριο η επόμενη μέρα θα είναι ένας αγώνας αντοχής, στον οποίο κάθε συνάδελφος θα πρέπει να κάνει οικονομία δυνάμεων μεν, αλλά να κινηθεί με έναν σταθερό βηματισμό δε. Επρόκειτο για μια δύσκολη περίοδο περιορισμού της κυκλοφορίας, η οποία δοκίμασε και συνεχίζει να δοκιμάζει οικονομικά και ψυχολογικά, νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Βρεθήκαμε αντιμέτωποι με μια πρωτοφανή υγειονομική κρίση, της οποίας την ολοκλήρωση δεν θα δούμε άμεσα. Και βρισκόμαστε σε αναμονή μιας ύφεσης, που για την Ελλάδα τουλάχιστον απειλεί να υπονομεύσει και να αναιρέσει τις θυσίες της προηγούμενης δεκαετίας. Στο παραπάνω πλαίσιο, αυτή η εύθραυστη μεταβατική περίοδος επιστροφής προς την κανονικότητα θα είναι μια συλλογική προσπάθεια επιχειρηματιών και καταναλωτών για να διασφαλίσουν τους βασικούς όρους ασφάλειας. Η ασφάλεια, είτε ως υγειονομική είτε ως οικονομική, θα είναι η λέξη-κλειδί για την επόμενη μέρα. Ο εμπορικός κόσμος απέφυγε από την αρχή της πανδημίας τις μαξιμαλιστικές διεκδικήσεις προς το κράτος, ακριβώς γιατί κατανοούσε τις ειδικές συνθήκες που βίωνε η χώρα και την προτεραιότητα της υγείας. Πλέον όμως, η ικανοποίηση των αιτημάτων της αγοράς αποτελεί αναγκαιότητα που διαμορφώνει τους όρους ανάκαμψης και αναμένεται να δώσει στη μικρομεσαία επιχείρηση τη δυνατότητα επιβίωσης σε αυτό το κρίσιμο μεταίχμιο, που θα είναι ο προπομπός της επανεκκίνησης της οικονομίας σε έναν δεύτερο χρόνο.

Η ΕΣΕΕ θεωρεί ότι για να επιτευχθεί αυτή η επιστροφή στην κανονικότητα πρέπει να παραχωρηθούν από την πλευρά του κράτους και της κυβέρνησης όλα εκείνα τα εχέγγυα που θα επιτρέψουν στις επιχειρήσεις να ανακτήσουν ένα σημαντικό μέρος του χαμένου τζίρου και να ενισχύσουν παράλληλα την ανθεκτικότητά τους. Σε αυτή την κατεύθυνση, θα πρέπει να δοθεί το απαραίτητο οικονομικό «οξυγόνο» στις εμπορικές επιχειρήσεις, το οποίο θα πρέπει να εστιάζει από τη μία στο «πάγωμα», για σημαντικό χρονικό διάστημα, των παλαιών τους υποχρεώσεων και από την άλλη στην αποτροπή δημιουργίας και συσσώρευσης νέων. Την ίδια στιγμή, η παροχή νέας ρευστότητας στην αγορά, με ισότιμους και ευνοϊκούς όρους για όλες ανεξαιρέτως τις επιχειρήσεις, είναι το βασικό ζητούμενο. Αυτή η περίοδος χάριτος συνιστά μια αδιαπραγμάτευτη και αναγκαία συνθήκη για να είναι αποδοτικό το οποιοδήποτε υφιστάμενο (ή μελλοντικό) μέτρο ανακούφισης των πληττόμενων εμπορικών επιχειρήσεων. Στο πλαίσιο αυτό, οι προτάσεις μας κινούνται πέριξ τριών αξόνων: φορολογικού, ασφαλιστικού και χρηματοδοτικού-τραπεζικού.

Ως προς τα φορολογικά, είναι απαραίτητη η άμεση πρακτική εφαρμογή του ειδικού ακατάσχετου επιχειρηματικού λογαριασμού. Η ΕΣΕΕ έχει αναδείξει το συγκεκριμένο ζήτημα ως υψίστης σημασίας προαπαιτούμενο για την επιβίωση των επιχειρήσεων και την αναγκαία μετάβασή τους στη νέα ψηφιακή εποχή. Για κάθε επιχείρηση πρέπει να νομοθετηθεί ένα ελάχιστο όριο προστασίας που θα διασφαλίζει την απαραίτητη ρευστότητα, προκειμένου οι επιχειρήσεις να μπορούν να ανταποκριθούν στις συνεχώς αυξανόμενες υποχρεώσεις τους. Αμεσα συνυφασμένο με τα παραπάνω είναι και το ζήτημα της αναγκαίας οριζόντιας εφαρμογής του μέτρου της «Επιστρεπτέας Προκαταβολής» (ΕΠ) για όλες τις επιχειρήσεις, ανεξαρτήτως της νομικής μορφής που διαθέτουν ή των εργαζομένων που απασχολούν. Πρέπει να συμπεριληφθούν στη δεύτερη φάση της ΕΠ οι εμπορικές ατομικές επιχειρήσεις χωρίς προσωπικό για λόγους ισότιμης μεταχείρισης, από πλευράς κράτους, με τις προσωπικές και κεφαλαιουχικές εταιρείες. Επιπλέον και λόγω της ιδιάζουσας κατάστασης, μία σειρά βελτιώσεων, όπως η επέκταση της νέας πάγιας ρύθμισης οφειλών προς την Εφορία από 24 σε 48 δόσεις, η επίσπευση κατά ένα έτος της εφαρμογής της ευνοϊκότερης φορολογικής κλίμακας των ατομικών επιχειρήσεων – στα κέρδη του 2019 και όχι σε εκείνα του 2020, η κατάργηση της υποχρέωσης καταβολής του τέλους επιτηδεύματος για τη χρήση του 2020 και εκείνης που αφορά την προκαταβολή του φόρου εισοδήματος επόμενου έτους αλλά και η αναγκαία πλέον επαναφορά του ειδικού καθεστώτος ΦΠΑ στη νησιωτική Ελλάδα, θεωρούμε πως πρέπει να νομοθετηθούν άμεσα.

Ως προς τα ασφαλιστικά, χρειαζόμαστε ένα ακόμα μεγαλύτερο περιθώριο ευελιξίας στην καταβολή εισφορών των επιχειρήσεων για το διάστημα που αυτές έχουν αναστείλει τη δραστηριότητά τους ή υπολειτουργούν, μέσω της γενικής αναστολής πληρωμής τους έως τα τέλη του τρέχοντος έτους. Πρέπει επίσης να καλυφθεί από το κράτος ως τα τέλη του 2020 τουλάχιστον το 50% των εργοδοτικών εισφορών των επιχειρήσεων που κατά τη διάρκεια της κρίσης είτε έκλεισαν με απόφαση του κράτους είτε επλήγησαν, αλλά παρόλα αυτά στήριξαν την απασχόληση. Η δεσμευτικότητα στην επιλογή ασφαλιστικής κατηγορίας για ολόκληρο το τρέχον έτος πρέπει να αρθεί και να δοθεί εκ νέου η δυνατότητα επιλογής στις επιχειρήσεις, εξαιτίας των έκτακτων συνθηκών και της συνεπαγόμενης οικονομικής δυσπραγίας. Εναλλακτικά και αν κάτι τέτοιο δεν μπορεί να υιοθετηθεί, επιβάλλεται η οριζόντια μείωση 25% των προβλεπόμενων ποσών των ασφαλιστικών εισφορών μη μισθωτών έως το τέλος του έτους. Ιδιαίτερα σημαντική παράμετρος στη συνέπεια των επιχειρήσεων απέναντι στον e-ΕΦΚΑ θα αποτελέσει η επέκταση της νέας πάγιας ρύθμισης οφειλών προς τα ασφαλιστικά ταμεία από 12 σε 36 δόσεις και της ένταξης των νέων οφειλών που προέκυψαν λόγω των επιπτώσεων της πανδημίας.

Ως προς τα χρηματοδοτικά και τραπεζικά ζητήματα, που βρίσκονται στο επίκεντρο των μέτρων που έχει ανάγκη η αγορά για την ανάκαμψή της, πρέπει να ληφθούν υπόψη δύο σημαντικές παράμετροι. Αφενός, η θέσπιση, με πρωτοβουλία των τραπεζών, ενός περισσότερο ευέλικτου πλαισίου χορήγησης πιστώσεων στις επιχειρήσεις, με χαμηλότερο κόστος και ανεξαρτήτως μεγέθους αυτών, και αφετέρου η μεγαλύτερη αναλογική συμμετοχή κονδυλίων του ΕΣΠΑ στα νέα προγράμματα στήριξης της αγοράς για τη μεγαλύτερη επιλεξιμότητα των Μμε επιχειρήσεων.

Ως προς το πρώτο σημείο, η εφαρμοζόμενη μέχρι σήμερα πολιτική των πιστωτικών ιδρυμάτων κρίνεται ως φειδωλή, με αποτέλεσμα τον αποκλεισμό πρόσβασης στην αναγκαία ρευστότητα των μικρότερων επιχειρήσεων, ενώ παράλληλα πρέπει να μειώσουν δραστικά τις επιβαλλόμενες προμήθειες για συναλλαγές που διενεργούνται με ηλεκτρονικά μέσα (πλαστικό χρήμα και συναλλαγές μέσω e- banking). Εξίσου όμως σημαντικός είναι ο σχεδιασμός προγραμμάτων με μεγαλύτερη αναλογική συμμετοχή πόρων του ΕΣΠΑ και  στόχευση στη χορήγηση κεφαλαίων κίνησης και εγγυοδοτικών προγραμμάτων, που θα αποτελέσουν ανάχωμα στις δραματικές επιπτώσεις της υγειονομικής/οικονομικής κρίσης σε ολόκληρο το φάσμα λειτουργίας των Μμε και περισσότερο ευάλωτων επιχειρήσεων. Προτεραιότητα τη δεδομένη στιγμή πρέπει να αποτελέσει η άμεση και έμπρακτη στήριξη των μικρομεσαίων της αγοράς!

Ο Γιώργος Καρανίκας είναι πρόεδρος της ΕΣΕΕ