Δεύτερη φάση της τουρκικής πρόκλησης

Τη δεύτερη φάση των επικίνδυνων προκλήσεων βάζει σε εφαρμογή η Αγκυρα, καθώς με παράνομη Navtex που εξέδωσε χθες δεσμεύει για τις 11 και 12 Δεκεμβρίου για στρατιωτικές ασκήσεις, με πραγματικά πυρά, περιοχή νοτιοανατολικά της Κρήτης που βρίσκεται ακριβώς πάνω στον θαλάσσιο «διάδρομο» που συμφώνησαν προ ημερών Τουρκία και Λιβύη.

Η Τουρκία, όπως είναι πρόδηλο και από αυτή την ενέργεια, επιδιώκει να γίνει ευρέως αντιληπτό ότι μετά την επικύρωση του τουρκολιβυκού συμφώνου για τα θαλάσσια σύνορα από την τουρκική Εθνοσυνέλευση και την αποστολή της στον ΟΗΕ, προχωράει ταχύτατα στην υλοποίησή της με μελετημένο σχεδιασμό, αγνοώντας τις διεθνείς αντιδράσεις. Σημειώνεται ότι την περιοχή που «κλειδώνει» για ασκήσεις η Τουρκία στο νότιο Κρητικό πέλαγος, την είχε δεσμεύσει για ναυτικές στρατιωτικές ασκήσεις η Υδρογραφική Υπηρεσία του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού (συγκεκριμένα ο σταθμός Ηρακλείου) ως έχουσα τη δικαιοδοσία να ενημερώνει τους ναυτιλλομένους. Εντούτοις, η Αγκυρα έσπευσε να εκδώσει αντι-Νavtex ισχυριζόμενη ότι εκείνη και ο σταθμός της Αττάλειας έχουν δικαίωμα να ενημερώνουν τους ναυτικούς.

Παράλληλα, η Τουρκία εξέδωσε χθες ακόμη δύο Navtex για την πραγματοποίηση στρατιωτικών ασκήσεων ανατολικότερα, σε δύο θαλάσσιες περιοχές κοντά στην Κύπρο. Φαίνεται όμως ότι η Αγκυρα είναι αποφασισμένη να κλιμακώσει τις προκλήσεις και με άλλες κινήσεις. Η δεύτερη είναι – μολονότι ακόμη δεν έχει πάρει επίσημη μορφή – η πρόθεση της τουρκικής κυβέρνησης να αποκτήσει και τρίτο γεωτρύπανο. Δημοσιεύματα του φιλοκυβερνητικού τουρκικού Τύπου ανέφεραν χθες ότι η Τουρκία είναι έτοιμη να αγοράσει σύντομα και τρίτο γεωτρύπανο μετά το «Φατίχ» και το «Γιαβούζ», προσθέτοντας δε πως ήδη κάνει σχετικές επαφές με τη Νορβηγία.

Στον ίδιο τουρκικό σχεδιασμό επιβολής τετελεσμένων στην περιοχή και εφαρμογής του Διεθνούς Δικαίου κατά το δοκούν δεν αποκλείεται να εντάσσεται και η αποστολή ερευνητικού σκάφους από την Τουρκία νοτίως της Κρήτης και μάλιστα για λογαριασμό της Λιβύης, σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύτηκαν στην κυπριακή εφημερίδα «Φιλελεύθερος». Θα πρέπει δε να θεωρείται βέβαιο πως εάν η Τουρκία προχωρήσει σε μία τέτοια κίνηση, να στείλει δηλαδή ερευνητικό σκάφος, θα το κάνει συνοδεύοντάς το και με πολεμικά πλοία. Οπως έπραξε άλλωστε και στην περίπτωση των ερευνών και των γεωτρήσεων στην κυπριακή ΑΟΖ.

ΕΜΠΡΗΣΤΙΚΗ ΡΗΤΟΡΙΚΗ. Σε κάθε περίπτωση, η εμπρηστική ρητορική από τη πλευρά της Αγκυρας δεν έχει τέλος. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με χθεσινές του δηλώσεις έδειξε ακριβώς ποιες είναι οι τουρκικές προθέσεις αφού χαρακτήρισε «διεθνές σκάνδαλο» την απέλαση του λίβυου πρέσβη από την Αθήνα προσθέτοντας με προκλητικό τρόπο ότι η Ελλάδα «θα πληρώσει το τίμημα για τις ενέργειές της». Επέμεινε δε ότι το μνημόνιο Τουρκίας – Λιβύης αποτελεί ισχυρή απάντηση στις προσπάθειες Ελλήνων και Ελληνοκυπρίων «να απομονώσουν την Τουρκία στη Μεσόγειο» συμπληρώνοντας πως η Λιβύη μετά τη συμφωνία μπορεί να πραγματοποιήσει έρευνες στην περιοχή. Ο τούρκος πρόεδρος προανήγγειλε μάλιστα ότι η Τουρκία θα αγοράσει ακόμη ένα γεωτρύπανο, το τρίτο κατά σειρά μετά τα Φατίχ και Γιαβούζ.

Στην ίδια κατεύθυνση ο υπουργός Αμυνας της Τουρκίας Χουλουσί Ακάρ υποστήριξε ότι η Τουρκία θα συνεχίσει να προστατεύει τα κυριαρχικά της δικαιώματα «στη Γαλάζια Πατρίδα» και πως «καμία κίνηση δεν θα γίνει δεκτή αν δεν περιλαμβάνει και την Τουρκία».

Αλλά και ο αντιπρόεδρος της Τουρκίας Φουάτ Οκτάι μιλώντας στην τουρκική Εθνοσυνέλευση υποστήριξε ότι η Αγκυρα προγραμματίζει πέντε νέες γεωτρήσεις μέσα στο 2020. Οπως είπε, τα πλοία «Φατίχ» και «Γιαβούζ» συνεχίζουν τις γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και με αυτά «θα ανοίξουμε πέντε νέα “πηγάδια”, συνεχίζοντας τη στρατηγική μας για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο». Ταυτόχρονα προειδοποίησε ότι η Τουρκία δεν πρόκειται να κάνει την παραμικρή παραχώρηση από τα δικαιώματα και τα συμφέροντά της στην Κύπρο, το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

ΠΕΝΤΕ ΕΜΠΛΟΚΕΣ. Σε όλα αυτά θα πρέπει να προστεθεί και το γεγονός ότι ύστερα από ένα τριήμερο σχεδόν μηδενικής δραστηριότητας την περασμένη εβδομάδα, μετά το τετ α τετ Μητσοτάκη – Ερντογάν, η Τουρκία επέστρεψε στη γνώριμη επιθετική συμπεριφορά της στο Αιγαίο. Χθες, πέντε ζευγάρια τουρκικών F-16, ένα κατασκοπευτικό CN-235 και ένα ελικόπτερο προχώρησαν σε 34 παραβιάσεις, ενώ σημειώθηκαν και πέντε εμπλοκές με ελληνικά μαχητικά που έσπευσαν να τα αναχαιτίσουν.