«Νein» για τις αποζημιώσεις

Η Γερμανία απορρίπτει κάθε διαπραγμάτευση για την καταβολή πολεμικών επανορθώσεων και αποζημιώσεων στην Ελλάδα. Το γερμανικό υπουργείο Εξωτερικών επέδωσε την περασμένη Παρασκευή στον έλληνα πρεσβευτή στο Βερολίνο, Θόδωρο Δασκαρόλη, την επίσημη απάντηση στη ρηματική διακοίνωση της ελληνικής πρεσβείας, με την οποία η Ελλάδα καλούσε τη Γερμανία σε διαπραγματεύσεις για τη διευθέτηση του ζητήματος των πολεμικών επανορθώσεων.

«Η γερμανική κυβέρνηση δεν σκοπεύει να προχωρήσει σε διαπραγματεύσεις για επανορθώσεις» είναι η επίσημη απάντηση του γερμανικού υπουργείου Εξωτερικών, όπως ανέφερε δημοσίευμα του γερμανικού πρακτορείου ειδήσεων «DPA», το οποίο επιβεβαίωσε στα «ΝΕΑ» εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Εξωτερικών. «Η νομική θέση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης παραμένει ως έχει: Το ζήτημα των πολεμικών επανορθώσεων νομικά έχει ρυθμιστεί οριστικά. Επ’ αυτού δεν έχει αλλάξει τίποτα» απάντησε εκπρόσωπος.

Η ρηματική διακοίνωση της ελληνικής πρεσβείας είχε επιδοθεί στο γερμανικό υπουργείο Εξωτερικών στις 4 Ιουνίου 2019, έναν σχεδόν μήνα πριν από τις τελευταίες εκλογές, σε εκτέλεση της απόφασης που είχε ληφθεί στις 17 Απριλίου με ευρεία πλειοψηφία από την Ολομέλεια της Ελληνικής Βουλής με βάση το Πόρισμα-Εκθεση της Διακομματικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής για τη διεκδίκηση των γερμανικών οφειλών προς την Ελλάδα, το ύψος των οποίων υπολογίστηκε στα 289 δισ. ευρώ. Οι ελληνικές αξιώσεις αφορούν επανορθώσεις για ζημίες που υπέστη η Ελλάδα κατά τον Α’ και τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, πολεμικές αποζημιώσεις για τα θύματα και τους απογόνους των θυμάτων της γερμανικής κατοχής, την αποπληρωμή του Κατοχικού Δανείου και την επιστροφή των λεηλατηθέντων και παράνομα αφαιρεθέντων αρχαιολογικών και άλλων πολιτιστικών αγαθών.

Μετά την επίδοση της επίσημης απάντησης, το γερμανικό υπουργείο Εξωτερικών δεν σχεδιάζει καμία άλλη κίνηση επί του θέματος αυτού. Από το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών δεν υπήρξε αντίδραση στη γερμανική απάντηση.

Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την επίσκεψή του στην καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ στο τέλος Αυγούστου, απαντώντας σε σχετική ερώτηση δημοσιογράφου, σημείωσε ότι οι ελληνικές αξιώσεις παραμένουν ενεργές καλώντας τη γερμανική κυβέρνηση σε διαπραγματεύσεις.

Η Γερμανία θεωρεί το ζήτημα των πολεμικών αποζημιώσεων «οριστικά λήξαν» με τη «Συμφωνία-Δύο-Συν-Τέσσερα» για την επανένωση της Γερμανίας το 1990. Η επίσημη γερμανική απάντηση δεν αφήνει περιθώρια για τη διευθέτηση του ζητήματος με την προσφυγή στη διαιτησία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης. Τη σχετική πρόταση είχε κάνει τον Ιούλιο η επιστημονική υπηρεσία της γερμανικής Βουλής προκειμένου να υπάρξει «νομική σαφήνεια» για τις ελληνικές αξιώσεις, τις οποίες διαχώρισε σαφώς από αντίστοιχες αξιώσεις της Πολωνίας.

Ο Γκάουκ στα «ΝΕΑ». «Ολες οι γερμανικές κυβερνήσεις έχουν την ίδια θέση και είναι νομικά θεμελιωμένη» είπε στα «ΝΕΑ» ο πρώην πρόεδρος της Δημοκρατίας της Γερμανίας Γιόαχιμ Γκάουκ την περασμένη εβδομάδα πριν από τη γνωστοποίηση της γερμανικής απάντησης, αλλά στην ουσία προεξοφλώντας την. Για τις ελληνικές αξιώσεις «θα επιθυμούσα ως πολίτης μεγαλύτερη ευελιξία» πρόσθεσε ο Γκάουκ που είχε επισκεφθεί το 2016 τους Λυγκιάδες Ιωαννίνων και είχε ζητήσει συγγνώμη για τις θηριωδίες των Ναζί στην Ελλάδα.

Ιδιαίτερα προβληματική θεωρεί ο Γκάουκ την αξίωση της Πολωνίας για πολεμικές επανορθώσεις. Μετά από όσα έκανε η Γερμανία και τη στήριξη του ευρωπαϊκού δρόμου της Πολωνίας ανοίγει ένα θέμα στο οποίο «δεν μπορεί να κερδίσει πολλά», εκτίμησε ο Γκάουκ.

Η Γερμανία θα αποφύγει πάση θυσία να δημιουργηθεί με την περίπτωση της Ελλάδας προηγούμενο για αξιώσεις και άλλων χωρών, όπως της εθνικιστικής κυβέρνησης της Πολωνίας. Το πόρισμα της πολωνικής επιτροπής αναμένεται εντός του τρέχοντος έτους διεκδικήσεις αποζημιώσεων ύψους 800 δισ. ευρώ.

Η προηγούμενη κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ είχε επιδιώξει τη διαμόρφωση κοινού μετώπου με την Πολωνία για τη διεκδίκηση πολεμικών αποζημιώσεων από τη Γερμανία. Τον συντονισμό είχαν ο βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Τριαντάφυλλος Μυταφίδης και ο εντεταλμένος της πολωνικής κυβέρνησης Αρκάδιους Μουλάρτσιους.

Η σύμπλευση με την Πολωνία αποδυναμώνει τα ερείσματα που υπάρχουν στη Γερμανία για την υποστήριξη των ελληνικών θέσεων. Τέτοιο έρεισμα είναι η πρωτοβουλία Γερμανών «Σεβασμός στην Ελλάδα», που υποστηρίζεται από σημαντικά ονόματα βουλευτών SPD, Πρασίνων, Αριστεράς, καθώς επίσης επιστήμονες και καλλιτέχνες της Γερμανίας. Δεν χρησιμοποιούν τον όρο  «αποζημιώσεις» αλλά εστιάζουν στην ηθική ευθύνη της Γερμανίας. Οικονομικά κάνουν συγκεκριμένες προτάσεις για την ανάπτυξη υποδομών στα «μαρτυρικά χωριά» (15 εκατ.), την επιστροφή των λύτρων καταναγκαστικής εργασίας για τους Εβραίους της Θεσσαλονίκης (45 εκατ.) και την επιστροφή του κατοχικού δανείου (11 δισ.). Συνολικά 11,06 δισ. ευρώ, ποσό που απέχει πολύ από τα σχεδόν 300 δισ. που αξιώνει επισήμως η ελληνική πλευρά.