Αυτός ο ωμός πραγματισμός του…{CR}

Ο συγγραφέας, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών σήμερα, Θανάσης Βαλτινός είναι ο μόνος επιζών από εκείνους που συμμετείχαν στα «Δεκαοχτώ Κείμενα». Μίλησα χθες μαζί του, μένει στο σπίτι πιστός στα μέτρα για την ανάσχεση της πανδημίας του κορωνοϊού. Στα λίγα λόγια που ανταλλάξαμε, μου δόθηκε ακόμα μια φορά η δυνατότητα να καταλάβω την τόσο πραγματιστική προσέγγιση εκ μέρους του των πραγμάτων για το σήμερα.

Αυτός ο πραγματισμός του… Διάχυτος στη λογοτεχνία του και στις δημόσιες παρεμβάσεις του, ο Βαλτινός έχει συμβάλει ουσιαστικά στην απομυθοποίηση δυο κορυφαίων ιστορικών περιόδων. Η μία, η περίοδος του εμφυλίου. Στην «Ορθοκωστά» (1994), «μυθιστόρημα τεκμηρίων και ντοκουμέντων με θέμα τις βιαιοπραγίες του ΕΛΑΣ στην Πελοπόννησο», αμφισβητήθηκε για πρώτη φορά ευρέως η αριστερή εκδοχή του εμφυλίου, που σημαινόμενη από το μετεμφυλιακό κράτος της Δεξιάς, διαβαζόταν σαν αριστερή αγιογραφία – ακολούθησε η αποδόμηση της ανάγνωσης αυτής από την επιστημονική προσέγγιση των Στάθη Καλύβα – Νίκου Μαραντζίδη.

Η άλλη ήταν η κατηγορηματική στάση του κατά των «Αγανακτισμένων», του «αντιμνημονιακού» κινήματος και των επιλογών Τσίπρα το 2015. Σε μια συνέντευξη που μου είχε παραχωρήσει για «ΤΑ ΝΕΑ», τον Σεπτέμβριο του 2015, πριν από τις εκλογές που ακολούθησαν την κωλοτούμπα και το τρίτο Μνημόνιο Τσίπρα, τον είχα ρωτήσει για το αριστερό «ηθικό πλεονέκτημα». Μου απάντησε ωμά: «Απορώ με την ευκολία που οι ανθρωπιστικές υποσχέσεις μεταλλάσσονται σε σκληρότητα ισχύος».

Ενας συγγραφέας τόσο απομυθοποιητικός – και πάντα τόσο καίριος… Και σήμερα, όπως και τότε.