Σύνταγμα {LF}με κοινωνικό στίγμα

Η συνταγματική κατοχύρωση του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος βρέθηκε στο επίκεντρο της συζήτησης στην Ολομέλεια της Βουλής για τον νέο καταστατικό χάρτη της χώρας. Και σίγουρα αποτελεί έναν σταθμό στην προσπάθεια θωράκισης της κοινωνικής προστασίας με φόντο τη δεκαετή οικονομική κρίση που άφησε έκδηλα τα σημάδια της πάνω στο σώμα της κοινωνίας.

Αποτελεί παράλληλα τη βάση ευρύτερης σύγκλισης των κομμάτων παρά τις διαφοροποιήσεις που διατυπώνονται. Η πρόταση της ΝΔ προβλέπει την προσθήκη στο επίμαχο άρθρο 21, παρ. 1 του Συντάγματος ότι «το κράτος μεριμνά για τη διασφάλιση συνθηκών αξιοπρεπούς διαβίωσης όλων των πολιτών μέσω ενός συστήματος ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος». Ο ΣΥΡΙΖΑ προτείνει να αντικατασταθεί το ρήμα «μεριμνά» με το ρήμα «εγγυάται» ή «εξασφαλίζει», με τον εισηγητή του κόμματος Γιώργο Κατρούγκαλο να εισηγείται να αντικατασταθεί η φράση «μέσω ενός συστήματος ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος» από τη φράση «μέσω ενός συστήματος καθολικών κοινωνικών υπηρεσιών και εισοδηματικών ενισχύσεων», ώστε να αποτυπώνεται η πληρότητα του συνόλου των κοινωνικών υπηρεσιών αλλά και των υπόλοιπων επιδοματικών μορφών που παίρνει η κοινωνική πολιτική.

ΠΡΟΕΚΛΟΓΙΚΗ ΔΕΣΜΕΥΣΗ. Από την πλευρά της κυβερνητικής πλειοψηφίας τονίζεται ότι η κατοχύρωση του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος αποτελεί δέσμευση της ΝΔ και του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, ενώ κατηγορείται ο ΣΥΡΙΖΑ ότι πριν υποχρεωθεί να υιοθετήσει το μέτρο το πολέμησε. Κυβερνητικές πηγές σχολίαζαν σχετικά ότι «ύστερα από χρόνια υποκρισίας και παλινωδιών από την πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ, το ελληνικό κράτος με πρωτοβουλία του Κυριάκου Μητσοτάκη θα μεριμνά βάσει Συντάγματος για τη διασφάλιση συνθηκών αξιοπρεπούς διαβίωσης όλων των πολιτών μέσω ενός συστήματος ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος». Και υπενθύμιζαν τη σχετική προεκλογική δέσμευση του Πρωθυπουργού σημειώνοντας ότι στην Ελλάδα για πρώτη φορά καθιερώθηκε το 2014 από την κυβέρνηση της ΝΔ, ενώ η αύξηση του σχετικού κονδυλίου στο 1 δισ. ευρώ, ώστε να συμπεριλάβει 800.000 συμπολίτες μας, αποτέλεσε κεντρική δέσμευση του προεκλογικού προγράμματος της ΝΔ, που είχε παρουσιαστεί τόσο στο 12ο Συνέδριο του κόμματος όσο και από τον Μητσοτάκη στις δημόσιες εμφανίσεις του.

ΠΟΙΟΥΣ ΘΑ ΑΦΟΡΑ. Σε αριθμούς το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα αφορά 240.000 νοικοκυριά και καλύπτει συνολικά 450.000 άτομα. Από αυτούς οι 156.000 είναι άνεργοι. Ειδικότερα, καλύπτονται 20.000 μονογονεϊκές οικογένειες και πάνω από 56.000 νοικοκυριά με παιδιά. Από το σύνολο των οικογενειών, οι 236.000 έχουν εισόδημα κάτω από 5.000 ευρώ, ενώ οι 130.000 έχουν μηδενικό εισόδημα. Ο μέσος όρος παροχής ανά νοικοκυριό είναι 213 ευρώ μηνιαίως. Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, στα επόμενα χρόνια ο προϋπολογισμός για το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα θα αυξηθεί στο 1 δισ. ευρώ ετησίως, αντί των 760 εκατ. ευρώ που προέβλεπε ο προϋπολογισμός του 2019 και 670 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με την τελευταία εκτίμηση, για φέτος και θα καλύπτει 800.000 συμπολίτες μας. «Στόχος του Κυριάκου Μητσοτάκη είναι το 0,5% του ΑΕΠ να διατίθεται για το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα» διαμηνύεται από την κυβερνητική πλευρά. Κοινοβουλευτικές πηγές της αξιωματικής αντιπολίτευσης σχολίαζαν σχετικά ότι «θέλει μεγάλο θράσος να λες ότι μέσω του Συντάγματος εξασφαλίζεις συνθήκες αξιοπρεπούς διαβίωσης με το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα όταν ο ίδιος ο υπουργός Εργασίας είπε ότι ο μέσος όρος παροχής ανά νοικοκυριό είναι 213 ευρώ μηνιαίως. Αυτό το μέλλον αξιοπρεπούς διαβίωσης μας επιφυλάσσει ο κ. Μητσοτάκης» τόνιζαν.

ΕΚΚΛΗΣΙΑ – ΚΡΑΤΟΣ. Κατά τα λοιπά, πεδίο έντονης πολιτικής και ιδεολογικής τριβής αποτέλεσε το άρθρο 3 για τις σχέσεις Κράτους – Εκκλησίας. Η σχετική πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ περί θρησκευτικής ουδετερότητας (δεν είχε συγκεντρώσει αυξημένη πλειοψηφία στην προηγούμενη προτείνουσα Βουλή) απορρίπτεται από τη σημερινή πλειοψηφία. Ο Κατρούγκαλος κατηγόρησε τη ΝΔ για υπερσυντηρητικές επιλογές και εμμονές, ενώ ο Νίκος Φίλης καταλόγισε στην κυβερνητική πλειοψηφία «ψηφοθηρία σε βάρος των απλών θρησκευόμενων πολιτών».