«Κάποιος μπορεί να έκανε ένα λάθος»

Νέα ένταση στο θρίλερ της αντιπαράθεσης ΗΠΑ – Ιράν προσθέτει η εκδοχή την οποία ανέφεραν χθες αμερικανοί αξιωματούχοι, να χτυπήθηκε κατά λάθος από την ιρανική αεράμυνα το ουκρανικό αεροσκάφος που συνετρίβη στο Ιράν, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν και οι 176 επιβαίνοντες. Γνωρίζοντας τις διαπιστώσεις των μυστικών υπηρεσιών ο Ντόναλντ Τραμπ σχολίασε χθες πως έχει «ένα άσχημο προαίσθημα» για την πτώση του αεροπλάνου. Λίγες ώρες αργότερα, ο καναδός πρωθυπουργός Τζάστιν Τριντό δήλωσε ότι πολλές υπηρεσίες πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένης της καναδικής, εκτιμούν ότι το αεροσκάφος καταρρίφθηκε, «πιθανόν ακούσια», από ιρανικό πύραυλο εδάφους-αέρος, και επανέλαβε την αξίωση για πλήρη διερεύνηση της τραγωδίας. Αντίστοιχη δήλωση έκανε κατόπιν και ο Μπόρις Τζόνσον. Από την άλλη, ο επικεφαλής της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας του Ιράν διέψευσε τις «παράλογες φήμες» ότι το αεροσκάφος χτυπήθηκε από πύραυλο.

Από την αρχή ειδικοί από την Ουκρανία, από τον Καναδά – καθώς η πλειοψηφία των επιβατών ήταν Καναδοί -, τις ΗΠΑ και άλλες χώρες εξέταζαν όλα τα ενδεχόμενα για την πτώση του αεροσκάφους. Χθες, αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι δορυφόροι των ΗΠΑ εντόπισαν την εκτόξευση δύο πυραύλων λίγο πριν από τη συντριβή του ουκρανικού αεροπλάνου, ενώ ακολούθησαν ενδείξεις έκρηξης. Βίντεο που εξασφάλισαν οι «New York Times» δείχνει έναν ιρανικό πύραυλο να πλήττει ένα αεροσκάφος, κοντά στο αεροδρόμιο της Τεχεράνης. Δύο άλλοι αξιωματούχοι στην Ουάσιγκτον πρόσθεσαν πως πιστεύουν ότι η κατάρριψη πρέπει να έγινε κατά λάθος. Μιλώντας στους δημοσιογράφους ο πρόεδρος Τραμπ είπε κι αυτός ότι πρέπει να επρόκειτο για σφάλμα. «Κάποιος μπορεί να έκανε ένα λάθος» είπε. Το δυστύχημα σημειώθηκε λίγες ώρες αφότου το Ιράν προχώρησε σε πυραυλική επίθεση εναντίον βάσεων στο Ιράκ όπου φιλοξενούνταν αμερικανοί στρατιώτες.

Η Ουκρανία, εν τω μεταξύ, εξετάζει τέσσερα πιθανά σενάρια για τα αίτια του δυστυχήματος, στα οποία περιλαμβάνεται το χτύπημα από πύραυλο και η τρομοκρατία, καθώς ιρανοί εμπειρογνώμονες είπαν ότι το αεροσκάφος είχε πάρει φωτιά προτού προσκρούσει στο έδαφος. Το Κίεβο έκανε γνωστό πως θέλει να ερευνήσουν οι δικοί του ειδικοί τον χώρο της συντριβής, νοτιοδυτικά της Τεχεράνης, για πιθανά ίχνη από τους ρωσικής κατασκευής πυραύλους που χρησιμοποιεί ο ιρανικός στρατός. Στην πρώτη τους εκτίμηση οι Ιρανοί ανέφεραν πως το αεροπλάνο αντιμετώπισε κάποιο τεχνικό πρόβλημα, χωρίς περισσότερες διευκρινίσεις.

Το αεροσκάφος των Ουκρανικών Αερογραμμών, τύπου Boeing 737-800, εκτελούσε δρομολόγιο από την Τεχεράνη προς το Κίεβο και συνετρίβη λίγα λεπτά μετά την απογείωσή του. Οι Ιρανοί επικαλούνται αυτόπτες μάρτυρες καθώς και τους πιλότους ενός άλλου αεροσκάφους που πετούσε στην περιοχή εκείνη την ώρα που λένε ότι το ουκρανικό αεροπλάνο φάνηκε να έχει πιάσει φωτιά καθώς έπεφτε. Σύμφωνα με τον Τζάστιν Τριντό, το Ιράν έχει αφήσει να εννοηθεί ότι θα κρατήσει τα μαύρα κουτιά στη χώρα, παράλληλα όμως έχει διαβεβαιώσει τον ουκρανό πρόεδρο ότι θα δώσει πρόσβαση σε αυτά στους ουκρανούς εμπειρογνώμονες. Σε αυτούς θα περιληφθούν και ειδικοί οι οποίοι είχαν πάρει μέρος στην έρευνα για την κατάρριψη του αεροσκάφους των Μαλαισιανών Αερογραμμών το 2014, πάνω από περιοχή που έλεγχαν φιλορώσοι αυτονομιστές αντάρτες στην Ανατολική Ουκρανία.

Η καταστροφή στρέφει για μία ακόμη φορά τα φώτα προς την εταιρεία Boeing, που αντιμετωπίζει κρίση για ένα άλλο μοντέλο της, το 737, αν και ο τύπος του αεροσκάφους που συνετρίβη στο Ιράν δεν διαθέτει τα χαρακτηριστικά που πιστεύεται ότι έχουν προκαλέσει τις πτώσεις των αεροσκαφών τύπου 737 ΜΑΧ. Οπως παρατηρούν ειδικοί, οι έρευνες για αεροπορικά δυστυχήματα είναι περίπλοκες, απαιτούν πολλές ειδικότητες, εμπλέκουν πολλές εταιρείες και χώρες που πρέπει να εργασθούν συντονισμένα. Μπορεί να περάσουν μήνες για να υπάρξει η τελική απόφαση για τα αίτια.