Αδειάζουν τα κρατικά ταμεία, τρομάζει η προληπτική γραμμή

Συναγερμός έχει σημάνει στο οικονομικό επιτελείο για δύο «φαντάσματα» που πλανώνται πάνω από την οικονομία: το «στέρεμα» των ταμειακών διαθεσίμων του Δημοσίου και το νέου τύπου Μνημόνιο που προωθούν οι Γερμανοί με τους δορυφόρους τους για τη χρηματοδότηση από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης των δαπανών για την αντιμετώπιση της κρίσης από τον κορωνοϊό.

Στο υπουργείο Οικονομικών επικρατεί έντονος προβληματισμός για τις τρύπες στα δημόσια ταμεία λόγω περιορισμού της κατανάλωσης και του κύματος αναστολής πληρωμών φόρων και εισφορών από επιχειρήσεις και εργαζομένους που πλήττονται. Τα στοιχεία δείχνουν ότι από το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Μαρτίου οι φορολογικές εισπράξεις εμφανίζουν σημάδια κόπωσης με πτωτική δυναμική.

Είναι χαρακτηριστική η δήλωση του υπουργού Οικονομικών Χρήστου Σταϊκούρα ότι «τα ταμειακά διαθέσιμα επαρκούν έως αρχές Ιουνίου, χωρίς να χρειαστεί να αξιοποιηθεί το λεγόμενο “μαξιλάρι ασφαλείας” ύψους 32 δισ. ευρώ». Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι δεν έχει φύγει από το τραπέζι η χρησιμοποίηση μέρους από το μαξιλάρι σε περίπτωση που δεν επαρκεί η δημοσιονομική δύναμη.

Το δεύτερο μεγάλο αγκάθι είναι οι ενστάσεις των σκληροπυρηνικών Γερμανών με τη συνδρομή των Ολλανδών, Αυστριακών και Φινλανδών για άνευ όρων εμπλοκή του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Στήριξης (ESM) στη χρηματοδότηση των πακέτων διάσωσης από τα κράτη-μέλη της ευρωζώνης. Το γκρουπ αυτών των χωρών θέλει οι πόροι που θα δοθούν από τον ESM να συνοδευτούν από προαπαιτούμενα και αυστηρή εποπτεία με βάση το υφιστάμενο καθεστώς για την προληπτική πιστωτική γραμμή στήριξης (ECCL).

Αν και ο επικεφαλής του Eurogroup Μάριο Σεντένο δήλωσε ότι ο ESM θα είναι σε θέση να προσφέρει βοήθεια σε κάθε κράτος-μέλος που θα το ζητήσει με παροχή ρευστότητας που θα αντιστοιχεί στο 2% του ΑΕΠ της ευρωζώνης, ωστόσο ο επικεφαλής του ESM Κλάους Ρέγκλινγκ έσπευσε να διευκρινίσει ότι «το Ταμείο έχει δυνατότητα να ρίξει στη μάχη 410 δισ. ευρώ. Στα υφιστάμενα εργαλεία η πλέον χρήσιμη είναι η προληπτική γραμμή (ECCL). Είναι θέμα των επιμέρους κρατών αν θα τη δεχτούν».

Το κλίμα που διαμορφώνεται στην Ευρώπη δυσκολεύει τους χειρισμούς και τις κινήσεις της ελληνικής κυβέρνησης στην αντιμετώπιση της κρίσης, καθώς με βάση τα δεδομένα που υπάρχουν σήμερα αν η χώρα μας υποβάλει αίτημα για παροχή ρευστότητας ύψους περίπου 4 δισ. ευρώ (2% του ΑΕΠ) από τον ESM θα ενεργοποιηθούν οι ρήτρες της προληπτικής γραμμής, πράγμα που σημαίνει ότι θα πρέπει να συνομολογήσει ένα νέο Μνημόνιο, με αυστηρά καθορισμένους όρους και προαπαιτούμενα και στενό έλεγχο της υλοποίησής τους από κλιμάκια των ευρωπαϊκών θεσμών.

Πηγή του υπουργείου Οικονομικών έλεγε ότι κάτι τέτοιο δεν είναι σε καμία περίπτωση αποδεκτό και τόνιζε χαρακτηριστικά ότι ετοιμαζόμαστε για σκληρή μάχη σε όλα τα επίπεδα των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων. Η ίδια πηγή διευκρίνιζε ότι άλλο θέμα είναι η εκταμίευση πόρων από τον ESM να συνοδεύεται από όρους που συνδέονται με την κρίση όπως ο έλεγχος για το αν τα χρήματα κατευθύνθηκαν στην υγεία και στην ενίσχυση κλάδων, επιχειρήσεων και εργαζομένων που πλήττονται και άλλο να εφαρμοστεί αυτούσιο το παλαιό καθεστώς για την προληπτική γραμμή.