Ανθολογία Φερλινγκέτι

Τον περασμένο Μάρτιο έκλεισε τα 100 και, ειδικά για την περίσταση, εξέδωσε τον αυτοβιογραφικό χείμαρρο «Little boy» (εκδ. Doubleday). Η τελευταία αφορμή για να θυμηθούμε την α`πήχηση του ονόματος Φερλινγκέτι: ίνδαλμα της αντικουλτούρας, δημιουργός του περίφημου εκδοτικού οίκου και βιβλιοπωλείου City Lights στο Σαν Φρανσίσκο, πρώτος εκδότης του Αλαν Γκίνσμπεργκ (με τη δεύτερη έκδοση του «Ουρλιαχτού» να κατάσχεται από τις Αρχές), καθοδηγητής για τη γενιά των μπίτνικ. Γεννημένος στη Μασσαχουσέτη και μεγαλωμένος στο Παρίσι, πέρασε μία χρονιά στο ορφανοτροφείο, έζησε στη συνέχεια με μια πλούσια οικογένεια στο Μπρόνξβιλ και συμμετείχε στην απόβαση στη Νορμανδία υπηρετώντας στο αμερικανικό Ναυτικό. Με αφορμή τα 100 χρόνια του Λόρενς Φερλινγκέτι ο εκδοτικός οίκος «24 γράμματα» εξέδωσε πρόσφατα μια ανθολογία ποιημάτων του, σε μετάφραση της Ρούμπης Θεοφανοπούλου, η οποία είχε μεταφράσει τα «Ποιήματα» του αμερικανού δημιουργού το 1989 για τον «Πρόσπερο». Η τωρινή δίγλωσση έκδοση περιλαμβάνει το σημείωμα του ίδιου του Φερλινγκέτι «Η σύγχρονη ποίηση είναι πεζή (αλλά λέει πολλά…)» του 1981, απ’ όπου το χαρακτηριστικό απόσπασμα: «Η σύγχρονη ποίηση είναι πεζή γιατί έχει έναν ήχο πνιγμένο, όπως κι ο κάθε άντρας ή γυναίκα της πόλης που η ορμή της ζωής τους βυθίζεται και πνίγεται μέσα στην αστική ζωή. Η σύγχρονη ποίηση είναι πεζή γιατί δεν έχει duende, το σκοτεινό πνεύμα της γης και του αίματος, καμιά ψυχή σκοτεινού τραγουδιού, κανένα μουσικό πάθος». Ανθολογούνται ποιήματα από εννέα συλλογές σε μια περίοδο 40 χρόνων: από τις «Εικόνες του κόσμου που έφυγε» (1955) ως τα «Νέα ποιήματα» (1993).

Από το «Κόνεϊ Αϊλαντ του μυαλού» (1958) το παρακάτω απόσπασμα:

Μόνιμα ριψοκινδυνεύοντας να γελοιοποιηθεί

ή να πεθάνει

κάθε φορά που δίνει παράσταση

πάνω από τα κεφάλια

του κοινού του

ο ποιητής σαν ακροβάτης

σκαρφαλώνε στη ρίμα

σ’ αυτό το ψηλό σκοινί που έφτιαξε μονάχος του

και ισορροπώντας στις ευθείες των βλεμμάτων

πάνω από μια θάλασσα προσώπων

προχωρεί

προς την άλλη άκρη της μέρας

κάνοντας κόλπα αεροπλανικά

και δήθεν γλιστρήματα του ποδιού

και άλλα τέτοια θεατρινίστικα

κι όλα αυτά χωρίς να κάνει σφάλμα

πουθενά

γιατί μπορεί σκοινί να μην υπάρχει

Γιατί είναι ο υπέρ ρεαλιστής

που πρέπει οποωσδήποτε να μάθει

την τεντωμένη αλήθεια

πριν κάνει ακόμα κάποιο βήμα ή πάρει κάποια στάση

προχωρώντας υποτίθεται

προς μια ακόμα ψηλότερη κούνια

όπου η Ομορφιά στέκει και περιμένει

σοβαρή

πριν ξεκινήσει το πήδημά της στο κενό

Κι αυτός

ένας μικρούλης Σαρλώ

που ίσως πιάσει ίσως και να μην πιάσει

την ωραία αιώνια μορφή της

καθώς αυτή έχει δέσει τα πόδια και έχει ρίξει το κορμί της

στον άδειο αέρα

Λόρενς Φερλινγκέτι
100 χρόνια ποίηση
Μτφ. Ρούμπη Θεοφανοπούλου
Εκδ. 24 γράμματα, σελ.191
Τιμή 16 ευρώ