Ρούχα «αφηγούνται» ιστορίες βιασμών

Η Λάια Αβρίλ, μια νεαρή ισπανίδα καλλιτέχνις, παρουσιάζει στο Παρίσι μια νέα έκθεση με τίτλο «Μια Ιστορία Μισογυνισμού, Κεφάλαιο 2: Σχετικά με τον βιασμό». Η Αβρίλ χρησιμοποιεί φωτογραφίες, μαρτυρίες, αντικείμενα που καθιστούν προφανή τη δημοσιογραφική της κατάρτιση. Το όριο μεταξύ της τέχνης και του ακτιβισμού διαλύεται καθώς η Αβρίλ αφομοιώνει τις ανθρώπινες ιστορίες και στη συνέχεια τις παρουσιάζει έτσι ώστε «οι θεατές να μπορούσαν να συσχετιστούν». Τεράστιες ασπρόμαυρες φωτογραφίες ρούχων που ανήκουν σε άτομα που βιάστηκαν εκτίθενται στους τοίχους της παρισινής γκαλερί «Les Filles du Calvaire». Πάνω από τις εικόνες βρίσκονται οι μαρτυρίες τους. Και δίνουν γροθιά στο στομάχι. Η εικόνα του όμορφου νυφικού φορέματος από το Κιργιστάν το οποίο φορούσε η Αλίνα διηγείται ότι η κοπέλα ήταν θύμα του ala kachuu. Μιας μορφής απαγωγής νύφης που εξακολουθεί να υφίσταται ως έθιμο στη χώρα. Αφού συνέβη η αρπαγή της, στη συνέχεια υποχρεώθηκε να παντρευτεί τον άνδρα που την «έθελξε». «Ημουν 21 ετών, φοιτήτρια στο τέταρτο έτος στο Πανεπιστήμιο Αραμπάεφ» λέει η μαρτυρία της. «Ηθελα να γίνω σχεδιάστρια μόδας». Μετά την επίθεση φοβόταν ότι θα ήταν ατιμασμένη. «Η γιαγιά μου μού ζήτησε να μη σπιλώσω την τιμή της οικογένειας». Ετσι, η Αλίνα έβαλε το φόρεμα και παντρεύτηκε τον άντρα που τη βίασε.

Σε άλλο σημείο υπάρχει η φωτογραφία μιας στολής του στρατού των ΗΠΑ. Η Μέρεντιθ διηγείται στη μαρτυρία της ότι μέσα στο στράτευμα «ο σκοπός» προηγείται. Σε έναν τέτοιο κόσμο, μια γυναίκα δεν θέλει να θεωρηθεί «αδύναμη και συναισθηματική». Η Μέρεντιθ πέρασε έναν χρόνο δεχόμενη να βιάζεται από τον διοικητή της. Δεν θέλησε ωστόσο να το σκέφτεται ως βιασμό ούτε να θεωρεί τον εαυτό της θύμα. Λίγο πιο πέρα η φωτογραφία του ράσου μιας καλόγριας αναφέρεται σε κάποια ηγουμένη που κακοποιούσε αρχάριες. Δίπλα της μια εικόνα από μια μπούρκα που ανήκει σε μια γυναίκα η οποία βιάστηκε κατ’ εξακολούθηση σε έναν καναγκαστικό γάμο στο Αφγανιστάν. «Δεν ήταν σεξ», λέει, «ήταν βιασμός εντός πλαισίου γάμου».

Χρειάστηκαν δύο χρόνια για να αποκτήσει η Αβρίλ την εμπιστοσύνη αυτών των γυναικών για να στείλουν σε εκείνη τα ρούχα τους. «Είναι μια διαδικασία συνεργασίας» λέει. Μερικές φορές τους μιλάει μέσω ενδιάμεσων φορέων, όπως οι ψυχίατροι, καθώς δεν θέλει να προκαλέσει κάποιο άλλο τραύμα.

Αυτό που η Αβρίλ θέτει ως θέμα είναι ο βιασμός ως θεσμός, ο οποίος είναι ιστοριοποιημένος και κανονικοποιημένος. Προβάλλει τις ιστορίες των ατόμων, περιγράφοντας όλες τις μεθόδους που αναπτύσσονται ώστε η γυναίκα να κατηγορηθεί για τον βιασμό της. Παράλληλα σχολιάζει την κερδοφόρα νέα βιομηχανία της επισκευής των παρθενικών υμένων. Τη λεγόμενη «ανοικοδόμηση της τιμής», όπως επεξηγούν τα κείμενα σε μερικές διαφημιστικές εικόνες που η Αβρίλ συγκέντρωσε και παρουσιάζει στην ερευνητική της καλλιτεχνική πρακτική.