«Τα πράγματα μπορεί να γίνουν χειρότερα»

O κύβος, λοιπόν, ερρίφθη. Επειτα από τέσσερα χρόνια συζητήσεων, διαπραγματεύσεων, συγκρούσεων και αναβολών οι εκλογές της 12ης Δεκεμβρίου θα λύσουν το ζήτημα του Brexit. Ο πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον ελπίζει πως θα τερματισθεί «η παράλυση», θα λυθούν τα χέρια της κυβέρνησης και θα ολοκληρωθεί η έξοδος της Βρετανίας από την ΕΕ. Ομως για πολλούς – εξ αυτών αρκετοί είναι βουλευτές του κυβερνώντος Συντηρητικού Κόμματος – η κίνηση αποτελεί ένα ρίσκο που μπορεί να έχει ακριβώς το αντίθετο αποτέλεσμα.

Οι Τόρις δεν μπορούν να ξεχάσουν εύκολα τις εκλογές που κήρυξε το 2017 η Τερίζα Μέι ελπίζοντας – επειδή οι δημοσκοπήσεις τής έδιναν προβάδισμα 20 ποσοστιαίες μονάδες – ότι έτσι θα αποκτήσει μεγάλη πλειοψηφία στη Βουλή και θα μπορέσει να προωθήσει μια σκληρή εκδοχή του Brexit. Αντίθετα, οι Τόρις έχασαν ψηφοφόρους, απώλεσαν την έστω και οριακή πλειοψηφία που είχαν στο κοινοβούλιο και η διαδικασία για το Brexit βάλτωσε χειρότερα.

«Τα πράγματα μπορεί να γίνουν χειρότερα» δηλώνει στους «Financial Times» στέλεχος των Συντηρητικών, πρώην υπουργός. «Το πιο πιθανό είναι να καταλήξουμε με άλλο ένα κοινοβούλιο που δεν θα μπορεί να πάρει απόφαση, καθώς κανένα κόμμα δεν θα έχει την πλειοψηφία». Και ο Ρόρι Στιούαρτ, που είχε διεκδικήσει στο παρελθόν την ηγεσία των Τόρις, προσθέτει: «Θα είναι σαν να ξαναζούμε το 2017».

Εάν οι Συντηρητικοί δεν εξασφαλίσουν την πλειοψηφία στη Βουλή, υπάρχει η πιθανότητα μια συμμαχία του Εργατικού Κόμματος, των Φιλελεύθερων Δημοκρατών και του Σκωτσέζικου Εθνικού Κόμματος να προτείνει τη διεξαγωγή δεύτερου δημοψηφίσματος, στο ψηφοδέλτιο του οποίου μία από τις επιλογές θα είναι η παραμονή του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ενωση.

Αυτή τη στιγμή, βέβαια, το κόμμα του Μπόρις Τζόνσον εμφανίζεται να έχει σημαντικό προβάδισμα έναντι των Εργατικών στις δημοσκοπήσεις, με ποσοστό 37% έναντι 24%. Με τέτοια ποσοστά, οι Τόρις μπορούν να ελπίζουν σε άνετη πλειοψηφία που θα τους επιτρέψει να ψηφίσουν το σχέδιο αποχώρησης από την ΕΕ. Το πρόβλημα είναι πως «η στήριξη στις δημοσκοπήσεις σήμερα δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε ψήφους τον Δεκέμβριο», τονίζει στο Politico ο καθηγητής Πολιτικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου Κρις Χάνρετι.

Σημειώνει ότι οι τελευταίες εκλογικές αναμετρήσεις στη χώρα έχουν δείξει πως οι ψηφοφόροι αλλάζουν πολύ πιο εύκολα εκλογική προτίμηση από κάθε άλλη φορά στο παρελθόν της Βρετανίας. Για παράδειγμα, στις εκλογές του 2015 και του 2017 το 1/3 και το 1/5 των ψηφοφόρων, αντίστοιχα, άλλαξαν κόμμα προτίμησης μέχρι και την τελευταία στιγμή. Επιπλέον, μπορεί το 2017 οι εκλογές να έδωσαν στα δύο μεγάλα κόμματα ποσοστά που αθροιστικά άγγιζαν το 84%, όμως σήμερα και με βάση τις δημοσκοπήσεις Εργατικοί και Συντηρητικοί συγκεντρώνουν μόλις 60%, με το υπόλοιπο 40% του εκλογικού σώματος να συσπειρώνεται γύρω από τους Φιλελεύθερους και το κόμμα του Brexit.

Ετσι, σύμφωνα με το Politico, οι Βρετανοί συσπειρώνονται περισσότερο γύρω από το δίλημμα «Brexit ή Remain» (παραμονή ή όχι στην ΕΕ) και λιγότερο γύρω από τις ιδέες που ενδεχομένως πρεσβεύει κάθε κόμμα. Εκεί είναι που τα κόμματα θα θελήσουν να επενδύσουν κατά την προεκλογική περίοδο ως τις 12 Δεκεμβρίου. Το κόμμα του Brexit, για παράδειγμα, θα θελήσει να προσελκύσει φανατικούς υποστηρικτές της αποχώρησης από την ΕΕ, που δεν ικανοποιήθηκαν από τον τρόπο που διαχειρίστηκε το θέμα ως σήμερα το κόμμα των Τόρις. Αντίστοιχα, οι Φιλελεύθεροι σκοπεύουν να απευθυνθούν σε όσους ψήφισαν υπέρ της παραμονής στην ΕΕ και στήριζαν τους Εργατικούς, ενώ σήμερα αισθάνονται πως το κόμμα του Τζέρεμι Κόρμπιν μιμείται τις πολιτικές των Συντηρητικών.