Οι Γάλλοι απεργούν για να προστατεύσουν το κοινωνικό τους κράτος

Μία από τις μαζικότερες απεργίες στη σύγχρονη ιστορία της Γαλλίας πραγματοποιήθηκε χθες στη χώρα, καθώς εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα των συνδικάτων να διαμαρτυρηθούν ενάντια στη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση που προωθεί η κυβέρνηση.

Παρότι δεν έχει ακόμα καταθέσει κάποιο νομοσχέδιο, η κυβέρνηση του Εμανουέλ Μακρόν επεξεργάζεται μία πρόταση που θα σημάνει τη μεγαλύτερη αναθεώρηση του γαλλικού συνταξιοδοτικού συστήματος από τη στιγμή της δημιουργίας του, μετά τονB’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η πρόταση αυτή αυξάνει το όριο ηλικίας για μία πλήρη σύνταξη από τα 62 στα 64 έτη, αναθεωρεί τον τρόπο υπολογισμού των παροχών και συγχωνεύει τα 42 υπάρχοντα συνταξιοδοτικά σχήματα σε ένα ενιαίο καθεστώς – για να καταλήξει πιθανότατα σε μειωμένες παροχές για εκατομμύρια πολίτες.

Οι Αρχές υπερασπίζονται τη φιλοδοξία τους με τη ρητορική του γαλλικού ρεπουμπλικανισμού, υποσχόμενες ένα «οικουμενικό σύστημα» στο πλαίσιο του οποίου θα αντιμετωπίζονται όλοι ισότιμα.  Αυτό που παραλείπουν όμως να πουν είναι ότι το νέο σύστημα θα είναι πολύ χειρότερο από το σημερινό.

Πράγματι, εκ πρώτης όψεως, φαίνεται ότι οι μεταρρυθμίσεις Μακρόν θα εξοικονομήσουν χρήματα – το συνταξιοδοτικό έλλειμμα του υπάρχοντος συστήματος αναμένεται να φτάσει στα 8-17 δισεκατομμύρια ευρώ μέχρι το 2025. Θα επιφέρουν όμως ένα ανεπανόρθωτο πλήγμα σε ένα από τα καλύτερα συνταξιοδοτικά συστήματα του κόσμου. Στη Γαλλία, μόλις ένα 7% των συνταξιούχων είναι στα όρια της φτώχειας. Πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό στην Ευρωπαϊκή Ενωση, πολύ χαμηλότερο από το 19% της Βρετανίας και της Γερμανίας. Ενα σύστημα όπως αυτό θα έπρεπε να αποτελεί παράδειγμα προς μίμηση και να επεκτείνεται, όχι να καταργείται.

Οπως ήταν αναμενόμενο, η γαλλική κυβέρνηση επιδιώκει να παρουσιάσει την αντίδραση που προκαλεί η συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση ως «συντεχνιακή». Πράγματι, τα πρώτα συνδικάτα που κινητοποιήθηκαν ήταν εκείνα των σιδηροδρομικών υπαλλήλων, τα οποία έχουν σχετικά καλές παροχές. Στη συνέχεια όμως μπήκαν στον χορό των κινητοποιήσεων και άλλες κατηγορίες, σχεδόν από όλο το φάσμα της γαλλικής κοινωνίας. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση, σχεδόν έξι στους δέκα Γάλλους στηρίζουν την απεργία. Στο φόντο, βρίσκεται μια ευρύτερη δυσαρέσκεια για τα οικονομικά πεπραγμένα του Μακρόν.

Από τότε που ανέλαβε την εξουσία, το 2017, ο γάλλος πρόεδρος έχει μειώσει τα επιδόματα ανεργίας, έχει διευκολύνει τις εταιρείες να κάνουν απολύσεις κρατώντας παράλληλα υπό αυστηρό έλεγχο το κόστος των δημόσιων υπηρεσιών.

Οπως φαίνεται, επειδή στη Γαλλία δεν είχαν ποτέ ένα δικό τους Ρέιγκαν ή μια δική τους Θάτσερ, μεγάλο μέρος της επιχειρηματικής ελίτ θεωρεί ότι η χώρα είναι οικονομικά οπισθοδρομική: ότι υπάρχει υπερβολική γραφειοκρατία, υπερβολικοί κανονισμοί υπέρ των εργαζομένων, ότι οι κρατικές δαπάνες επηρεάζουν δυσμενώς τον ιδιωτικό τομέα. Εκεί, δηλαδή, που οι συνταξιούχοι βλέπουν μια πηγή σκληρά κερδισμένων παροχών, εργοδότες και μεταρρυθμιστές βλέπουν έναν δαπανηρό δεινόσαυρο που τρέφεται από τους φόρους των μισθωτών.