«Ο Τζόνσον παίζει ρώσικη ρουλέτα με τον λαό του»

Ιταλία, Γαλλία, Γερμανία, Ισπανία, Δανία, Βέλγιο… Οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν λάβει ριζικά μέτρα για να περιορίσουν την πανδημία του κορωνοϊού: απαγορεύουν δημόσιες συγκεντρώσεις, κλείνουν σχολεία και καταστήματα και επιβάλλουν αυστηρούς ελέγχους στα σύνορά τους. Η Βρετανία είναι η μοναδική χώρα που θεώρησε ότι πρέπει να υιοθετήσει διαφορετική στρατηγική, πιο επικίνδυνη για τη δημόσια υγεία, τη λεγόμενη «ανοσία της αγέλης». Σύμφωνα με τους συμβούλους του Μπόρις Τζόνσον, πρέπει να προσβληθεί από τον ιό Covid-19 το 60% του πληθυσμού προκειμένου να θωρακισθεί για το μέλλον. Αυτό σημαίνει όμως ότι τουλάχιστον 400.000 άνθρωποι θα χάσουν τη ζωή τους. Μια ιδιαίτερα αμφιλεγόμενη επιλογή, που προκάλεσε τεράστιες αντιδράσεις από την επιστημονική κοινότητα, η οποία ασκεί πίεση στην Ντάουνινγκ Στριτ να λάβει πιο αυστηρά μέτρα. Ο διευθυντής της έγκυρης επιστημονικής επιθεώρησης Lancet προειδοποιεί: «Παίζουν ρώσικη ρουλέτα με τον λαό».

Και δεν είναι μόνο αυτός. Πολλοί επιστήμονες και εντός του Ηνωμένου Βασιλείου αντέδρασαν στην απραξία της κυβέρνησης Τζόνσον, με αποτέλεσμα η κυβέρνηση να ανακρούσει πρύμναν και να επανεξετάσει την απόφαση να παραμείνουν τα σχολεία ανοιχτά, να μην απαγορευθούν οι συναθροίσεις και οι ηλικιωμένοι να παραμείνουν στα σπίτια τους για μία εβδομάδα. Τώρα εξετάζεται η λήψη νέων μέτρων τις επόμενες ημέρες, ανάλογων με αυτά που έχουν υιοθετηθεί και στις υπόλοιπες χώρες.

Πού βασίστηκε όμως η αρχική διαφορετική προσέγγιση της βρετανικής κυβέρνησης; Ο Πάτρικ Βάλανς, κύριος επιστημονικός σύμβουλος του πρωθυπουργού Τζόνσον, τονίζει πως στη βάση βρίσκεται η «συλλογική ανοσία». Οπως επανειλημμένα έχει δηλώσει, «δεν είναι δυνατόν να προστατεύσουμε τους πάντες από τον ιό. Αλλωστε είναι κάτι που δεν το επιθυμούμε κιόλας επειδή ο πληθυσμός πρέπει να αποκτήσει συγκεκριμένο βαθμό ανοσίας».  Στόχος δεν είναι η εξάλειψη του ιού αλλά ο περιορισμός του ώστε να αποφευχθεί μια «δεύτερη κορύφωση» της επιδημίας τον επόμενο χειμώνα. Και γι’ αυτό, σύμφωνα με τον Βάλανς, απαιτείται να προσβληθεί από τον ιό το 60% των βρετανών ώστε να επέλθει η «ανοσία της αγέλης» και να αποφευχθούν παρόμοιες μελλοντικές πανδημίες.

Ας πάρουμε τους αριθμούς. Με πληθυσμό 66 εκατ., είναι πιθανόν 40 εκατ. να προσβληθούν από τον ιό. Παρότι οι περισσότεροι θα εμφανίσουν ήπια συμπτώματα, μερικά εκατομμύρια (6, 7, 8;) κινδυνεύουν να ασθενήσουν σοβαρά. Αν αναλογιστούμε ότι το Εθνικό Συστημα Υγείας της Βρετανίας έχει μόνο 5.000 κλίνες σε εντατικές μονάδες, κατανοούμε το πόσο γρήγορα δεν θα υπάρχει δυνατότητα περίθαλψης για εκείνους που το έχουν ανάγκη.

Υπάρχει περίπτωση να έχουν δίκιο οι επιστήμονες αυτοί; Από την Παρασκευή, οπότε και έκανε ανακοινώσεις ο Μπόρις Τζόνσον, έχει ξεσπάσει μεγάλη συζήτηση και αντιπαράθεση, ιδιαίτερα μάλιστα αφότου ο βρετανός πρωθυπουργός προέτρεψε τους πολίτες να προετοιμαστούν για την «απώλεια αρκετών από τους αγαπημένους τους». Επιδημιολόγοι, γιατροί, ερευνητές αντέδρασαν και με το δίκιο τους: με τον ρυθμό θνησιμότητας του Covid-19 να κινείται στο 1% και σύμφωνα με τη λογική του Βάλανς, οι θάνατοι από τον ιό υπολογίζεται ότι θα φθάσουν τις 400.000.

Στον Τζόνσον έστειλαν ανοιχτή επιστολή 245 βρετανοί επιστήμονες μαζί με επιστήμονες από 29 άλλες χώρες, προτρέποντας την κυβέρνηση να λάβει άμεσα «αυστηρότερα περιοριστικά μέτρα», ώστε να περιορισθεί η εξάπλωση του ιού. «Εάν δεν γίνει αυτό», προειδοποιούν, «ο ιός θα προσβάλει εκατομμύρια ανθρώπους τις επόμενες εβδομάδες και το σύστημα υγείας δεν πρόκειται να αντέξει. Το να επιδιώκει κάποιος την ανοσία της αγέλης αυτή τη στιγμή δεν αποτελεί βιώσιμη επιλογή».