Η τελευταία ημέρα {LF}των Βρετανών στην ΕΕ

Οι επισημότητες για την αποχώρηση της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ενωση, στις 11 απόψε το βράδυ (01.00 του Σαββάτου, ώρα Ελλάδας), δεν θα είναι πολλές. Ενα ρολόι που θα μετράει αντίστροφα θα προβληθεί στην Ντάουνινγκ Στριτ 10 και ο Νάιτζελ Φάρατζ θα στήσει πανηγύρι στην Parliament Square.

Καμιά σχέση δηλαδή με την 1^η Ιανουαρίου 1973, όταν ο τότε πρωθυπουργός Εντουαρντ Χιθ συνάντησε στις Βρυξέλλες τους προκατόχους του Χάρολντ ΜακΜίλαν και Αλεκ Ντάγκλας-Χομ, καθώς και πολλούς ηγέτες απ’ όλο το πολιτικό φάσμα, για να τιμήσουν την ένταξη της χώρας στην ΕΟΚ.

Η σημερινή ημέρα σηματοδοτεί την έναρξη μιας ανοδικής πορείας με στόχο την επίτευξη μιας εμπορικής συμφωνίας μέχρι τα τέλη του χρόνου, αλλά και την επίλυση διαφόρων θεμάτων μη εμπορικού χαρακτήρα που σχετίζονται με την ασφάλεια, την αλιεία, την εκπαίδευση και την έρευνα. Η καθημερινή ζωή βέβαια δεν θα αλλάξει και το Ηνωμένο Βασίλειο θα παραμείνει στην ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση μέχρι το τέλος του χρόνου. Οι βρετανοί υπήκοοι δεν θα είναι πια πολίτες της ΕΕ, αλλά θα μπορούν να ταξιδεύουν στην Ενωση εξίσου ελεύθερα με πριν. Η συμφωνία αποχώρησης όμως θα συνιστά πλέον μια δεσμευτική συνθήκη.

Τι ακριβώς θα συμβεί από εδώ και πέρα; «Αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι το Ηνωμένο Βασίλειο εισέρχεται σε μια σύνθετη περίοδο διαπραγματεύσεων με την ΕΕ και σε μια κοινή θεσμική αρχιτεκτονική μαζί της για τη διαχείριση της συμφωνίας αποχώρησης», απαντά η Μπρίγκιντ Φάουλερ, ερευνήτρια στη Hansard Society. «Δεν γνωρίζουμε όμως λεπτομέρειες για τις συνέπειες αυτών των διαπραγματεύσεων για τη βρετανική πλευρά».

Οι πολίτες της ΕΕ. Οσο για τα 3 εκατομμύρια των πολιτών της ΕΕ που μένουν στη Βρετανία, έχουν προθεσμία μέχρι τον Ιούνιο του 2021 να εγγραφούν στο σχήμα που τους επιτρέπει να παραμείνουν στη χώρα και μετά το Brexit με τα υπάρχοντα δικαιώματα. Το σχήμα αυτό αφορά ανθρώπους που ζουν στη χώρα τουλάχιστον τα τελευταία πέντε χρόνια. Από τις αρχές του 2021, οι πολίτες της ΕΕ που έρχονται στη Βρετανία και θέλουν να ζήσουν εκεί ίσως να χρειάζονται βίζα και άδεια εργασίας.

Ο Μπόρις Τζόνσον κάνει ό,τι μπορεί για να βγάλει τη λέξη Brexit από το βρετανικό λεξικό. Εχει ήδη μειώσει τον ρόλο του Κοινοβουλίου στην επόμενη φάση και η κυβέρνησή του δεν έχει ξεκαθαρίσει τι στόχους και τι κόκκινες γραμμές θα έχει στις διαπραγματεύσεις. «Η κυβέρνηση φαίνεται να σχεδιάζει να στηριχθεί σε κανονικούς μηχανισμούς, κάτι που σημαίνει ότι θα ελέγχει ποιες πληροφορίες θα δημοσιοποιούνται και πότε», σημειώνει η Φάουλερ.

Το πιο δύσκολο κομμάτι της συμφωνίας για το Brexit παραμένει η Βόρεια Ιρλανδία, λόγω των ελέγχων στα προϊόντα που θα διασχίζουν την Ιρλανδική Θάλασσα. Ο Στεφάαν ντε Ρινκ, σύμβουλος του Μισέλ Μπαρνιέ, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι η ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο θα πρέπει να επιδείξουν «μεγάλη πειθαρχία» αν θέλουν να έχουν συμφωνήσει μέχρι την 31^η Δεκεμβρίου σε ένα νέο σύστημα συναλλαγών στη Βόρεια Ιρλανδία.

Οι Βρυξέλλες και οι πολιτικοί ηγέτες της Ιρλανδίας έχουν ήδη εκφράσει την ανησυχία τους για τις επανειλημμένες δηλώσεις του Τζόνσον ότι δεν θα γίνονται έλεγχοι στα αγαθά που θα διασχίζουν την Ιρλανδική Θάλασσα, μολονότι ορισμένοι από αυτούς θα είναι υποχρεωτικοί. Η Ελεν ΜακΕντί, υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Ιρλανδίας, ξεκαθάρισε ότι δεν θα υπάρχουν έλεγχοι στο έδαφος της Ιρλανδίας.