Η ΕΚΤ πρέπει {LF}να χρηματοδοτήσει τα ελλείμματα {LF}του Covid-19

H πανδημία έχει προκαλέσει συνδυασμένο αρνητικό σοκ προσφοράς και ζήτησης με πρωτοφανή ένταση. Και οι δύο έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην παραγωγή αγαθών και υπηρεσιών και επειδή τα έσοδα όλων προέρχονται τελικά από την παραγωγή, τα εισοδήματα των νοικοκυριών μειώνονται γρήγορα. Με πολλές οικονομίες που βρίσκονται ήδη σε καθοδική πορεία και κατευθύνονται προς την ύφεση, ο κίνδυνος είναι ότι η ύφεση θα γίνεται μεγαλύτερη με συνεχώς αυξανόμενη πορεία.

Οι δίδυμες κρίσεις προσφοράς και ζήτησης είναι πιθανό να προκαλέσουν πολλά «φαινόμενα ντόμινο». Οι εταιρείες με μεγάλο κόστος λειτουργίας, που υποφέρουν από απότομη πτώση του εισοδήματος, θα αντιμετωπίσουν γρήγορα οικονομικές δυσκολίες ή ακόμη και πτώχευση. Οταν συμβαίνει αυτό, οι τράπεζες και όσοι έχουν δανείσει χρήματα σε αυτές τις εταιρείες έχουν επίσης πρόβλημα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι σοβαρές οικονομικές κρίσεις μπορεί συχνά να οδηγήσουν σε τραπεζικές κρίσεις. Αλλά η πτώση των κομματιών του ντόμινο δεν σταματά εκεί. Οι κυβερνήσεις, επίσης, μπορεί να αντιμετωπίσουν δημοσιονομικούς κινδύνους όταν μεγαλώσει η κρίση. Στην περίπτωση της σημερινής πανδημίας, οι εθνικές κυβερνήσεις θα πρέπει να σώσουν τις επιχειρήσεις από την πτώχευση, χορηγώντας οικονομική ενίσχυση και επιδοτήσεις, βοηθώντας τους εργαζομένους, χρηματοδοτώντας προγράμματα προσωρινής ανεργίας και ενδεχομένως ακόμη και για τη διάσωση μεγάλων τραπεζών. Ακόμα χειρότερα, όλα αυτά πρέπει να γίνουν σε μια περίοδο μείωσης των φορολογικών εσόδων, πράγμα που σημαίνει ότι τα δημόσια ελλείμματα και τα επίπεδα δημόσιου χρέους θα αυξηθούν στα ύψη. Είδαμε πώς αυτά τα φαινόμενα ντόμινο λειτούργησαν κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης 2007-2008. Η διαφορά είναι τώρα ότι το αρχικό σοκ δεν ξεκίνησε στις χρηματοπιστωτικές αγορές και στη συνέχεια μεταφέρθηκε στην πραγματική οικονομία. Αντίθετα, οι σημερινές κρίσεις προέκυψαν από την πραγματική οικονομία και μεταφέρθηκαν στις χρηματοπιστωτικές αγορές.

Αργά ή γρήγορα, η ΕΚΤ πρέπει να δεχθεί ότι η νομισματική χρηματοδότηση για τη στήριξη των ελλειμματικών δαπανών είναι απαραίτητη όχι μόνο για την άμβλυνση της κρίσης του Covid-19, αλλά και για την αποτροπή ενός αποπληθωριστικού κύκλου που θα μπορούσε να οδηγήσει την ευρωζώνη σε μεγάλα προβλήματα. Είναι καιρός να σκεφτεί κανείς με διαφορετικό τρόπο από ό,τι μέχρι τώρα.

Ο Πολ Ντε Γκρο είναι καθηγητής Ευρωπαϊκής Πολιτικής Οικονομίας στο London School of Economics