Ανολοκλήρωτη γοητεία
τίτλος του θεατρικού έργου του Γιάννη Καλαβριανού είναι ενδεικτικός: «Ξενοδοχείον η Αιωνιότης», άρα μια ιστορία για τον χρόνο, την ανάγκη του ανθρώπου να τον σταματήσει, να τον διαχειριστεί, να μην υποστεί τις συνέπειές του. Κι έτσι είναι. Στη Σκηνή «Νίκος Κούρκουλος» έχει στηθεί η είσοδος του ξενοδοχείου, η γνωστή μας reception, ένας χώρος που λειτουργεί ως σημείο αφετηρίας και εκκίνησης, ένας χώρος χωρίς επιστροφή, όπως αποδεικνύεται.
Μέσα εκεί κινούνται τα πρόσωπα του έργου: Η διευθύντρια και ο υπεύθυνος γιατρός-σύντροφός της, μαζί με τους πέντε υπαλλήλους. Ο όγδοος της παρέας, ο σχολιαστής των τεκταινομένων, είναι ο πεθαμένος αδελφός της διευθύντριας που επιστρέφει. Με τους πελάτες να μην εμφανίζονται (κάποιοι από αυτούς ωστόσο ακούγονται από τα μεγάφωνα), οι ήρωες του Καλαβριανού διαχειρίζονται την έννοια του χρόνου, σε ένα ξενοδοχείο όπου όλα έχουν σταματήσει, γιατί έτσι έχει επιλεγεί από τη διεύθυνση. Και οι πελάτες ουσιαστικά αυτό είναι που θέλουν, να τον ξεχάσουν, με κάθε τρόπο. Και μαζί να ξεχάσουν τον θάνατο.
Ο 45χρονος δημιουργός, Γιάννης Καλαβριανός, έγραψε και σκηνοθέτησε το «Hotel Éternité» ύστερα από ανάθεση του Εθνικού Θεάτρου, προσθέτοντας έναν ακόμα κρίκο στη θεατρική του πορεία (μεταξύ άλλων, το εξαιρετικά επιτυχημένο «Γιοι και κόρες» και το πιο πρόσφατο «Γρανάδα»).
Σχεδόν «εγκλωβισμένοι» σε ένα τετράγωνο ξύλινο κουτί και περιτριγυρισμένοι από βαλσαμωμένα πουλιά – λειτουργικό και εξαιρετικά καλαίσθητο το σκηνικό της Εύας Μανιδάκη -, οι ήρωες παίζουν με τις λέξεις: η αλήθεια και το ψέμα, η ζωή και ο θάνατος, η απώλεια, το γήρας, η αρρώστια, η φθορά. «Η ανθρωπότητα έχει ανάγκη την αιωνιότητα», «Να ζούμε σαν να μην πεθαίνουμε ποτέ», «Εχουμε ανάγκη να πιστέψουμε σε κάτι πιο ισχυρό από την αλήθεια»…
Η ιδέα του συγγραφέα εμπεριέχει στοιχεία που καθιστούν το έργο γοητευτικό. Το θέμα που διαχειρίζεται δεν είναι ούτε τοπικό ούτε επίκαιρο, αλλά διαχρονικό, ενώ η δομή είναι ολοκληρωμένη – με τη λύση να έρχεται απέξω, χωρίς ωστόσο να υπάρχει κορύφωση. Κι αυτό γίνεται ακόμα πιο φανερό από τη σκηνοθεσία, με την οποία ο Γιάννης Καλαβριανός δεν απέδωσε τις εντάσεις και τους παφλασμούς που αναβλύζουν από το ίδιο το θέμα. Εν αντιθέσει, το μπόλιασε με κάποιες κινησιολογικές παρεμβάσεις, που λειτούργησαν στην αντίθετη κατεύθυνση. Η μαύρη και σκοτεινή γοητεία που εκπέμπει δεν φτάνει στον στόχο της, μένει ανολοκλήρωτη.
Οσο για την παρουσία του νεκρού αδελφού, δεν κατάφερε να ενδυναμώσει το μεταφυσικό κομμάτι που δείχνει να θέλει να υπηρετήσει το έργο.
Η Μαρία Κατσιαδάκη, στον ρόλο της Διευθύντριας (Μαίρη), ενσωματώνει όλη την ουσία του έργου. Η ερμηνεία της, μια ερμηνεία που εκφράζεται όχι μόνο με λόγια αλλά και με την ίδια την παρουσία της επί σκηνής. Το σώμα της, το κόκκινο φόρεμά της, τα ξανθά μαλλιά της, όλα πάνω της την καθιστούν όχι μόνο τη διευθύντρια του ξενοδοχείου (που είναι) αλλά και την καθοριστική περσόνα της παράστασης. Η Κατσιαδάκη είναι μια ηθοποιός βαθιάς ευαισθησίας, εύπλαστη, αληθινή.
Ουσιαστικός ο Αργύρης Ξάφης, ισάξια η πεντάδα των «υπαλλήλων», καθώς και ο («νεκρός») Γιώργος Γλάστρας.
Ο χρόνος και η ποίηση
Είτε το αντιλαμβανόμαστε είτε όχι, ο χρόνος είναι αυτό που μας απασχολεί όσο τίποτε άλλο στη ζωή, άρα και στο θέατρο. Ποιος ωστόσο θα φανταζόταν ότι αυτή η «Σύντομη ιστορία του χρόνου» ή άλλως «Το Χρονικό του Χρόνου», γραμμένο από τον Στίβεν Χόκινγκ, θα μπορούσε να μεταφερθεί στη σκηνή, να γίνει θεατρική παράσταση.
Κι όμως: Η Νατάσα Τριανταφύλλη, μια ευφάνταστη δημιουργός, θέλησε να το κάνει, και μάλιστα αυτές τις μέρες μετρά (κι εκείνη) τον χρόνο αντίστροφα, ως την πρεμιέρα (την προσεχή Δευτέρα, 24 Φεβρουαρίου). Ολα ξεκίνησαν όταν μαζί με την καλλιτεχνική διευθύντρια του Θεάτρου Τέχνης Κάρολος Κουν, Μαριάννα Κάλμπαρη, συζητούσαν τη συνεργασία τους. Η ιδέα της Τριανταφύλλη για το «Χρονικό του Χρόνου» βρήκε ανταπόκριση, κι έτσι το εγχείρημα, πρωτότυπο και γοητευτικό, θα στεγαστεί στη σκηνή της Φρυνίχου, στην Πλάκα.
Με σταθερό παρών στο θέατρο, η Νατάσα Τριανταφύλλη προσθέτει κρίκο-κρίκο τις παραστάσεις της σε μια αλυσίδα που μόνο αναμενόμενη δεν είναι. Τα έργα που επιλέγει, οι συγγραφείς, οι χώροι, διαθέτουν το στοιχείο της έρευνας, της αναζήτησης, της περιέργειας. Το περασμένο καλοκαίρι ήταν οι «Δαναΐδες» του Ανδρέα Κάλβου, παλαιότερα οι «Αδελφοί Καραμαζόφ», Μπέκετ, Σαίξπηρ, πάντα όμως κάπως αλλιώς και κάπου αλλού. Εχοντας δουλέψει επί χρόνια κοντά στον Γιάννη Χουβαρδά, αποτέλεσε με αφορμή την «Οδύσσεια» του Εθνικού τη στενή συνεργάτιδα του Μπομπ Γουίλσον, κάτι που λέει πολλά.
Τώρα η 40χρονη δημιουργός βυθίζεται στον κόσμο της επιστήμης που τη συγκινεί ιδιαίτερα, με στόχο να συνομιλήσει καλλιτεχνικά με την έννοια του χρόνου. Επικεντρώνεται στην ποιητική διάσταση του έργου του Χόκινγκ και παρακολουθεί τα 12 κεφάλαια του βιβλίου με τον δικό της τρόπο.
Πρωτότυπη ακόμα και στην παρουσίαση της παράστασης, που πραγματοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα στο Αστεροσκοπείο Αθηνών, εκεί στον Λόφο των Νυμφών, η Τριανταφύλλη μοιράστηκε σκέψεις με επιστήμονες αλλά και με τους δύο ηθοποιούς που παίζουν – Μελέτης Ηλίας και Δημήτρης Πασσάς. Κι όταν ο θόλος του Αστεροσκοπείου άνοιξε, κοιτώντας τον ουρανό (κι ας ήταν συννεφιασμένος), φάνηκε αυτή η ποίηση που μπορεί να κρύβει η επιστήμη.














