«6+1» μύθοι και αλήθειες για τη στοματική υγεία

Δεν είναι τυχαίο ότι οι επιστήμονες χαρακτηρίζουν το στόμα μας ως τον «καθρέφτη» της υγείας μας. Παρ’ όλα αυτά και σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα, η στοματική υγεία τόσο των ενηλίκων όσο και των παιδιών στη χώρα μας έχει επιδεινωθεί σημαντικά σε σχέση με την προηγούμενη δεκαετία. Πιο συγκεκριμένα και σύμφωνα με τα δεδομένα της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας, 3 στα 5 παιδιά ηλικίας 5 ετών έχουν τερηδονισμένα δόντια, ενώ μόνο το 0,7% των ενηλίκων ηλικίας 35-44 ετών έχει υγιή δόντια.

Σύμφωνα, δε, με τις εκτιμήσεις των ειδικών, η παραμέληση των δοντιών σχετίζεται με την οικονομική κρίση, τις περικοπές των δαπανών υγείας αλλά και με την υποβάθμιση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας.

Υπό τα δεδομένα αυτά, ο οδοντίατρος δρ Ευγένιος Καραμούτσος επιμένει ότι «η στοματική φροντίδα είναι ιδιαίτερα σημαντική», εντοπίζοντας παράλληλα τους μύθους σχετικά με τη στοματική υγιεινή και παρέχοντας πρακτικές συμβουλές για την πρόληψη παθήσεων.

1. Η απώλεια δοντιών είναι μόνιμη και δεν μπορεί να αντιστραφεί

Σε αντίθεση με το υπόλοιπο σώμα, το σμάλτο – το βασικό προστατευτικό στρώμα των δοντιών σας – δεν περιέχει ζωντανά κύτταρα, το οποίο σημαίνει ότι δεν μπορεί να επιδιορθωθεί από μόνο του. Οταν υποστεί ζημιά, το μόνο που μπορείτε να κάνετε είναι να προσπαθήσετε να αποφύγετε επέκταση της βλάβης. Ακολουθήστε μια προληπτική προσέγγιση στην υγεία του δοντιού με μια οδοντόπαστα και στοματικό διάλυμα που περιέχουν φθόριο, ώστε να προστατεύσετε τα δόντια και να ενισχύσετε τη διαδικασία επαναμετάλλωσης.

2. Η στοματική υγεία αποτελεί τη δίοδο στη γενική υγεία

Τα ούλα σας παίζουν μεγαλύτερο ρόλο στη στοματική (και γενική) υγεία απ’ όσο νομίζετε. Βοηθούν στη θωράκιση του σώματος από μολύνσεις και επιπλοκές – οπότε, όταν τα ούλα αντιμετωπίζουν προβλήματα, το ίδιο συμβαίνει και στο υπόλοιπο σώμα. Στην πραγματικότητα, η νόσος των ούλων έχει συνδεθεί με αρκετές σοβαρές ασθένειες, όπως ο διαβήτης, η καρδιαγγειακή νόσος και το εγκεφαλικό επεισόδιο. Περίπου το 20% των ενηλίκων μέσης ηλικίας (35-44 ετών) και το 40% ενηλίκων μεγαλύτερης ηλικίας (65-75 ετών) στην Ευρώπη μόνο υποφέρουν από σοβαρή νόσο των ούλων. Προστατεύστε, λοιπόν, τα δόντια σας καθαρίζοντας απαλά τη γραμμή των ούλων αλλά και τα διαστήματα μεταξύ των δοντιών σας, ώστε να αφαιρέσετε την πλάκα και να αποτρέψετε την επέκτασή της.

3. Η πλάκα είναι ο μεγαλύτερος εχθρός

Η πλάκα αποτελεί την πηγή σχεδόν όλων των κακών. Πρόκειται για μια βλαβερή μάζα βακτηρίων που ζει στο στόμα σας και τρέφεται με σάκχαρα και υπολείμματα τροφών. Η πλάκα αρχικά είναι κολλώδης και άχρωμη, όμως όταν δεν εξολοθρεύεται μετατρέπεται σε κίτρινη μάζα που είναι απολύτως αδύνατο να αφαιρεθεί χωρίς τη βοήθεια οδοντιάτρου. Αυτό οδηγεί στην καταστροφή του σμάλτου, γιατί τα βακτήρια μετατρέπουν τα υπολείμματα τροφών και τα σάκχαρα σε οξέα, προκαλώντας κοιλότητες, απώλεια δοντιών και νόσο των ούλων. Φροντίστε να αφαιρέσετε την πλάκα και να αποτρέψετε τον σχηματισμό της μέσω του καθημερινού βουρτσίσματος, της χρήσης νήματος και στοματικού διαλύματος ύστερα από κάθε γεύμα!

4. Το στόμα περιέχει πάνω από 800 διαφορετικούς τύπους βακτηρίων

Το στόμα είναι ένα πολύ περίπλοκο οικοσύστημα. Η μέση υγιής στοματική κοιλότητα περιέχει περίπου 800 διαφορετικούς τύπους βακτηρίων, με κάθε δόντι να «κρατάει»  περισσότερα από ένα δισεκατομμύριο (!)
βακτήρια. Οταν η στοματική σας χλωρίδα είναι ισορροπημένη, το σώμα σας έχει ένα δυνατό φυσικό αμυντικό σύστημα που αποτρέπει την επέκταση της ασθένειας. Οταν όμως δεν υπάρχει ισορροπία, το ανοσοποιητικό σύστημα είναι πιο ευάλωτο, το οποίο κάνει τον οργανισμό σας πιο ευαίσθητο σε επιπλοκές στοματικής υγείας. Φροντίστε να χρησιμοποιείτε απαλά προϊόντα, χωρίς επιθετικές ουσίες, ούτως ώστε να μην απορρυθμίσετε την ισορροπία μεταξύ καλών και κακών βακτηρίων στο στόμα, κρατώντας έτσι τον βιότοπό τους όπως πρέπει.

5. Ακολουθήστε τον κανόνα 2×2 όταν βουρτσίζετε τα δόντια σας

Κατά πάσα πιθανότητα, βουρτσίζετε τα δόντια σας τακτικά, όμως είστε σίγουροι ότι το κάνετε με τον σωστό τρόπο; Παρακάτω θα βρείτε μερικές συμβουλές ώστε να διασφαλίσετε τη μέγιστη αποτελεσματικότητα από την καθημερινή σας στοματική φροντίδα:

• Βουρτσίστε τα δόντια 2 φορές την ημέρα με μία μαλακή οδοντόβουρτσα για 2 λεπτά (είναι εύκολο – απλώς να θυμάστε «2×2»).
• Κρατήστε την οδοντόβουρτσα σε γωνία 45 μοιρών προς τα ούλα και βουρτσίστε με κυκλικές κινήσεις (με χειροκίνητες οδοντόβουρτσες) ή με κίνηση ολίσθησης σε κάθε δόντι (για ηλεκτρικές οδοντόβουρτσες).
• Μη βουρτσίζετε τα δόντια σας με δύναμη, καθώς αυτό μπορεί να προκαλέσει ευαισθησία δοντιών.
• Αλλάζετε την οδοντόβουρτσα (ή την κεφαλή της) τουλάχιστον κάθε 3 μήνες ή μόλις παρατηρήσετε ότι οι τρίχες έχουν φθαρεί.
• Μην ξεχνάτε να βουρτσίζετε τα ούλα και τη γλώσσα!

6. Η καλή στοματική υγεία απαιτεί και άλλα βήματα εκτός από το απλό βούρτσισμα των δοντιών

Για να βεβαιωθείτε ότι έχετε τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα, συστήνεται να ακολουθείτε την προσέγγιση των 3 βημάτων στην καθημερινή φροντίδα:

• Ξεκινήστε με το βούρτσισμα των δοντιών.
• Καθαρίστε απαλά μεταξύ των δοντιών και κατά μήκος της γραμμής των ούλων χρησιμοποιώντας μεσοδόντια βουρτσάκια ή νήμα, ώστε να καθαρίσετε τις περιοχές τις οποίες δεν φτάνει η οδοντόβουρτσα.
• Χρησιμοποιήστε στοματικό διάλυμα για την επαναμετάλλωση του σμάλτου και για να καλύψετε περισσότερες περιοχές, προλαμβάνοντας τη συσσώρευση πλάκας.

7.  Ο οδοντίατρος δεν είναι «τζίνι»

Αν νομίζετε ότι μια επίσκεψη κατ’ έτος στον οδοντίατρο είναι αρκετή για να σας βοηθήσει να αποφύγετε την πλάκα για το υπόλοιπο του χρόνου, μάλλον θα πρέπει να το ξανασκεφτείτε. Ο οδοντίατρός σας μπορεί να είναι εξαίρετος (και η διπλή επίσκεψη μέσα στον χρόνο είναι οπωσδήποτε απαραίτητη), όμως η στοματική φροντίδα ξεκινά από το σπίτι. Φροντίστε να ακολουθείτε ένα πρόγραμμα στοματικής φροντίδας 3 βημάτων για  να διατηρήσετε την καλή δουλειά που κάνει ο οδοντίατρός σας, ώστε την επόμενη φορά που θα τον επισκεφτείτε να είναι χαρούμενος που σας βλέπει.