«Εχω βαρεθεί να είμαι μια συγγραφέας – μάρτυρας»

«Ελπίζω πραγματικά να μη ζήσω ακόμα δέκα χρόνια. Την πήρα τη δόση μου. Είναι υπερβολικά πολύ. Και έχω βαρεθεί να είμαι μια συγγραφέας – μάρτυρας. Μου είναι δύσκολο να συνεχίσω να ζω στην εξορία: μου λείπει η γλώσσα μου και η βιβλιοθήκη μου, τα 3.500 βιβλία μου. Και νιώθω βαθιά αυτό για το οποίο μίλησε τόσο ωραία ο Πάουλ Τσέλαν, όταν η μητρική σου γλώσσα είναι και η γλώσσα των δεσμοφυλάκων σου, των δημίων σου, είναι μια ανοιχτή πληγή»: δύο μήνες πριν, η τουρκάλα συγγραφέας Ασλί Ερντογάν έμαθε από το Παρίσι όπου βρισκόταν, περιτριγυρισμένη από φίλους, ότι δικαστήριο της Κωνσταντινούπολης την είχε απαλλάξει από τις κατηγορίες της «απόπειρας προσβολής της ακεραιότητας του κράτους», της «συμμετοχής σε τρομοκρατική οργάνωση» και της «διασποράς τρομοκρατικής προπαγάνδας». Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο γαλλικό περιοδικό «L’Obs», η συγγραφέας των βιβλίων «Ο θαυμαστός Μανδαρίνος», «Μήτε κι η σιωπή είναι πια δική σου» και «Η Κοκκινοσκουφίτσα στην πόλη» (και τα τρία κυκλοφορούν στα ελληνικά από τις εκδόσεις ΠΟΤΑΜΟΣ), που πέρασε 136 μέρες στις τουρκικές φυλακές το 2016, περιγράφει πόσο μακριά βρίσκεται ο ρόλος του συμβόλου της αντίστασης στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, που ανέλαβε άθελά της, από την πραγματική, εσωστρεφή της φύση.

«Δεν είμαι μαχήτρια! Είμαι άνθρωπος εσωστρεφής, μου αρέσει να ακούω μουσική, να γράφω ποίηση. Η πολιτική μού είναι ξένη. Δεν είμαι προικισμένη για τη μάχη των εγώ που μαίνεται παντού», λέει. «Αλλά ανταποδίδω τα χτυπήματα. Θυμάμαι τη μέρα που ανακοινώθηκαν όλες αυτές οι κατηγορίες. Ηταν στις εφημερίδες πριν το μάθουν οι δικηγόροι μας, γιατί όλα ήταν προετοιμασμένα από πριν. Αυτό όμως που δεν είχαν προβλέψει είναι ότι θα απαντούσα την επομένη, λέγοντας πως η λογοτεχνία θα νικήσει τους δικτάτορες». Η Ερντογάν ομολογεί πως έβαλε τα κλάματα όταν πληροφορήθηκε, με SMS, την αθώωσή της. Και πως δεν την καταλαβαίνει. «Είναι σαν ένα πολύ σαδιστικό παιχνίδι, φτιαγμένο από απελευθερώσεις, συλλήψεις και ούτω καθεξής. Πώς να γνωρίζει κανείς αν ο δικαστής πήρε μια απόφαση δικαιοσύνης ή αν δέχθηκε ακόμα ένα τηλεφώνημα που τον διέταζε να την πάρει; Και αν είναι αυτή η περίπτωση, όλα μπορεί να ανατραπούν με ένα νέο τηλεφώνημα. Το δικαστικό σύστημα έχει καταρρεύσει πλήρως στην Τουρκία. Είναι η απόλυτη αυθαιρεσία. Μπορεί να καταδικαστεί κανείς σε τριάντα χρόνια φυλάκιση χωρίς να έχει κάνει τίποτα κακό. Και την ίδια ώρα πραγματικοί εγκληματίες αφήνονται ελεύθεροι».

«Ρέκβιεμ για μια χαμένη πόλη» είναι ο τίτλος της ποιητικής συλλογής της Ασλί Ερντογάν που θα κυκλοφορήσει σύντομα στη Γαλλία. Ενα μικρό απόσπασμα: «Ενας φύλακας κλείδωσε όλες τις πόρτες μία προς μία, σβήνει όλα τα φώτα. Απέναντι σ’ εσένα, όμως, εσένα που έχεις ταξιδέψει τόσο πολύ κάτω από τα κλειστά βλέφαρα του κόσμου, οι πόρτες δεν έχουν καμία δύναμη, έχεις απελευθερωθεί».